(818 S. K. m. 96)
Dava: Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne ve kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün davacı avukatı tarafından duruşmalı davalı hazine tarafından duruşmasız olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vekili avukat F
K
ile Davalı Hazine vekili avukat F
T
'ın gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanılmış ve hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra karar için başka güne bırakılmıştı. Bu kez temyiz dilekçesinin süresinde olduğu saptanarak dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
Karar: Davacı, davalı bakanlık ile 3.500.000.000 adet yumurta alımı sözleşmeleri gereğince doğan alacağının bir kısmını diğer davalı A. B.'a temlik ettiğini, A.' nin bu miktarı tahsil ettiğini, davalı Bakanlığın tahakkuk etmiş diğer alacaklarını da diğer davalı A. B.'a hataen ödediğini öne sürerek, fazlası saklı 2.000.000.000 TL.nin, ıslah dilekçesi ile toplam 22.198.820.000 TL.nin tahsiline karar verilmesini istemiştir.
Davalı A. B., davacının davalı Milli Savunma Bakanlığına sattığı yumurtaları kendisinden aldığını, bedelini ödeyemeyince ihale kanunun mallar karşılığı alacağını temlik ettiğini bildirerek, davanın reddini dilemiştir.
Davalı Milli Savunma Bakanlığı 07.07.2000 tarihli vekaletname ile davacı vekili olan davalı A. B.'a temlikname kapsamında ödeme yapıldığını, davacının 1.389.820.000 TL alacağı kaldığını ve emanet hesabında bekletildiğini savunmuştur.
Mahkemece davalı A. B. yönünden davanın reddine, 1.389.820.000 TL.nin davalı Milli Savunma Bakanlığından tahsiline karar verilmiş; hüküm, davacı ve davalı Milli Savunma Bakanlığı tarafından temyiz edilmiştir.
1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre Davalı Milli Savunma Bakanlığının temyiz itirazlarının reddi gerekir.
2- Davacının davalılardan Milli Savunma Bakanlığından 18.05.2000 tarihli, 11395 yevmiye nolu sözleşme ile 2.000.000 adet yumurta teslim etmesi, 18.05.2000 tarihli 11396 yevmiye nolu sözleşme ile 1.500.000 adet yumurta teslim etmeyi taahhüt ettiği, taahhüdünün tümünü yerine getirdiği ve bundan dolayı 11395 yevmiye nolu sözleşme ile 62.000.000.000 TL, 11396 yevmiye nolu sözleşmeden dolayı 40.500.000.000 TL olmak üzere toplam 102.500.000.000 TL alacaklı olduğu taraflar arasında ihtilafsızdır. Davacı bu alacağından 11396 yevmiye nolu sözleşmeden doğan alacağından 35.500.000.000 TL.lik kısmını 08.06.2000 tarihli temlikname ile diğer davalı A. B.'a temlik ettiği, temliknamenin davalı Milli Savunma Bakanlığına da bildirildiği ve yine davacının bu ihalelerle ilgili işlemleri takip etmek üzere 07.07.2000 tarihli vekaletname ile A. B.'ı tam yetkili vekil tayin ettiği, ancak bu vekaletnamede A. B.'ın ahzu kabza yeni Milli Savunma Bakanlığından para tahsil etmeye yetki vermediği dosyadaki belgelerle sabittir. Mahkemece davalı idareye yazılan yazılara verilen cevapta (10.03.2003 tarihli) 11395 nolu ödemelerin; 10.07.2000 tarihinde 16.250.200.000 TL 24.07.2000 tarihinde 1.302.620.000 TL, 12.07.2000 tarihinde 2.605.240.000 TL A.'ye ödendiği, 03.09.2002 tarihli ödemede de ... 2.978.170.000 ile 10.12-24.07.2000 tarihleri arası 20.158.060.000 TL.nin davalı A. B.'a ödendiği belirtilerek, davacının 1.389.820.000 TL alacağı kaldığı bildirilmiştir. Ancak davalı A. B.'a bunun haricinde bir ödeme olup olmadığı konusunda davalı idareci bir açıklık getirilmediği gibi, bu husus araştırılmamıştır. Olayın ve taraflar arasındaki ihtilafın çözümlenebilmesi için 11396 yevmiye nolu sözleşme alacağından davalı A. B.'a başka bir ödeme yapılıp yapılmadığının açıklığa kavuşturulması gerekir. O nedenle davalı A.'ye 11396 yevmiye nolu sözleşmeden doğan davacı alacağından ne miktar ödeme yapıldığı davalı idareden yeniden sorulmalıdır. Temlik yapılmayan 11395 yevmiye nolu sözleşmeden doğan davacı alacağından davalı A.'ye yapılan ödemenin temlikname kapsamında kalmadığı gibi; A. B.'ın idareden para almaya yetkili olmadığı halde ödeme yapılması ve A.'nin de bu parayı tahsil etmesinin doğru olmadığı göz önünde tutulmadan yazılı şekilde eksik inceleme ile hüküm tesisi bozmayı gerektirir.
Sonuç: Birinci bent gereğince davalının temyiz itirazlarının reddine, ikinci bentte açıklanan nedenle temyiz olunan kararın davacı yararına BOZULMASINA, peşin harcın istem halinde iadesine, 375.000.000 lira duruşma avukatlık parasının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, 09.12.2004 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy