(818 S. K. m. 98, 44, 257, 260) (2004 S. K. m. 67)
Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine ... gereği konuşulup düşünüldü.
Davacı, kendisine ait taşınmazda davalının 01.03.1998 başlangıç tarihli ve 5 yıl süreli kira sözleşmesi ile kiracı olduğunu, kiranın yıllık 120.000 dolar olup peşin ödenmesi gerektiğini, davalının kira sözleşmesinin 1. maddesinde ikinci yılın sonunda üç ay önceden haber vermek şartıyla kira sözleşmesinin feshedilebileceğine ilişkin hüküm bulunduğunu, bu hükme dayanarak davalının akdi feshetmeye çalıştığını, ancak üç ay önceden haber verme şartına uyulmadığı için kira sözleşmesinin 01.03.2000 tarihinden itibaren yenilendiğini, yıllık 120.000 dolar kiranın ödenmediğini, davalının taşınmazı 20.03.2000 tarihinde tahliye ettiğini, 01.03.200'de yenilenen kira sözleşmesine göre ödenmesi gereken 120.000 dolar yıllık kira alacağı ve oturulan döneme ait elektrik, su, doğalgaz borcu için yapılan icra takibine davalının akdi feshedip tahliye ettiğinden bahisle itiraz ettiğini bildirerek davalının icra takibine yaptığı itirazın iptaline, %40 inkar tazminatına hükmolunması, 120.000 dolar yıllık kira ve 1.433.723.200 TL elektrik, su, doğalgaz alacağı olarak takip tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile tahsilini istemiştir.
Davalı, kira sözleşmesinin 1. maddesindeki özel fesih şartına dayanarak 15.12.1999 tarihinde akdi feshettiğini ve 01.03.2000 itibariyle tahliye edeceklerini bildirdiğini, ancak davacının kira sözleşmesine adresini eksik ve yanlış yazması sonucu tebliğ yapılamadığını, ancak taşınmazı tahliye edip 20.03.2000 tarihli tutanakla anahtarı teslim ettiğini, elektrik, su, doğalgaz borcunu kabul ettiklerini, hatta taşınmaza taktıkları klima bedelinden mahsup edilmesini, ayrıca taşınmazın 17 Ağustos depreminde zarar gördüğünü, durumu 07.10.1999 tarihli raporla tespit ettirip can ve mal emniyetleri için tahliye ettiklerini. kiralayanın taşınmazı kullanmaya elverişli halde tutmadığını, akdin fesholunduğunu bu yüzden kira borçları olmadığım savunarak davanın reddini dilemiştir.
Mahkemece, kira alacağına ilişkin talebin reddine, elektrik, su, doğalgaz alacağı yönünden davanın kabulüne, %40 inkar tazminatının davalıdan tahsiline ve klima yönünden takas definin reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.
Davalı, dosyaya ibraz edilen 15.12.1999 tarihli ve davacıya tebliğ edilemeyen ihtarname ile sözleşmenin 1. maddesindeki 2 yıllık dönemin sonunda kiracı tahliye etmek isterse 2 yıllık süre dolmadan 3 ay önceden feshi ihbarda bulunarak akdi feshetme yetkisine dayanarak fesih hakkını kullandığını bildirmiştir. Ancak bu ihtarname zamanında davacıya gönderilmediği gibi ihtarnamede taşınmazın ayıplı ve hasarlı olduğundan bahisle tahliye edilmek istendiği olgusundan bahsedilmemiştir. Böyle olunca taraflar arasında kira sözleşmesi 01.03.2000 tarihinde yenilenerek uzamıştır. Dava konusu taşınmazın davalı tarafından tahliye edilip anahtarın 20.03.2000 tarihinde teslim edildiği aynı tarihi tarafların imzasını taşıyan tutanaktan anlaşılmaktadır. Anahtar tesliminden dönem sonuna kadarki kiradan davalı kiracı, kural olarak sorumlu ise de; davacı kiralayanda taşınmazın boş durmaması davalı kiracının zararının artmaması için taşınmazı yeniden kiraya verme çaba ve gayretini göstermiş olması gerekir (B.K. 98 delaleti ile 44. maddesi). Bu nedenle mahkemece bilirkişi aracılığı ile taşınmazın tahliye edildiği tarihten itibaren aynı şartlarla ve aynı kira miktarı ile ne kadar sürede kiraya verebileceği, konusunda uzman bilirkişi marifetiyle araştırılarak ve taşınmazın 15.02.2001 tarihinde yeniden kiraya verildiği de göz önünde tutularak hasıl olacak sonuca uygun karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan gerekçelerle kararın davacı yararına BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde iadesine, 02.04.2002 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy