(2004 S. K. m. 67)
Dava: Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.
Karar: Davacı, mülkiyeti davalıya ait taşınmaz üzerinde bir baz istasyonu kurmak amacı ile aralarında sözleşme düzenlediklerini, ilk yıl kirası olarak 3.500 ABD doları ödediğini, baz istasyonu montajının gerçekleşmediğini, aralarındaki sözleşmenin kendisine verdiği yetkiye dayanarak sözleşmeyi tek taraflı olarak feshedip, ödediği paranın tahsili amacı ile davalıya karşı icra takibi başlattığını, davalının takibe itiraz ettiğini ileri sürerek itirazın iptaline % 40 tazminatın tahsiline karar verilmesini istemiştir.
Davalı, davanın reddini dilemiştir. Karşı davasında da ikinci yıl kira alacağının tahsili amacıyla davalıya karşı icra takibi başlattığını, davalının takibe itiraz ettiğini ileri sürerek itirazın iptalini istemiştir.
Mahkemece, sözleşmenin 12. maddesi ile davacının kiralanan üzerinde baz istasyonu montajını herhangi bir nedenle gerçekleştirememesi halinde davacıya sözleşmeyi fesih ve ödediğini isteme hakkı verdiğini gerekçe göstererek davanın kabulüne, karşı davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir.
1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı-karşı davacının sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.
2- Davacı, kiralanan üzerinde baz istasyonu montajının gerçekleştirilemediğini, sözleşmenin 12. maddesi hükmü gereğince davalının aldığı kira bedelini iade etmesi gerektiğini ileri sürmüş; davalı-karşı davacı ise savunmasında davacının baz istasyonu montajını tamamladığını beyan etmiş, delil olarak da keşif bilirkişi incelemesi, tanık anlatımları ve kiralananın çekilen fotoğraflara dayanmıştır.
Taraflar arasındaki sözleşmenin 12. maddesinde kiracının herhangi bir nedenle montajı yapamaması durumunda kiralayanın aldığı kira bedelini iade edeceği yazılıdır. Sözleşmenin bu maddesinin mefhumu muhalefinden baz istasyonu montajının yapılması durumunda sonradan sökülse bile davacının ilk yıl kirasını isteyemeyeceği anlaşılmaktadır. Taraflar arasındaki uyuşmazlık kiralanan üzerindeki baz istasyonu montajın tamamlanıp tamamlanmadığı noktasında kaynaklandığına göre mahkemece, tarafların delil ve karşı delilleri toplanmalı, mahallinde keşif yapılıp, dosya içindeki resimlerin kiralanan üzerinde önceden yapılıp sonradan söküldüğü iddia olunan baz istasyonuna ait olup olmadığı belirlenmeli, bu konuda taraf tanıklarının görgü ve bilgilerine başvurulmalı, uzman bilirkişiden rapor alınmalı, toplanan deliller birlikte değerlendirilerek montajın gerçekleştirildiğinin tespiti halinde sonradan sökülse bile davanın reddine, davacının kiralanan üzerinde baz istasyonu montajını gerçekleştirmeksizin sözleşmeyi feshetmiş olduğunun tespiti halinde de davacının sözleşme hükümleri doğrultusunda sözleşmeyi feshettiği kabul edilerek sonucuna göre karar verilmelidir. Bu hususun gözardı edilerek sözleşme hükümlerine yanlış anlam vermek ve tarafların delil ve karşı delilleri toplanmaksızın eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.
Sonuç: Yukarıda 1. bentte belirtilen nedenlerle davalının diğer temyiz itirazlarının reddine, 2. bentte belirtilen nedenle temyiz olunan kararın davalı-karşı davacı yararına BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde iadesine, 29.04.2003 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy