(2004 S. K. m. 72)
Dava: Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı sebeplerden dolayı davanın kısmen kabulüne kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içerisinde davalı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.
Karar: Davacı, dava dışı Mehmet Demirel'in davalıdan kiraladığı işyeri için kendisinin kefil olduğunu, kiralananın kira bedeli için davalıya senetler verildiğini, davalının 7.4.2001 gününde başlayan yeni kira dönemi için verilen 7.4.2001 günlü 6000 DM bedelli bonoyu icraya koyduğunu, oysaki Mehmet Demirel'in 3.4.2001 günlü ihtar ile tahliye edeceğini bildirip, mecuru yeni kira döneminin başlangıcından 22 tarih önce tahliye ettiğini, kendisinin kiracı bulmaya çalıştığı iki aylık dönem ve teklif edilen miktarla oturulan miktar arasındaki farktan sorumlu olduğunu ileri sürerek dava konusu senedin iki aylık miktarının ve kira bedeli farkından dolayı kısımları hariç olmak üzere kalan kısmından dolayı borçlu olmadığının tesbitini istemiştir.
Davalı, davacının kira sözleşmesinde kefil, bonoda ise müşterek ve müteselsil kefil olduğunu, 10.1.2002'de başlayan bir senelik sürenin bitiminden sonra 3.4.2001 gününde ihtar çekildiğini, yeni dönemin başlangıcının 7.4.2001 tarihi olmayıp 10.1.2001 tarihi olduğunu, anahtarın teslim edilmediğini savunarak davanın reddini dilemiştir.
Mahkemece, kira sözleşmesinin başlangıç tarihinin 10.1.2001 tarihi olduğu, boş geçecek süreden sorumlu olunduğu, işyerinin 4 aylık dönemde kiraya verilmesinin mümkün bulunduğu gerekçesiyle davacının 4 aylık döneme ilişkin 2000 DM'lik bedeli aşan 2.239.098.000 TL.dan borçlu olmadığının tesbitine karar verilmiş; hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir.
Davaya konu taşınmazın yeni kira dönemi başlangıcının 10.1.2001 tarihi olduğu tarafların kabulündedir. Kiralananın tahliyesi hukuki olgu olup, tahliye ancak anahtarın kiralanana teslim edildiğinin ispatlanması ile mümkündür. Başka bir deyişle anahtarın kiralayana teslim edildiği tarihe kadar kiracının kiracılık sıfatının devam ettiğinin kabulü zorunlu olup, anahtarın teslim keyfiyetine ancak yazılı belge ile mümkündür. Anahtarın kiralayan davalıya teslim edildiğine dair bir iddia ileri sürülmemiş ve ispat edilmemiştir. 10.1.2001 gününde yeni dönem başladıktan sonra dava dışı kiracı 3.4.2001 günlü ihtar ile taşınmazı tahliye edeceğini bildirmiştir. Bu halde kiracının en azından 3.4.2001 gününe kadar taşınmazda kiracı olarak oturduğunun ve bu bağlamda 3.4.2001 gününe kadar olan kira bedelinden sorumlu olduğunun ve dolayısıyla davacının da bu tarihe kadar olan kira bedelinden sorumlu bulunduğunun kabulü zorunludur. Bu itibarla davacının temyiz etmeyerek kabul ettiği 4 aylık yeniden kiralama süresinin 3.4.2001 gününden itibaren başladığının kabulü gerekir. Mahkemece davacının 10.1.2001 gününden 3.4.2001 gününe kadar olan dönem ile 3.4.2001 gününden sonraki 4 aylık yeniden kiraya vermek için gerekli süreden sorumlu olduğu kabul edilerek buna göre hüküm oluşturulması gerekirken yazılı biçimde hüküm tesis edilmiş bulunması usul ve kanuna aykırıdır Bozmayı gerektirir.
Sonuç: Yukarda açıklanan sebeplerle temyiz edilen hükmün davalı yararına BOZULMASINA, peşin harcın istem halinde iadesine, 06.06.2005 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy