(818 S. K. m. 535, 538)
Dava: Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda; ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün davacılar avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü :
Karar: Davacılar, davalı ile ihbar edilen kişi ile birlikte (N.) Madeni Eşya Sanayi ve Ticaret adi ortaklığının gizli ortakları olduklarını, paylarına göre 90.000.000 TL. alacaklı bulunduklarını, idareci ortak olan davalının hesap vermediğini ileri sürerek, adi ortaklığın fesih ve tasfiyesine, tasfiye ile ortaya çıkacak sermaye ve payları sebebiyle ortaklık kararından alacaklarının ticari faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmişlerdir.
Davalı, davacıların taahhütname ile ödemeleri gereken iştirak paylarının büyük bir kısmını ödemediklerini, karın kendilerine ödendiğini ileri sürerek davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, sabit olmayan davanın reddine karar verilmiş, karar davacılar vekilince temyiz edilmiştir.
Davalı savunmasında, davacılardan bir kısmının 15.3.1982 tarihli iştirak taahhütnamesi ile (N.) Madeni Eşya Sanayiine iştirak ettiklerini, taahhüt ettikleri paranın bir kısmını ödediklerini, işlerin açık bir şekilde karşılıklı istişare ile yürütüldüğünü iştirak paylarına göre kar paylarının kendilerine ödendiğini, davacıların iddia ettikleri kar payının hayali olduğunu ileri sürmüştür. Her ne kadar yukarıda anılan iştirak taahhütnamesi Limited Şirket iştirak taahhütnamesi olarak düzenlenmiş ve tarafların 10.000.000 TL. sermayeli böyle bir limited şirketi kurmayı kararlaştırdıkları anlaşılmakta ise de dosyadaki belgelerden limited şirketin kurulmadığı, davacılardan iştirak taahhütnamesinde adları yazılı olanların bir kısım iştirak taahhütlerini ödedikleri ve davalının savunmasından da belli olduğu üzere tarafların limited şirket yerine, adi ortak olarak (N.) Madeni Eşya Sanayiine katıldıkları ve böylece adi ortaklığın kurulduğu ve faaliyette bulunduğu sonucu çıkmaktadır. Dava, kar payı, fesih ve tasfiye isteğine ilişkindir. Davalının hesap vermemek ve kar payı ödememek suretiyle sözleşmeye aykırı davrandığı sabit olduğu takdirde, davacıların haklı nedenlere dayanarak ortakığın feshini ve tasfiyesini istemeye hakları olduğu kabul edilmelidir.
Öte yandan davalı, sermaye payları oranına göre davacılara dava tarihine kadar kar paylarının ödendiğini öne sürmüştür. Bu konuda hesap vermek ve ödemeyi ispat etmek davalının borcudur. Mahkemenin bu durumda, tarafların göstereceği delilleri toplayarak geçmiş dönemde elde edilen kar miktarının ne olduğunu, davalının sermaye oranına göre davacılara düşen kar payını ödeyip ödemediğini, davacıların adi ortaklığın feshi isteklerini haklı gösterecek neden olup olmadığını tespit etmesi ve fesih gerektirdiği takdirde davacıların tasfiye paylarını ve alacaklı oldukları miktarı bilirkişi kurulu aracılığıyla tayin ve tespit etmesi gerekir. Taraflar arasında adi ortaklığın bulunmadığı gerekçesiyle ve noksan inceleme ile davanın reddi usul ve yasaya aykırıdır. Kararın bu nedenle bozulması gerekir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle kararın davacılar yararına BOZULMASINA, istek olursa peşin harcın iadesine, 3.6.1986 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy