(2004 S. K. m. 16, 133)
Dava: Taraflar arasındaki iptal ve alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: İzale-i şüyuu suretiyle satışına karar verilen taşınmazın 23.5.1989 tarihinde yapılan ilk ihalesi 100.100.000 TL üzerinden davalılar üzerinde kalıp ihale kesinleşmiş ve kendilerine ihale bedelini yatırmaları için 20 günlük kesin mehil verildiği halde ihale bedelini yatırmamışlardır. Bunun üzerine satış memurluğunca İİK.nun 133. maddesi gereğince davalılardan önce en çok arttıran muhtıra tebliğ edilmiş ve 3 gün içerisinde almaya talip olmadığı için aynı madde uyarınca 3.7.1989 tarihinde taşınmazın yeniden ihaleye çıkarılmasına karar verilmiş ve 11.7.1989 tarihinde gazete ile ilan yapıldıktan sonra 18.7.1989 tarihinde satış için ihaleye çıkarılmış isede talibi çıkmadığından satış düşmüştür. 4.8.1989 tarihinde yeniden satış yapılması talep edildiğinden gerekli işlemler yapılmış, 15.9.1989 tarihinde dava konusu taşınmaz 63.500.000 TL.ya dava dışı M.K. adındaki kişiye ihale edilerek ihalesi kesinleştirilmiş bulunmaktadır.
Davacılar şimdi açmış oldukları bu dava ile; ilk ihale ile son ihale bedeli arasındaki farktan hisselerine isabet eden miktarın İİK.nun değişik 133. maddesinin son fıkrası uyarınca tahsili için satış memurluğuna davacılardan H.C. başvurmuş ancak satış memurluğunca önceki ihale düşmüş olduğundan bahisle iki ihale arasındaki farkın tahsili isteği reddedilmiş ve böylece kanuni bir hakkın yerine getirilmesinden dolayı zarara uğradıklarını ileri süren davacılar İİK.nun 16/2 maddesi hükmüne dayanarak merci sıfatı ile Sulh Hukuk Mahkemesi'ne şikayette bulunmuşlardır.
Mahkemece 18.7.1989 tarihinde yapılan ihale düştüğünden dolayı ve bu nedenle davalıların sorumlulukları kalktığından dolayı şikayetin reddine karar verilmiştir.
İİK.nun yukarıda anılan 133. maddesinin değişiklikten önceki metnine göre sadece iki ihale arasındaki farktan sorumluluk esası benimsenmiş iken sonradan uygulamada bu hükmün bir takım suistimallere yol açtığı gerekçesiyle 3222 sayılı Yasa ile değiştirilmiş ve ihaleye katılıp daha sonra ihale bedelini yatırmak suretiyle ihalenin feshine sebep olan tüm alıcılar ve kefilleri teklif ettikleri bedel ile son ihale bedeli arasındaki farktan ve diğer zararlardan aynen temerrüt faizinden müteselsilen sorumlu oldukları ve ihale farkı ile temerrüt faizinin ayrıca hükme hacet kalmaksızın dairece re'sen tahsiline gidileceği hükmü getirilmiştir. Burada ihale bedelini yatırmamak suretiyle ihalenin feshine sebep olan alıcıların sorumlulukları ilk iki ihale ile sınırlandırılmamış ilk ihale ile son ihale bedeli arasındaki farktan ve diğer zararlardan aynen temerrüt faizinden müteselsilen sorumlu oldukları ve ihale farkı ile temerrüt faizinin ayrıca hükme hacet kalmaksızın dairece re'sen tahsiline gidileceği hükmü getirilmiştir. Burada ihale bedelini yatırmamak suretiyle ihalenin feshine sebep olan alıcıların sorumlulukları ilk iki ihale ile sınırlandırılmamış ilk ihale ile son ihale bedeli arasındaki farktan mutlak olarak sınırlı oldukları açıkça kabul edilmiştir. Öyle ise olayda aynı taşınmazın ilk ihalesine katılıp ihale bedelinin yatırmamak suretiyle ihalenin feshine sebep olan davalı alıcıların da 18.7.1989 tarihinde yapılan ikinci satışla müşteri çıkmaması nedeniyle düşmüş olmasından dolayı İİK.nun 133. maddesinin son fıkrasında öngörülen sorumluluktan kurtulamazlar. Bu fıkra hükmü gereğince satış memurluğunca bu yönün re'sen gözönünde bulundurularak iki ihale arasındaki farkın tahsili cihetine gidilmesi gerekir. Mahkemece bu yönler uyarınca şikayetin kabulüne karar verilmesi gerekirken maddenin değiştirilen metnine yasa koyucunun bu değişiklikle güttüğü amacına aykırı olarak şikayetin reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır. Bozmayı gerektirir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz olunan kararın davacılar yararına BOZULMASINA, istek halinde peşin harcın iadesine, 25.6.1990 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy