MAHKEMESİ:Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün davacı avukatınca duruşmasız, davalı avukatınca duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde duruşmalı temyiz eden davalı taraftan gelen olmadı. Davacı vekili avukat ...'ın gelmesiyle duruşmaya başlanılmış ve hazır bulunan avukatın sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra karar için başka güne bırakılmıştı. Bu kez temyiz dilekçesinin süresinde olduğu saptanarak dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
KARAR
Davacı, tefeci olarak bildiği davalıdan damadının ihtiyacı olan 200.000,00 TL borç paranın temini amacıyla önce bir taşınmazını davalıya muvazaalı olarak satıp devrettiğini, davalının 200.000,00 TL'yi bankadan kredi olarak çekip verdiğini, taksitlerin damadı tarafından ödenmeye başlandığını, daha sonra hile ve tehdit ile 318.300,00 TL bedelli bir senet daha verildiğini, davalının kendisine olan borcun devredilen taşınmaz ile ödendiğini bildiği halde bedelsiz olan senedi icra takibine konu ettiğini ileri sürerek, takip konusu senet nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespitini istemiştir.
Davalı, davanın reddini dilemiştir.
Mahkemece, bozma üzerine davanın kabulüne, ... Anadolu 14. İcra Dairesi'nin 2013/17830 sayılı takip dosyası nedeni ile davacının borçlu olmadığının tespitine, adi belgeden kaynaklanan yasal hakların saklı tutulmasına, kötüniyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiş; hüküm, taraflarca temyiz edilmiştir.
1-Davacı, eldeki dava ile davalıdan almış olduğu borca teminat olmak üzere bir taşınmazını davalıya devrettiğini, sonradan hile ve tehdit üzerine bir adet de senet verdiğini ve borcun taşınmaz ile ödenmiş olmasına rağmen davalının senedi takibe koyduğunu ileri sürerek takip konusu senet nedeni ile borçlu olmadığının tespitini istemiştir. Davalı, davanın reddini dilemiş; mahkemece, adi yazılı belgeye dayanılarak kambiyo yolu ile icra takibi yapılamayacağı ve davanın kambiyo senedine dayanılarak başlatılan icra takibi nedeniyle borçlu olunmadığı iddia edilerek, icra takibine yönelik olarak açıldığı gerekçesi ile davalı alacaklının adi belgeden kaynaklanan yasal hakları saklı kalmak üzere davanın kabulü ile ... Anadolu 14. İcra Dairesi'nin 2013/17830 sayılı takip dosyası nedeni ile davacının borçlu olmadığının tespitine, kötüniyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir. Ne var ki; mahkemenin de kabulünde olduğu üzere takip konusu senet, kambiyo senedi niteliğinde bulunmayıp, kambiyo senetlerine özgü takip yoluyla icra takibi yapılması mümkün değilse de adi senet niteliği taşımaktadır. Davacının talebi takip konusu senet nedeniyle borçlu olmadığının tespitine ilişkin olup, senedin bedelsiz kalıp kalmadığının, dolayısıyla davacının temel ilişki yönünden de borçlu olup olmadığının tesbiti zorunludur. Ancak, mahkemece, taraflar arasındaki temel ilişki yönünden bir değerlendirme yapılmamıştır.
O halde, mahkemece, tarafların iddia ve savunmaları ile gösterdikleri deliller değerlendirilerek, davacının menfi tespit talebi hakkında bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde eksik inceleme ile hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.
2-Bozma nedenine göre davacının tüm, davalının sair temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.
SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle kararın BOZULMASINA, (2) nolu bentte açıklanan nedenle davacının tüm, davalının sair temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, aşağıda dökümü yazılı 8,50 TL. kalan harcın temyiz eden davacıdan alınmasına, peşin alınan 5.439,20 TL. harcın davalıya iadesine, HUMK’nun 440/I maddesi uyarınca tebliğden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 28/11/2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.