(6762 S. K. m. 620) (818 S. K. m. 222)
Dava: Taraflar arasındaki karşılıklı kamyonun teslimi davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı esas davanın kabulüne ve karşılık davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün davalı avukatınca duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Davacı, 25.5.1983 günlü sözleşme ile 26.AL 939 plakalı kamyonu davalıdan satın ve teslim aldığını, davalının kamyonu 11.8.1983 tarihinde kaçırdığını, 12.9.1983 günlü ihtarnamesinin sonuçsuz kaldığını ileri sürerek kamyonun kendisine teslimine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı, peşin 100.000 TL. aldığını, bakiye 2.900.000 TL.'nin 1.8.1983 günlü bono senedine bağlandığını, davacının bu miktarı ödeyemediğinden rızası ile arabayı geri aldığını ileri sürerek davanın reddini istemiş, karşı dava olarak sözleşmede kararlaştırılan cezai şarttan ve davacının 2,5 ay kullanmasından dolayı fazlaya ilişkin talebi saklı kalmak kaydı ile 200.000 TL. tazminatın tahsilini talep etmiştir.
Mahkemece, davacının davasının kabulüne, davalının karşı davasının reddine, kamyonun davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir. Hüküm davalı karşı davacı vekilince temyiz edilmiştir.
Davacının dayandığı satış senedinde satış bedelinin 100.000 TL.'nin peşin ödendiği bakiyesi için 2.900.000 TL.'lık 1.8.1983 vadeli bir bono senedi düzenlendiği ve şayet bono senetleri vadesinde ödenmezse kamyonun noksansız olarak davalı satıcıya teslim edileceği yazılıdır. Sözleşmenin içeriğinden satıcı davalının B.K.'nun 222 nci maddesi anlamında takside bağlanan satış bedeli vadesinde ödenmediği takdirde satımı fesh ederek, satılanın geri verilmesini isteyebileceğinin kararlaştırıldığı anlaşılmaktadır. Böyle bir sözleşmenin şekil yönünden geçerliliği için noterde yapılmasına gerek yoktur.
Olayda mülkiyeti muhafaza kaydı ile satış söz konusu değildir. O halde, burada hukuki sorun alıcının 2.900.000 TL.'lık bonoyu ödemede temerrüde düşüp düşmediğinin tespitine ilişkindir. Mahkemece davalıda olduğu anlaşılan 2.900.000 liralık bono, varsa protesto evrakı ile birlikte ibraz ettirilmeli ve bu senedin gerçekten ticari senet niteliğinde bono olup olmadığı ve ödeme için davalıya Türk Ticaret Kanunu'nun 620 ve sonraki maddeleri gereğince ibraz edilip edilmediği de gözetilmek suretiyle davacının bono bedelini ödemede mütemerrit olup olmadığı belirlenmeli ve buna göre davalının fesih hakkı olup olmadığı tespit edilerek dava ve karşılık dava hakkında bir karar verilmelidir. Yazılı gerekçe ile ve noksan soruşturma ile davanın reddi usul ve yasaya aykırıdır ve bozma nedenidir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle kararın davalı yararına BOZULMASINA, istek olursa peşin harcın iadesine, 25.3.1986 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy