(1086 S. K. m. 275, 427) (YHGK 23.2.2005 T. 2005/13-32 E. 2005/85 K.)
Dava: Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatınca duruşmasız davacı avukatınca da duruşmalı olarak temyiz edilmiş ise de dava miktar itibariyle duruşmaya tabi olmadığından bu isteğin reddiyle incelemenin evraklar üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği konuşuldu düşünüldü:
Karar: Davacı, davalıya ait gayrimenkulde 4.11.1996 tarihli kira sözleşmesi gereğince 25.12.2002 tarihine kadar kiracı olarak bulunduğunu, kiracılığı nedeniyle mecura 5.950.000.000 TL değerinde değer artırıcı imalatlar yaptığını, yaptığı imalatların bedelinin davalı kiralayan tarafından kendisine ödenmediği gibi imalatların sökülüp götürülmesine de izin verilmediğini ileri sürerek fazlası saklı 6.000.000.000 TL tazminatın tahsilini istemiştir.
Davalı, taraflar arasında düzenlenen sözleşmede, davacı kiracının yapacağı eklentilerin parasının ödeneceğine dair bir hüküm bulunmadığını, aksine tahliye ederken eski hale getirme yükümlülüğünde olduğunu savunarak davanın reddini dilemiş, birleşen davası ile de mecurun hasarlı bırakılması nedeniyle tespit edilen 636.000.000 TL tazminatın ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.
Mahkemece, asıl davanın kısmen kabulü ile 936.036.640 TL tazminatın davalı kiralayandan tahsiline, fazla talebin reddine, birleşen davanın kabulü ile 636.000.000 TL hor kullanma tazminatının birleşen dosya davalısı kiracıdan tahsiline karar verilmiş; hüküm, her iki tarafça temyiz edilmiştir.
1- Davacı M. Sadettin Akel'in asıl dava yönünden temyiz itirazlarının incelenmesinde; Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalının yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi gerekir.
2- Davacının birleşen dava yönünden temyiz itirazlarının incelenmesinde; Davalı-birleşen dosya davacısı 5.2.2003 tarihinde açtığı ve eldeki dava dosyası ile birleştirilen davası ile 636.000.000 TL alacağın tahsilini istemiş, mahkemece 23.2.2005 tarihinde davanın kabulü ile 636.000.000 TL'nin davacı-birleşen davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
HUMK. nun 427/2 maddesindeki temyiz ile ilgili parasal sınır 5219 sayılı kanunla yapılan değişiklikle 1.000.000.000 TL ye çıkarılmıştır. Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 23.2.2005 gün ve esas 2005/13-32, karar 2005/85 sayılı kararı uyarınca yerel mahkemelerce kurulan hükümlerin temyizinde o karar tarihinde yürürlükte bulunan kanun hükmünün esas alınacağı belirtilmiştir. Mahkemece verilen davanın kısmen kabulüne dair karar miktar itibariyle 1.000.000.000 TL yi geçmediğinden davalı tarafın temyiz hakkı bulunmamaktadır. O nedenle miktar itibariyle kesin olan karara ilişkin temyiz dilekçesinin reddine karar verilmesi gerekmiştir.
3- Davalı Nurhayat Güneş'in temyiz itirazlarının incelenmesinde; Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.
4- Dosyada mevcut ve mahkemece hükme esas alınan 14.4.2004 tarihli bilirkişi raporunda davacı kiracının mecura yaptığı imalatların imal yılı olan 1996 tarihi itibarıyla toplam 748.486.640 TL değerinde olduğu yapılan imalatlar tek tek sayılmak ve fiyatlandırılmak suretiyle açıklandıktan sonra sayılan bu imalatlardan zorunlu ve faydalı olanların (kapı, korkuluk, foseptik, elektrik tesisatı, kiremit ve yağmur oluğu) olduğu belirtilmek suretiyle zorunlu ve faydalı olan imalatların toplam değeri 187.550.000 TL olarak bildirilmiştir. Mahkemece, davacı tarafından yapılan tüm imalatların değerinin, davalı tarafça, mecurun hali hazır durumu ile derhal tahliyesi istendiği için kiralayandan talep edilebileceği gerekçesiyle dava 936.036.640 TL üzerinden kabul edilmiştir. Oysa bilirkişi raporunda tespit edilen bütün imalatların toplam değeri 748.486.640 TL olarak belirlenmiştir. Mahkemece hesap hatası sonucu fazladan 187.550.000 TL'ye hükmedilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.
Sonuç: 1. bentte açıklanan nedenlerle davacının asıl dava yönünden tüm temyiz itirazlarının reddine, 2. bentte açıklanan nedenlerle davacının birleşen dava yönünden temyiz dilekçesinin reddine, 3. bentte açıklanan nedenlerle davalının sair temyiz itirazlarının reddine, 4.bentte açıklanan nedenlerle temyiz olunan kararın davalı Nurhayat Güneş yararına BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde iadesine, 10.11.2005 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy