(818 S. K. m. 523, 530)
Dava: Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün taraflar avukatınca duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti.Belli günde davalı vekili avukat Nejat Söylev ile davacı vekili avukat Zat i Belgin'in gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanılmış ve hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra karar için başka güne bırakılmıştı. Bu kez temyiz dilekçesinin süresinde olduğu saptanarak, dosya incelendi gereği düşünüldü.
Karar: Davacılar, davalılar ile bir inşaat adi ortaklığı kurduklarını, davalıların ortaklığa sermaye olarak Avcılar'daki 90.000 Amerikan doları değer biçtikleri arsalarını sermaye olarak koyduklarını, kendilerinin de sermaye payı olarak toplam 135.000 Amerikan doları ödediklerini, Avcılar'daki ortaklığa ait arsa üzerindeki inşaat devam ederken,Bakırköy' de 280.000 Amerikan doları karşılığında bir inşaat işi daha aldıklarını, davalıların kendi kusur ve ihmalleri nedeniyle Bakırköy' deki inşaatı zamanında bitirip arsa sahiplerine teslim edemediklerini, neticede sözleşmede kararlaştırılan 280.000 Amerikan dolarının 80.000 Dolarlık kısmından vazgeçilmek zorunda kalındığını, davalının bu inşaat yönünden ortaklığı zarara uğrattıklarını, Avcılardaki inşaat tamamlandıktan sonra tapuda düşük bedel göstermek suretiyle daireleri davalıların üçüncü kişilere sattı larını, davalılardan K. Belgin'in ortaklıktan elde ettiği parayı borsa vs. yerlerde harcadığını,hesap vermediğini ileri sürerek inşaat maliyetinin ve dairelerin satış bedellerinin tespiti ile sermaye ve kar payından şimdilik 10.000.000.000 TL. nın tahsilini, ayrıca Bakırköy' deki inşaat nedeniyle kar zarar hesabı yapılarak davalıların sebep oldukları 80.000 Amerikan dolarının tahsiline karar verilmesini istemiştir.
Davalılar, davacılardan Vefa Belgin' in 1993 yılında 450.000.000 TL. sermaye payı koyarak davalılardan Hak Ltd. Şti. ile adi ortaklık kurduğunu, davacının ortaklıktaki payının % 10 oranında olduğunu, davacılardan Fevzi ile Davalılardan Güven ve Kerem'in ortaklık hissedarı olmadıklarını, Avcılardaki inşaatın tamamlanarak satıldığını Bakırk6y'deki adi ortaklığın müşavirliğini üstlendiği inşaattan da ortaya çıkan bir kısım pürüzler nedeniyle halen kararlaştırılan paranın tamamını alamadıklarını savunarak davanın reddini dilemişlerdir.
Mahkemece,davacıların çektiği ihtarnameye davalıların 8 gün içinde cevap vermedikleri, davacılardan Fevzi'nin Bakırköy'deki inşaata ilişkin sözleşmeyi kefil olarak imzaladığı ve ortaklığa bir kısım ödemelerde bulunduğu gerekçe gösterilmek suretiyle aktif ve pasif husumete yönelik davalı itirazının reddine karar verilmek, tarafların %50 'şer oranda hissedar oldukları kabul edilmek ve bilirkişi raporları esas alınmak suretiyle Avcılar' da ki inşaat nedeniyle davacıların sermaye ve kar paylarına 17.475.977.100 TL. düştüğü, Bakırköy'deki inşaatında davalı tarafın kusur ve ihmali nedeniyle s6zleşme hükümlerine uygun olarak yapılmadığı, yapılması halinde sözleşmede kararlaştırılan 280.000 Amerikan dolarının % 15'i olan 42.000 Dolar kar elde edileceği, bu paranın yarısından da davalıların sorumlu olmaları gerektiği kabul edilmek ve taleple bağlı kalmak suretiyle 10.000.000.000 TL.sermaye payının ve 21.000 Amerikan dolarının davalılardan tahsiline karar verilmiş; hüküm, her iki tarafça temyiz edilmiştir.
1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delilerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacının ve davalıların diğer temyiz itirazlarının reddi gerekir.
2- Davacılar, taraflar arasında adi ortaklık kurulduğunu, tarafların koydukları sermaye ve paylarının eşit olduğunu, Bakırköy'de ortak yapılan inşaatın idareci ortağın kusuru nedeniyle 80.000 Amerikan doları zarar ettiğini ileri sürerek, davalıların sebep oldukları zarar bedelinin ve diğer Avcılar' da ki ortaklıktan dolayı payına düşeni istemişler,davalılar ise savunmalarında ortaklığın davacılardan Vefa ile davalılardan Hak Ltd. Şti. arasında kurulduğunu, Vefanın 450.000.000 TL sermaye koymak suretiyle ortaklığın % 10'u oranında hissedarı bulunduğunu ileri sürerek aktif ve pasif husumet itirazında bulunmuştur. Davacılar az yukarıda açıklanan iddialarını yasal delillerle ispat edemediklerine ve taraflar arasında yazılı bir adi ortaklık sözleşmesi bulunmadığına göre mahkemece, davalıların savunmalarına itibar edilmeli, adi ortaklığın davacılardan Vefa Belgin ile davalılardan Hak Ltd. Şti. arasında kurulduğu, davacılardan Fevzi Belgin ile davalılardan H.Kerem Erdoğ ile H. Güven Erdoğ' un ortaklığın tarafı olmadıkları ve dolayısıyla davalıların aktif ve pasif husumet yönündeki itirazları kabul edilmelidir. Bu hususun göz ardı edilmesi doğru değildir. Bozmayı gerektirir.
3- Toplanan delillerden davalı şirketin idareci ortak olduğu anlaşılmaktadır. BK. 530. maddesi hükmüne göre idareci ortağın hesap verme yükümlülüğü vardır. öyleyse mahkemece, idareci ortaktan hesap istenilmeli, hesap konusunda taraflar arasında uyuşmazlık çıktığı takdirde varsa tarafların gösterecekleri deliller toplandıktan sonra konusunda uzman bilirkişi kurulu aracılığı ile gerek Avcılar' da yapılıp üçüncü şahıslara satılan dairelerin satış tarihleri itibariyle değerleri ve gerekse Bakırköy'de 27.2.1994 tarihli sözleşme ile yapımı üstlenilen ve tamamlanarak arsa sahiplerine teslim edildiği anlaşılan inşaatın teslim tarihi itibariyle kar ve zarar hesabı birlikte yapılmalı, BK. 523/1 maddesi hükmünce her bir ortağın kar ve zarar hissesinin eşit olduğu da göz önünde bulundurulmak suretiyle sonucuna göre bir karar verilmelidir. Bu hususun göz ardı edilerek yetersiz bilirkişi raporu esas alınmak suretiyle yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.
4- Davalılar bu davada kendilerini vekil ile temsil ettirmiş olmalarına rağmen reddedilen kısmı yönünden davalılar yararına vekalet ücretine hükmedilmemiş olması da kabul şekli bakımından doğru değildir. Bozmayı gerektirir.
Sonuç: Yukarıda birinci bette belirtilen nedenlerle tarafların diğer temyiz itirazlarının reddine, temyiz olunan kararın ikinci ve dördüncü bentte gösterilen nedenlerle davalı yararına üçüncü bentte belirtilen nedenle her iki taraf yararına BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde iadesine, 250.000.000 lira duruşma avukatlık parasının karşılıklı alınarak birbirlerine ödenmesine, 24.9.2002 gününde oybirliği ile karar verildi.(¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy