(2004 S. K. m. 72) (2560 S. K. m. 1)
Dava: Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde taraflar avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşuldu düşünüldü:
Karar: Davacı, Betka İşhanında 24 büro ve 2 dükkan olduğunu, eski maliklerden ve İSKİ abonesi olan Adnan Gökşingöl adına fahiş faturalar gönderildiğini, bu kadar su harcanmasının mümkün olmadığını öne sürerek, İSKİ idaresi tarafından gönderilen faturaların davacı işhanına ait olduğunun, faturalar kadar borçlu olmadığının ve gerçek kullanım miktarının tespitine karar verilmesini istemiştir.
Davalı İSKİ idaresi, Kartal Şubesinin hasım gösterilemeyeceğini bildirerek, husumet ve esastan yersiz olan davanın reddini dilemiştir.
Müdahil Adnan Gökşingöl, faturalar ve sözleşmenin kendi adına olduğunu ve bu nedenle davacı yanında davaya müdahil olarak katılmak istediğini bildirmiştir.
Mahkemece sabit olmayan davanın reddine, müdahilin davasının kısmen kabulüne, Betka işhanında sarfolunan suyla ilgili olarak, müdahil adına düzenlenen 30.10.2000 tarihli faturanın kapsadığı 23.1.1998-10.3.2001 tarihleri arasında sarfolunan su sebebi ile İSKİ'ye müdahilin 869.693.986 TL. borçlu olduğunun tespitine, fazla talebin reddine karar verilmiş; hüküm, davacı ve davalı İSKİ idaresi tarafından temyiz edilmiştir.
1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacı ve davalı İSKİ idaresinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekir.
2- Davacı, müdahilin abone olduğu sözleşme nedeniyle İSKİ idaresinin gönderdiği faturalarının fahiş olduğundan bahisle, faturalar kadar borçlu olmadığının tespitini istemiştir. İSKİ idaresi ise AD 1173434-O nolu sözleşmeye ait 123400 nolu sayacın 18.8.2000 tarihinde 1044 M3'de kontrole alındığını, çalışmadığının tespit edilmesi üzerine yeni sayaç takıldığını, bu sayaca göre dava konusu faturaların tahakkuk ettirildiğini savunmuştur. Hükme esas alınan bilirkişi rapor ve ek raporunda davacı emsalleri incelenerek ortalama 0,28 M3/gün averaj alınarak borç miktarı tespit edilmiştir. Bu şekilde bir hesap tarzı İSKİ yasası ve Tarifeler Yönetmeliğine aykırı olup, hüküm kurulamaz. Mahkemece yapılacak iş, konusunda uzman bilirkişi heyeti marifetiyle Yargıtay ve taraf denetimine elverişli, iddia ve savunmaya ait deliller toplanarak Tarifeler Yönetmeliği hükümleri de gözetilmek suretiyle bilirkişi raporu alınarak hasıl olacak sonuca uygun bir karar vermektir. Eksik ve yetersiz bilirkişi raporu ile yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.
3- Davacı, İSKİ abonesi olmadığı halde suyu kullanan kendileri olduğunu iddia ederek, İSKİ tarafından gönderilen faturaların işhanına ait olduğunun, gerçek kullanım miktarının ve faturalar kadar borçlu olmadığının tespitini istemiştir. Mahkemece ise, İSKİ ile sözleşme ilişkisi olmadığından davacının dava hakkı olamayacağından davanın reddine karar verilmiştir.
Davacının, suyu kullanan ( fiilen ) kişi olduğu taraflar arasında uyuşmazlık konusu değildir. Davacının bu davayı açmakta hukuki yararı vardır. İddia ve savunmanın değerlendirilerek işin esası incelenmeli, hasıl olacak sonuca uygun bir karar verilmesi gerekirken, mahkemece aksi düşüncelerle yazılı şekilde hüküm tesisi bozma nedenidir.
Sonuç: Birinci bent gereğince davacı ve davalının diğer temyiz itirazlarının reddine, temyiz olunan kararın ikinci bentte açıklanan nedenle davalı İSKİ yararına, üçüncü bent gereğince davacı yararına BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde iadesine, 3.2.2005 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy