MAHKEMESİ:Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.
KARAR
Davacı, davalı ile yaptıkları 14/01/2011 tarihli tellallık sözleşmesi gereğince, 120 günlük süre için üç adet taşınmazın satımı konusunda anlaştıklarını, kendisinin müşteri bularak davalıya bildirmiş olmasına rağmen davalının öngörülen süre dolmadan taşınmazını satmaktan vazgeçtiğini, sözleşmeden dönme nedeniyle, sözleşme gereğince taşınmaz bedelinin toplam %6’sı hizmet bedeli ve cezai şartın tahsili için icra takibi yaptığını, davalının takibe haksız olarak itiraz ettiğini bildirerek, icra takibine yapılan itirazın iptaline ve icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
Davalı, davanın reddini dilemiştir.
Mahkemece, davanın kabulü ile itirazın iptaline, asıl alacak üzerinden %40 icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş; hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir.
1- Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalının aşağıdaki bendin dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.
2- Her ne kadar mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş ise de; taraflar arasında Borçlar Kanunu’nun 404. maddesine uygun olarak yazılı şekilde yapılmış olan 14.01.2011 tarihli tellallık sözleşmesinin, 5.2. maddesinde
taşınmazların satışı halinde satış bedelinin %3’ü oranında hizmet bedelinin davalıya ödenmesinin taahhüt edildiği anlaşılmaktadır. Sözleşmede, “sözleşmenin süresi” başlıklı 6.maddesinde ise, müşterinin sözleşmeye aykırı davranması halinde satış bedelinin %6’sı oranında hizmet bedeli ve cezai şartın davalıya ödeneceği kararlaştırılmıştır.
Sözleşme hükümlerinin bir bütün halinde değerlendirilmesi halinde, davalının taşınmazı satmaktan vazgeçmiş olması halinde, davalı tarafından ödenmesi öngörülen, satış bedelinin %6’sı oranındaki bedelin, %3’ü nün tellaliye bedeli, geri kalan %3’ün ise cezai şart olarak kararlaştırıldığının kabulü gerekmektedir.
Bu durumda, davalı tacir de olmadığından, BK.nun 161/son maddesi gereğince cezai şartın fahiş olması halinde ise tenkisi gereklidir. Ceza koşulunun fahiş olup olmadığı, tarafların iktisadi durumu, özel olarak borçlunun ödeme kabiliyeti ile beraber, borçlunun borcunu yerine getirmemiş olması nedeniyle sağladığı menfaat, kusur derecesi ve borca aykırı davranışın ağırlığı ölçü alınarak tayin edilmeli ve hüküm altına alınan ceza miktarı, hak, ... ve nesafet kurallarına uygun olarak tespit edilmelidir. Dava konusu olayda, tüm bu olgular dikkate alındığında, cezai şartın fahiş olduğunun kabulü gerekir. O halde, taşınmazın satılmasından vazgeçilmesi nedeniyle satış bedelinin %3’ünün tellallık ücreti olarak ödenmesinin yanında, satış bedelinin %3’ü oranındaki cezai şarttan da BK'.nun 161/son maddesi gereğince indirim yapılarak davalının sorumlu tutulması gereken bedelin belirlenmesi gerekirken, mahkemece az yukarıda yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.
SONUÇ:Birinci bentte açıklanan nedenlerle davalının sair temyiz itirazlarının reddine, ikinci bentte açıklanan nedenlerle hükmün davalı yararına BOZULMASINA, peşin alınan 212.10 TL temyiz harcın istek halinde iadesine, HUMK’nun 440/1 maddesi uyarınca tebliğden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 4.7.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy