(2004 S. K. m. 67) (818 S. K. m. 44)
Dava: Taraflar arasındaki iptal davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalılar avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Davacı, davalılara ait işhanında kiracı iken taşınmazı 31.3.1992 tarihinde tahliye ettiğini, davalıların erken tahliye nedeniyle 9 aylık kira bedeli olan 26.880.000 TL'nin tahsili için dava açtıklarını, yapılan yargılama sonucu 17.253.330 TL'nin tahsiline karar verildiğini, kararı temyiz ettiklerini ancak davalıların temyiz neticesini beklemeden ilgili kararı takibe koyduklarını hüküm altına alınan miktarı icra takip masrafları ile birlikte dosyasına ödediğini, ancak anılan kararın bozulduğunu ve bozmadan sonra davanın takip edilmemesi nedeniyle açılmamış sayılmasına karar verildiğini, o nedenle davalılara ödenen paranın iadesi hususunda icra takibinde bulunduğunu davalıların itirazı üzerine takibin durduğunu öne sürerek itirazın iptaline, takibin devamına ve % 40 icra inkar tazminatına karar verilmesini istemiştir.
Davalılar, davacıdan 9 aylık kira alacakları bulunduğunu savunarak davanın reddini dilemişlerdir.
Mahkemece davanın kabulü ile davalılardan İzmir 1. İcra Müdürlüğü'nün 1995/1267 sayılı takip dosyasına vaki itirazlarının iptaline ve % 40 icra inkar tazminatının davalılardan tahsiline karar verilmiştir. Hüküm davalılar tarafından temyiz edilmiştir.
1 - Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekir.
2 - Dava genel hükümler uyarınca açılmış fazladan ödendiği öne sürülen kira parasının istirdadına ilişkin alacak davasıdır. Davacının noter aracılığı ile davalı kiralayana kiralananın anahtarlarını gönderdiği ancak davalıların bunu almaktan kaçındığı, şu durum karşısında kural olarak davalının 1.4.1992 tarihinden 29.4.1992 tarihine kadar geçen süre içindeki kira parasını davacı kiracıdan istemekte olduğu, ayrıca 29.4.1992 tarihinden sözleşmenin bitim tarihine kadar geçecek süre içinde de davalı kiralayanın aynı şartlarla taşınmazı kiraya verebilmesi için geçecek süre kadarda BK'nun 44. maddesi hükmü uygulanarak kira parasından kiracının sorumlu olacağı taraflar arasında görülen İzmir 8. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 1994/492 esas sayılı dava dosyası içeriğinden anlaşılmaktadır. Davacı bu davada gerçekten fazladan ödediği bir kira parası mevcut ise ancak o miktarı davalılardan talep hakkına sahiptir. Az yukarıda adı geçen dava dosyasındaki dairemiz bozma kararlarında açıklanan şekilde mahkemece inceleme ve araştırma yapılmalı, icra takibine konu alacak miktarından davalının sorumlu olması gereken miktar saptanmalı, bunun dışında davacının borçlu olmadığı halde ödemek durumunda kaldığı bir miktar belirlenirse bunun istirdadına karar verilmelidir. Şu durum karşısında İzmir 8. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 1994/492 esasında kayıtlı davanın takipsizlik nedeniyle usulün 409. maddesi uyarınca açılmamış sayılmasına karar verilmesi olgusu genel hükümler uyarınca açılmış, bu davadaki davalıların davacıdan talep etmeleri gereken kira alacağı miktarının araştırılmamasını gerektirmez. Mahkemece aksine düşüncelerle yazılı şekilde davanın tümünün kabulüne karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır. Bozma nedenidir.
Sonuç: Birinci bendde açıklanan nedenlerle diğer temyiz itirazlarının reddine, ikinci bendde açıklanan nedenlerle temyiz olunan kararın davalılar yararına BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde iadesine, 01.07.1996 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy