MAHKEMESİ:Tüketici Mahkemesi
Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı ... İnş. İth. İhr. San. Ltd. Şti. tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.
K A R A R
Davacı davalı şirketler ile arasında iki adet dairenin satışına ilişkin 06.12.2010 tarihli sözleşmenin imzalandığını, evlerden bir tanesinin tapuda müvekkili adına devrinin yapıldığını, bu konuda herhangi bir uyuşmazlık bulunmadığını, yapımı daha sonra tamamlanacak diğer bağımsız bölüm için çeşitli tarihlerde toplamda 34.000,00 TL ödeme yaptığını, bedelinin kalanını ödemeye hazır olduğunu bildirdiğinde taşınmazın değerinin arttığından bahisle sözleşmede kararlaştırılan bedelden daha yüksek bedel talep edildiği gibi ödenenlerin iadesinin de yapılmadığını iddia ederek, ... olduğu 34.000,00 TL'nin, güncel denkleştirilmiş değeri ve ticari avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak tarafına verilmesini ve ayrıca dava tarihine kadar olan rayiç kira bedellerinin de ticari avans faizi ile birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalılar, davaya cevap vermemiştir.
Mahkemece, davanın kısmen kabul kısmen reddi ile 59.130,43 TL'nin dava ve ıslah tarihlerinden itibaren işleyecek değişen oranlarda avans faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen ve müştereken tahsiline karar verilmiş; hüküm, davalı ...' tarafından temyiz edilmiştir.
1-T.C. Anayasası'nın 36/1 maddesinde "Herkes meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir" düzenlemesine; 6100 Sayılı HMK'nin 27. maddesinde "Davanın tarafları, müdahiller ve yargılamanın diğer ilgilileri, kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahiptirler. Bu hak; yargılama ile ilgili olarak bilgi sahibi olunmasını, açıklama ve ispat hakkını içerir" düzenlemesine; yine 6100 sayılı HMK'nin 122/1. maddesinde "Dava dilekçesi, mahkeme tarafından davalıya tebliğ edilir. Davalının iki hafta içinde davaya cevap verebileceği tebliğ zarfında gösterilir" düzenlemesine yer verilmiştir.
Bir davanın görülmesi için taraf teşkilinin sağlanması esas olup, hakimin bu hususu re'sen gözetmesi gerekir. Yargılamanın sağlıklı bir biçimde sürdürülebilmesi, iddia ve savunma ile ilgili delillerin eksiksiz toplanıp tartışılabilmesi, davanın süratle sonuçlandırabilmesi, öncelikle tarafların yargılamanın aşamalarından haberdar edilmesi ile mümkündür.
Anılan tüm bu yasal düzenlemelerde, davada taraf olanların haklarının korunması amaçlanmış olup tarafların yargılama süreçlerine etkin katılımının sağlanması ise mahkemece yapılan tüm tebligatların usulüne uygun olması ile sağlanabilecektir.
Dosya kapsamı incelendiğinde, mahkemece davalı ...(...) Ltd. Şti. için dava dilekçesinin davacı tarafından dava dilekçesinde gösterilen adrese tebliğe çıkartıldığı, tebligatın muhatabın adreste tanınmaması nedeniyle iade edildiği, ... Ticaret Sicil Müdürlüğünün cevabi yazısında Aşağı Öveçler/...'daki adresin davalı şirketin şubesine ait olduğu fakat 05/07/2010 tarihinde kapanarak sicilden terkin edildiğinin belirtildiği, buna rağmen sonraki tebligatların davalının kapatılan şubesine ait adrese çıkartılmaya devam edildiği ve iade döndüğü, bu nedenle davalının yargılamanın hiç bir aşamasına katılımının olmadığı anlaşılmaktadır.
7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun 10. maddesi ne göre "Tebligat, tebliğ yapılacak şahsa bilinen en son adresinde yapılır. Bilinen en son adresin tebligata elverişli olmadığının anlaşılması veya tebligat yapılamaması halinde, muhatabın adres kayıt sisteminde bulunan yerleşim yeri adresi, bilinen en son adresi olarak kabul edilir ve tebligat buraya yapılır. Şu kadar ki; kendisine tebliğ yapılacak şahsın müracaatı veya kabulü şartıyla her yerde tebligat yapılması caizdir." Yine aynı Kanunun adres değiştirmenin bildirilmesi mecburiyeti başlıklı 35. maddesinde muhatabın adresini değiştirmesi halinde tebligatın ne şekilde yapılacağı düzenlenmiştir. 4. fıkrasına göre daha önce tebligat yapılmamış olsa bile, tüzel kişiler bakımından resmi kayıtlardaki adresleri esas alınır ve bu madde hükümleri uygulanır. Somut olayda davacı tarafça gösterilen adres, davalının şubesine ait olup, şubenin kapatılıp adresin sicilden terkin edildiği müzekkere cevabıyla sabit olmasına rağmen davalı şirketin merkezinin bulunduğu Bingöl Ticaret Sicil Müdürlüğüne müzekkere yazılarak şirketin ticaret sicil adresi tespit edilmemiştir. Oysa tüzel kişilerin adreslerinin bir sicil veya resmi kayıtla belirli olması sebebiyle meçhul olması düşünülemez.
Bu durumda tüzel kişinin ana statü, sicil, tüzük ve kuruluş senedi gibi resmi kayıtlardaki adreslerinin esas alınacağı açıkça düzenlenmiş (T.K. m. 35/4 T.K.Yönetmeliği m. 57/4) olmasına rağmen davalının ticaret sicil adresine dava dilekçesi ile duruşma gün ve saati tebliğ edilerek usulünce davaya katılımının sağlanması gerekirken, tebligatların davalının kapatılan şubesine ait ticaret sicilinden terkin edilen adresine yapılmış olması davalının hukuki dinlenilme hakkının ihlali niteliğinde olup, bu husus kamu düzenine ilişkin olduğundan usul ve yasaya aykırı olarak verilen kararın bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
2-Bozma nedenine göre, temyiz eden davalının sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.
SONUÇ: Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenle kararın BOZULMASINA, 2. bentte açıklanan nedenle, sair temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan 29,20 TL harcın istek halinde davalı ... İnş. İth. İhr. San. Ltd. Şti.'ne iadesine, HUMK’nun 440/I maddesi uyarınca tebliğden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 17/12/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.