(6570 S. K. m. 11) (818 S. K. m. 44, 98)
Dava: Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı sebeplerden dolayı esas davanın kabulüne karşı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün davalı karşı davacı avukatı tarafından duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belirli günde davalı vekili avukat Ünsal Piroğlu ile davacı vekili avukat Ergil Olgun'un gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanılmış ve hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra karar için başka güne bırakılmıştı. Bu kez temyiz dilekçesinin süresinde olduğu saptanarak dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
Karar: Davacı, davalıya ilişkin taşınmazı 24.1.2001 günlü sözleşme ile kiraladığını, sözleşmenin 3. maddesi gereğince 4.4.2001 gününde feshi ihbarda bulunarak mecuru 30.6.2001 gününde tam ve hasarsız olarak tahliye ettiğini, ancak depozitonun iade edilmediğini ileri sürerek, 3500 dolar depozitonun faizi ile ödetilmesini istemiştir.
Davalı, davacının kira döneminden 3 ay öncesinden bildirimde bulunmak şartıyla fesih hakkının bulunduğunu bu şarta uymadığından feshin geçersiz olduğunu, kendisine anahtar tesliminin yapılmadığını bu sebeple depozitonun iadesi koşullarının oluşmadığını, mecura hasar verildiğinin tespit raporu ile belirlendiğini savunarak, davanın reddini dilemiş, birleşen davalar ile de; dönem sonu olan 1.2.2002 gününe kadarki kira bedelleri için yapılan takibe itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini istemiştir.
Mahkemece, asıl dava açısından hasar bedelinin mahsubu ile 1877 dolar depozitonun davalıdan tahsiline, birleşen 2002/228 esas s. dava açısından mecurun tahliye edildiği 1.7.2001 tarihi ile feshi ihbar ile bildirilen 3 ayın son günü 5.7.2001 tarihi arası 4 günlük kira bedeli ile işlemiş faiz toplamı 244 dolar üzerinden itirazın iptaline, birleşen 2002/1648 esas s. davanın da reddine, karar verilmiş, hüküm; davalı tarafından temyiz edilmiştir.
1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuna uygun gerektirici sebeplere ve özellikle, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddi gerekir.
2- Davacının, davalıya ilişkin mecurda 24.2.2000 tanzim günlü 1.2.2000 başlangıç tarihli, 1 yıl süreli sözleşme ile kiracı olduğu ve sözleşmenin 3. maddesinin kiracı daireyi kira sözleşmesinin bitim gününden önce boşaltmak istediği takdirde mal sahibine 3 ay öncesinden noter kanalı ile ihbarda bulunmak zorundadır. Aksi takdirde sözleşme 1 yıl daha uzar.... hükümlerini içerdiği anlaşılmaktadır. Tarafların bu kararlaştırmaları yıl içerisinde üç ay önceden kiracının feshi ihbarda bulunarak sözleşmeyi fesih edip kiralananı tahliye edebileceği anlamında değildir. 6570 s. yasanın 11. maddesindeki 15 günlük sürenin kiralayan lehine uzatılmasına yöneliktir. Davacı kiracının 4.4.2001 günlü ihtar ile davalıya mecuru 30.6.2001 gününde tahliye edileceğini bildirdiği davalının da mecurda 31.7.2001 gününde tespit yaptırdığı anlaşılmaktadır. Davacı, mecuru 1.7.2001 gününde tahliye ettiğini bildirmiş ancak davalı mecurun kendisine teslim edilmediğini, mecura yedek anahtarla girerek tespit yaptırdığını açıklamıştır. Davacı kiracı mecuru 1.7.2001 gününde tahliye ettiğini yazılı delil ile ispatlayamadığından, mecurun tahliye tarihinin davalı kiralayanın yaptırdığı tespit tarihi olan 31.7.2001 tarihi olarak kabulü zorunludur. Kural olarak kiracı kira döneme bitmeden erken tahliye halinde kira dönemi sonuna kadarki kiralardan kiralayana karşı sorumludur. Ancak kiralayanın da boş durmayıp, mecuru yeniden kiraya vermek için gerekli çabayı göstermesi gerekir. (BK. 98. maddesi delaletiyle 44. maddesi hükmü). Mahkemece, değinilen bu yön gözetilerek, aynı şartlarda mecurun ne kadar zamanda kiraya verilebileceği, taraf ve Yargıtay denetimine elverişli bilirkişi raporu ile belirlenmeli ve 31.7.2001 gününden itibaren belirlenen bu süre kadar davacı kiracı kira bedeli ile sorumlu tutulmalıdır. Mahkemece, yanlış değerlendirme sonucu yazılı biçimde karar verilmesi usul ve kanuna aykırı olup bozma nedenidir.
Sonuç: Yukarda açıklanan 1.bent gereğince davalının sair temyiz itirazlarının reddine, 2.bent gereğince temyiz edilen kararın davalı yararına BOZULMASINA, peşin harcın istem halinde iadesine, 400 YTL. duruşma avukatlık parasının davalı-karşı davacıya alınarak davalı-karşı davacıya ödenmesine, 30.05.2005 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy