(2004 S. K. m. 72)
Dava: Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacılar avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.
Karar: Davacılar, davalıların ortak ve yöneticisi olduğu dava dışı Anıl Dış Ticaret Ltd. Şti.nden 19.250 DM bedel ile kağıt baskı makinesi satın aldıklarını, aralarındaki protokol gereği 2250 DM peşin, kalanı için muhtelif TL miktarlı çekler ile muhtelif DM miktarlı ve vadeli bonolar verdiklerini, ancak alınan kağıt baskı makinesinin eski, bozuk ve amaca elverişsiz çıkması nedeniyle eksik ve hataların giderilmesi ya da makinenin geri alınması yolunda keşide edilen ihtardan da netice alınamamasına karşın bu kez 30.9.1999, 30.10.1999 ve 30.11.1999 vadeli toplam 7000 DM.lik bonoların tahsili için icra takibine girişildiğini ileri sürerek takip konusu bonolar nedeniyle borçlu olunmadığının tespitini ve % 40 tazminata hükmedilmesini istemişlerdir.
Davalı Mahmut Demir, kullanılmış matbaa makinesi satış sözleşmesi ile satın alınan matbaa makinesinin çalışır olmasına rağmen kalan borcun ödenmemesi için bahane arandığını savunarak davanın reddini dilemiş, diğer davalı Hacı Demir ise, söz konusu ofset baskı makinesinin kullanılmış matbaa satış makinesi sözleşmesi ile davacılara satıldığını, kötüniyetli olduklarını savunarak davanın reddini dilemiştir.
Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile satıcı firmanın davacıya 1.250.000.000 TL borçlu olduğunun tespitine, bu meblağın takip dosyasındaki davalılar alacağından mahsubuna karar verilmiş; hüküm, davacılar tarafından temyiz edilmiştir.
Mahkemece kağıt baskı makinesinin % 50 ayıplı olduğu kabul edilerek makine değerinin yarısından satıcı firmanın davacıya borçlu olduğunun tespitine karar verilmiş; bu hüküm, davalılar tarafından temyiz edilmeyerek davalılarca mahkemenin gerekçesi kabul edilmiştir. Her ne kadar makine değeri hükümde 2.500.000.000 TL alınmış, bu değerde faturadaki bedel olarak görülüyorsa da, faturanın davacılara tebliğ edilmemiş olması, taraflar arasında düzenlenen ve imzaları da inkara uğramayan kullanılmış matbaa makinesi satış sözleşmesine göre makinenin alım-satım bedelinin 19.250 DM olduğu gibi davaya konu bonolarında makine bedeli taksitlerinden olduğu tartışmasızdır.
Durum böyle olunca dava konusu bonolardan davacıların borçlu olmadığı miktar belirlenirken kağıt baskı makinesinin değerinin 19.250 DM olduğu nazara alınmalıdır. Makine bedeli yanlış değerlendirilerek yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz olunan hükmün, davacılar yararına BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde iadesine, 12.03.2002 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy