(1086 S. K. m. 179, 368)
DAVA : Taraflar arasındaki senet iptali davasının yapılan yargılaması sonunda; ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalılar avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü :
Davacılar, Nazilli 1. Noterliğinin 4.3.1967 tarih ve 1531 sayılı senedin geçersizliğini ileri sürerek iptalini istemişlerdir.
Davalılar davanın reddini savunmuşlardır.
Mahkeme senedin iptaline karar vermiştir.
Hüküm davalılarca temyiz olunmuştur.
KARAR : Dava hukuksal nitelikçe tespit davasıdır. Böyle bir davanın dinlenebilme koşullarından biride hukuksal yararın bulunmasıdır. Bu dava koşulunun olup olmadığına ise, hakim görevi gereği doğrudan gözetmekle yükümlüdür. Öyle ki dava koşulunun yokluğu durumunda, işin esasına girişilemez ve dinlenebilme olanağının bulunmamasından ötürü davanın reddine karar verilmelidir. Somut olaya ilişkin bu davada hukuksal yararın olmadığı anlaşılmaktadır. Şöyle ki; açılmış ve görülmekte olan ya da açılacak bir davada iddia ve savunma olarak ileri sürülebilecek konular için ayrı bir tespit davası açmakta hukuksal yarar yoktur. Ayrıca ileride açılacak veya açılmış bir davanın kanıtını elde etmek üzere tespit davası açılmasına ise yasaca izin verilmemiştir. Şu durum altında dava konusu iptali istenilen gayrimenkul satış vaadi senedine dayanılarak Nazilli 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 1979/134 esasına kayıtlı tescil davası açıldığı ve davanın derdest olduğu yönünde taraflar arasında bir uyuşmazlık olmadığı gibi mahkemenin kabulüde bu doğrultuda olduğuna göre davada davacıların hukuksal yararlarının bulunmadığının kabulü gerekir. Öyleyse hukuksal yararın olmamasından ötürü, açılan bu davanın dinlenebilme olanağı bulunmaması nedeni ile reddine karar verilmelidir.
SONUÇ : Açıklanan nedenlerle kararın BOZULMASINA, 24.6.1983 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy