(6762 S. K. m. 552)
Dava: Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne ve kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalılar avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği düşünüldü.
Karar: Davacı, seyahat acentasi işletmek üzere davalılarla birlikte adi ortaklık kurduklarını, ortaklık sözleşmesinin 1.8.1998 tarihine kadar devam ettiğini, bu tarihten itibaren davalıların ortaklık sözleşmesine aykırı davranarak kendisine yazıhaneden kar vermediklerini ve kendisine ait otobüse de yolcu vermediklerini ileri sürerek sözleşmede kararlaştırılan 10.500 Dm ceza koşulu karşılığı 1.837.000.000 lira ile yoksun kaldığı kar 2.163.000.000 Tl. olmak üzere toplam 4.000.000.000 TL.nın tahsilini istemiştir.
Davalılar sonradan limited şirketin kurulması ile adi ortaklığın kendiliğinden münfesih olduğunu, sözleşmeye aykırı davranan tarafın davacı olduğunu savunarak davanın reddini dilemişlerdir.
Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile 10.500 Dm.in karşılığı olan 1.837.000.000 lira ile yoksun kalınan kar karşılığı 577.972.439 TL.nın davalılardan tahsiline karar verilmiş; hüküm davalılar tarafından temyiz edilmiştir.
Davalılar 2.4.1996 tarihinde adi ortaklık tesis edildikten sonra, bir limited şirket kurulduğunu savunmuşlardır. Mahkemece bu savunma üzerinde yeterince durulmamıştır. Gerçekten adi ortaklığın devamı sırasında adi ortaklığın ortaklarının da dahil olduğu aynı işyerinde ortaklık konusunda faaliyet göstermek üzere bir şirket kurulmuş ise adi ortaklığın ortaklarının adi ortaklık ilişkisine şirketin kurulduğu tarih itibariyle hukuken son vermiş olduklarının kabulü gerekir. Bu durumda davacı adi ortaklık sözleşmesine dayanarak ceza veya kar mahrumiyeti zararı isteyemez. Ancak sonradan kurulan şirketten varsa kar payı alacağını veya şirket tasfiye edilmiş ise tasfiye payını isteyebilir. Mahkemece davada savunulan limited şirketin hangi tarihte kurulduğu, ortakları arasında davaya konu adi ortaklığın ortaklarının da bulunup bulunmadığı adi ortaklığa konu işlerin aynı işyerinde yapılıp yapılmadığı, konuları üzerinde gerekli inceleme ve araştırma yapılmalı ve bunun sonucuna uygun bir karar verilmelidir. Mahkemenin açıklanan yönleri gözardı ederek eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurması usule ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle; temyiz olunan hükmün davalılar yararına BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde iadesine, 13.11.2000 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy