Meliye Bakanlığı Tasviye işleri Döner Ser. Gen. Müd ... Bölge Müd temsilen ... Muhakemat Müd vekili avukat ... ile ... kendi adına asaleten ... ve ...'e velayeten ... vekili avukat ... aralarındaki dava hakkında ... 3.Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 3.3.2005 tarih ve 817-106 sayılı hükmün Dairenin 21.12.2009 tarih ve 5440-15098 sayılı ilamıyla onanmasına karar verilmişti. Süresi içinde davacı avukatınca kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla dosya incelendi, gereği konuşuldu.
KARAR
Davacı, davalıya yurtdışına ihraç kaydıyla 23.9.1987 tarihinde elektrik sayaçlarını sattıklarını, gümrüğe kadar kolcu refakatinde götürülmesi kaydıyla teslim edilmek istendiğini ancak teslim alınmayınca satışın iptaline karar verildiğini, davalı tarafından İdare Mahkemesi'ne işlemin iptaline ilişkin açılan davada satışın iptalinin uygun olduğuna karar verildiği, sayaçların iadesi için açtıkları istirdat davasında davalı tarafından sayaçların 3.Şahıslara satılmış olması nedeni ile davanın reddine ve bedel davası açmakta muhtariyete karar verildiğini ileri sürerek, sayaçların bedeli 15.385 TL.nin ihale tarihinden faizi ile davalıdan tahsilene karar verilmesini istemiştir.
Davalı, teslim edilen sayaçların bedelinin 1987 tarihinde ödendiğini, yeniden talep edilmesinin mümkün olmadığını savunarak davanını reddini dilemiştir.
Mahkemece, davalının davacı idareye sayaç bedelini ödediğini, ortada bir sebepsiz zenginleşmesinin bulunmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş, davacının temyizi üzerine hüküm, Dairemizce onanmış, davacı bu kez karar düzeltme talebinde bulunmuştur.
Davaya konu edilen 2903 adet trifaze elektirik sayaçlarının gümrüğe terk edilen ya da terk edilmiş sayılan eşyalardan olması nedeniyle Gümrük Kanunun'nun 140. Maddesine göre tasfiye edilebilir hale gelen busayaçların anıan kanun ve Tasfiye Tüzüğü uyarınca ... Gümrükleri Satış Gümrük Müdürlüğü'nce gerekli ilanları yapılmak , sözleşme yerine geçen şartname düzenlemek suretiyle 23.9.1987 tarihindeaçık artırma ile davalıya satıldığı , anılan mevzuata göre stardart dışı olan bu sayaçların yurt içine girişi mümkün olmadığından davalıya tesliminin ancak ihraç edilecek gümrüğe kadar kolcu refakatında mümkün olduğu ve bu amaçla satış ilanına ve sözleşme hükmünde olan satış şartnamesinde 2. Madde ile, " satışı yapılacak elektirik sayaçları Türk Standartlarına uygun olmaması nedeni ile yurt dışı edilmek kaydıyla satışa sunulacaktır " düzenlemesinin getirildiği, davalının sayaçların ihale bedelini 29.9.1987 tarihinde davacı idareye yatırdığı,
sayaçların davalı tarafça yurdışı edilmesi için bir memur refakatında çıkış gümrüğüne gönderileceği, aksi halde satışın iptal edileceğinin 22.8.1988 tarihli yazı ile davalıya bildidrildiği, 15 günlük süre içinde yurdışı edilmesi gereken sayaçlar hakkında alıcı tarafından gerekli işlem yapılmaması üzerine , satış işleminin 11.1.1988 tarihli yazı ile iptal edildiği, davalı tarafça İdare Mahkemesi nezdinde açılan işlemin iptali davasının da reddedilerek kesinleştiği, bunun üzerine davacı idare tarafından sayaçların iadesi için açılan davanın davalı tarafça sayaçların 3. Şahıslara yapılan satışlarla elden çıkarıldığı bu nedenle aynen teslimi mümkün olmadığı gerekçesi ile bedel konusunda dava açma hakkı saklı kalarak istirdat davasının reddedilip kesinleştiği, dosyadaki bilgi ve belgelerle, tüm dosya kapsamı ile anlaşılmaktadır.
Dava, davalıya yurtdışına ihraç kaydıyla satılan ve teslim edilen sayaçların davalı tarafından yurdışına ihraç edilmeyip 3.Şahıslara satışının yapıldığı bu nedenle idarenin zarara uğradığından bahisle açılan tazminat isteğine ilişkindir. Davacı idare tarafından, yasal düzenlemeler gereğince dava konusu sayaçların davalıya yurdışı edilmek kaydıyla satış yapıldığı ve bu tür satışların gümrük malı olması ve tasfiye niteliğini taşıması nedeni le satış bedelinin düşük tutulduğu bir gerçektir. Bu nedenle davalı tarafından ihale ile düşük bedelle satın alınan sayaçların yurdışı ihracı yerine 3.Şahıslara satılıp elden çıkarıldığına göre, davacı idarenin bu işlem ve satış nedeni ile uğradığı zararın tesbiti için, konusunda uzman, denetime elverişli bilirkişi raporu alınarak, zarar varsa tutarı belirlenerek ,sonucuna uygun bir karar verilmelidir. Mahkemece yanlış değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, kararın bu nedenle bozulması gerekirken, Dairemizce sehven onandığı bu kez yapılan inceleme ile anlaşıldığından, davacının bu konudaki karar düzeltme talebinin kabulü ile Dairemize ait 21.12.2009 tarihli, 2009/5440 esas, 2009/15098karar sayılı “onama” ilamının kaldırılmasına, hükmün açıklanan nedenlerle bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle Dairemize ait 21.12.2009 tarihli, 2009/5440 Esas 2009/15098 Karar sayılı “onama” ilamının kaldırılmasına, hükmün açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 1.7.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy