(6762 S. K. m. 23) (213 S. K. m. 230)
Dava: Taraflar arasındaki iptal davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.
Karar: Davacı, davalı şirketten satın aldığı R. marka temizlik cihazı (süpürge) için şirket elamanına değişik vade ve miktarlı bonolar verdiğini ancak cihazın kendisine teslim edilmediğinden bahisle borçsuzluğunun tespiti ile bonoların hükümsüzlüğüne karar verilmesini istemiştir.
Mahkemece; "Kuruluna Kontrol Listesi"nin bütünü ile değerlendirilmesi halinde başlığı ve davacının imzası üzerinde bulunan son cümleden evde kurulan makinenin davacıya satılan makine olduğu davacının teslim aldığı anlaşıldığından şeklindeki gerekçe ile davanın reddine karar verilmiştir.
Karar davacı tarafından süresi içinde temyiz edilmiştir.
Davanın konusu, rainbow marka temizleyici aletin satışının sonucu olarak teslim suretiyle akdin inikad edip etmediğine ilişkindir. Davacıya, davalı satıcı firma elemanının tanıtım amacı ile getirdiği cihazın çalışması gösterilmiş ve davacı tarafından o gün yani 28.4.1994 günü "R. SE kurulma kontrol listesi" imzalanmış ve ayrıca bonolar düzenlenmiştir. Ne varki ertesi günü ambalajında getirileceği vaad edilen cihaz getirilmemiştir. Buna rağmen 29.4.1994 tarihinde "fatura" ile "sevk irsaliyesi" gönderilmiş olup bu belgeler davacı tarafından imzalanmamış 14.5.1994 tarihli ihtarname ile 3 gün içinde malın teslimi istenmiş, cevap verilmemesi karşısında 16.5.1994 tarihli ikinci ihtarı ile fatura ve sevk irsaliyesini şirkete iade ettikleri bildirilmiştir. Buna da cevap alınmadığından 3.6.1994 tarihinde menfi tespit davası açılmıştır. Malı teslim ettiğini savunan satıcı davalının dayandığı belge sadece kurulma kontrol listesi ve üzerindeki imzadır. Mahkemece ispat yükü doğru biçimde davacıya tevcih edilmiş ancak teslim için bu belge ve muhteviyatı yeterli kabul edilmiştir. Fakat davalı ticari şirketlerden olup devlete vergi borcundan dolayı sevk irsaliyesi ve faturasını satın alana göndermesi TTK 23 md. ve Vergi Usul Kanunu gereğidir. (VUK 2365 sayılı kanunun 34 maddesi ile değişik 230/5 maddesi amir hükümdür.
Mal, sevk irsaliyesi ile birlikte gönderilen ve satın alan tarafından imzalanması ile malın teslimi tahakkuk etmiş olur. Satıcının teslim konusunda dayanabileceği belge budur. Davada ise davalı böyle bir yazılı belgeye dayanmamış, dayandığı ve mahkemece kabul edilen kurulma kontrol listesinin ise malın teslim edildiğini gösterir yazılı bir belge olmadığı açık ve kesindir. Mahkemenin davayı kabul edeceği yerde bu belgeyi esas olarak reddetmesi usul ve kanuna aykırı olup bozma gereğidir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan sebeplerle kararın davacı yararına BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde iadesine, 21.2.1995 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy