(1086 S. K. m. 72)
Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmü n süresi içinde davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.
Karar:
Davacı Belediye, 62 AC 250 ve 62 AE 545 plakalı kamyonlarını kira bedeli karşılığında 4.6.2000 tarihinde davalıya ait işyerinde işe başlatıldığını, 5.6.2000 tarihli protokol düzenlendiğini, işin 6.7.2000 tarihinde bitirildiğini, kamyonların çalıştığı gün ve sefer sayıları hesaplanarak, protokol hükümlerine göre kira bedelinin istendiğini, davalı yanca bir ödemede bulunulmadığını ileri sürerek, 2.880.000.000 TL.nin faizi ile birlikte davalıdan alınmasını istemiştir.
Davalı, davacı ile arada protokol düzenlendiğini, ancak kamyon fişlerindeki imzanın kendisine ait olmadığını bildirerek, davanın reddini dilemiştir.Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.
Davacı protokolde kararlaştırılan işin 6.7.2000 tarihinde bitirildiği halde, ücretin ödenmediğini ileri sürerek, 2.880.000.000 TL.nin faizi ile birlikte ödetilmesini istemiştir. Davalı, düzenlenen protokol ve kararlaştırmanın doğru olduğunu, ancak düzenlenen sefer sayılarını belirten tutanaktaki imzaların kendisine ait olmadığını bildirerek, davanın reddini dilemiştir.Mahkemece,sefer sayılarını gösteren belgelerin resmi şekilde düzenlenmediği için, bunlara değer izafe edilemeyeceği gerekçesi ile dava reddedilmiştir.
Davacıya ait iki adet kamyonun davalıya kiralandığı ve bu konuda 5.6.2000 tarihli protokol düzenlendiği,uyuşmazlık konusu değildir. Protokol hükümlerine göre "Bağıştaş yolu 14. km. 1 kamyon seferi 12.000.000 TL. KDV dahil, Başpınar yolu 15 km. 1 kamyon seferi 13.000.000 TL KDV dahil olduğu kararlaştırılmıştır. Dosya içeriğine göre, iki adet kamyonun davalıya kiralandığı uyuşmazlık konusu değildir. Esasen, davalı da kamyonların kendi işinde çalıştırılmadığını ileri sürmemektedir.
Yerel mahkemenin kabulü; kira süresi zarfında davalının kiraya konu kamyonların kira bedeli ödenmeden kullanılması sonucunu ortaya çıkarır. Oysa, kamyonlar davalının işinde çalıştığına göre, kira bedelinin ödenmesini istemekte, davacı Belediye haklıdır. Davalı, sefer sayılarını gösteren belgelerde imzası bulunmadığını, davacı ise belgedeki imzaların davalının çalışanlarına ait olduğunu ileri sürmüştür. HUMK. 76. maddesine göre, maddi olguları bildirmek taraflara, davadaki istemi nitelendirmek, bu nitelendirmeye göre uygulanması gereken yasa maddelerini arayıp bulmak ve doğru olarak uygulamak da hakimin görevidir. Anılan belgelerdeki imzalar, davalının yardımcılarına ait ise,
kamyonların davacının belirttiği sefer kadar çalıştığının kabulü gerekir. Kaldı ki, protokolün 12. maddesinde de "Araçların keyfi olarak boş bırakılmayacağı, normal günlerde anılan sefer kadar ücret ödeneceği, aynı durumda keyfi olarak araçlar tarafından işe gidilmediği tespit edilir ise, yükleniciye aynı şartlarda ödeme yapılacağı" hükmü getirilmiştir. Bu kararlaştırma da tarafları bağlar.
Mahkemece değinilen yönler gözetilerek, anılan belgelerdeki imzaların davalının çalışanlarına ait olup olmadığının belirlenmesi, davalının çalışanlarına ait olduğunun saptanması halinde, yapılan kararlaştırma doğrultusunda bilirkişi incelemesi yaptırılarak hasıl olacak sonuca göre davanın kabulüne aksi halde protokolün 12. maddesi hükmü de gözetilerek yöntemine uygun bilirkişi incelemesi yaptırılarak, kamyonların ne kadar süre çalışabileceği göz önünde tutularak, davacının alacağı kira bedeli belirlenerek hasıl olacak sonuca uygun bir karar verilmesi gerekirken, aksi yazılı düşüncelerle davanın reddine karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırıdır. Bozma nedenidir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenle temyiz olunan kararın davacı yararına BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde iadesine,27.6.20002 gününde oybirliği ile karar verildi.(¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy