(818 S. K. m. 84)
A. Demir vekili avukat A. Çiftçi ile M. Orhan vekili avukat Ş. Kesdik aralarındaki dava hakkında Ankara 10.Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 4.10.2005 gün ve 96-443 sayılı hükmün Dairemizin 1.5.2006 tarih ve 2671-6864 sayılı ilamıyla bozulmasına karar verilmişti. Süresi içinde davacı avukatı tarafından kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla dosya incelendi, gereği konuşuldu.
Karar
Davacı, 1.9.1997 başlangıç tarihli kira sözleşmesi ile kiraladığı taşınmazın 2003 yılı Eylül, Ekim, Kasım, Aralık, 2004 yılı Ocak, Şubat, Mart, Nisan ayları kirasının bir kısmının eksik, bir kısmının hiç ödenmediği gerekçesi ile davalı tarafın aleyhine icra takibi yaptığını, Eylül 2003 tarihinde başlayan yeni dönem kirasının 350 YTL. olup mecuru 5.8.2004 tarihinde tahliye ettiğini, icra baskısı altında fazla ödeme yaptığını belirterek fazladan ödediği 4.000 YTL. nın istirdadı ile 1000 YTL. manevi tazminatın tahsiline karar verilmesini istemiştir.
Davalı, Eylül 2003 de başlayan yeni kira döneminde aylık kiranın 400 YTL. olup, davacının aylık kiranın bir kısmını eksik bir kısmını hiç ödemediğini, kiranın zamanında ödememesi halinde aylık %15 oranında temerrüt faizi ödemesi gerektiğini, mecurun 15.11.2004 tarihinde tahliye edildiğini icra takibinden sonraki döneme ilişkin kira alacakları gözetildiğinde fazla ödeme olmadığını, davacının kendisini ibra ettiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Mahkemece, aylık kiranın 400 YTL olup mecurun 5.8.2004 tarihinde tahliye edildiğini kabul edip buna göre hesap yapan bilirkişi raporu esas alınarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; hükmün, her iki tarafça temyizi üzerine dairemizin 2006/2671-6864 sayılı ve 1.5.2006 tarihli ilamı ile ... 2.12.2004 tarihli ibraname ile Y. Demir davacı adına davalıyı ibra etmiştir. Y. Demir'in davacıyı temsile yetkili olup olmadığının davacıdan sorulup sonucuna göre karar verilmesi gerektiği gerekçesi ile hükmün bozulmasına karar verilmiş, bozma nedenine göre diğer temyiz talepleri incelenmemiş, bu kez davacı karar düzeltme talebinde bulunmuştur.
1- 2.12.2004 tarihli ibraname ile; A. Demir adına hareket eden Y. Demir, yapılan icra takibi ve tahliye davası nedeniyle alacaklı M. Orhan'ı ibra etmiştir. Ancak davacı 18.4.2005 havale tarihli dilekçesinin 3-A bölümünde kardeşi Y. Demir'in bu beyanının kendisini bağlamayacağını açıklamıştır. Davalı ibranameyi imzalayan Y. Demir'in davacı A. Demir'i temsile yetkili olduğunu ibraz ettiği, delillerle kanıtlayamadığı halde, Dairemizin 2006/2671-6844 sayılı ve 1.5.2006 tarihli ilamı ile "bu ibraname hakkında davacının diyeceklerinin bildirilmesi ve sonucuna göre karar verilmesi gerektiğine dair bozma ilamı zühule dayalı olduğundan dairemizin 2006/2671-6844 sayılı ve 1.5.2006 tarihli bozma ilamının kaldırılmasına ve tarafların temyiz itirazlarının incelenmesi gerekmiştir.
2- Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacı ve davalının sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.
3- Davacı aylık kiranın 350 YTL. olduğunu iddia etmekte davalı ise 400 YTL. olduğunu savunmaktadır. Kural olarak aylık kiranın 400 YTL. olduğunu davalı kiralayan yasal delillerle kanıtlamalıdır. Davacı kiracının davalının banka hesabına 27.5.2004 tarihinde bir defa için 400 YTL. yatırması aylık kiranın 400 YTL. olduğu sonucunu doğurmaz. Davalı ibraz ettiği delillerle aylık kiranın 400 YTL. olduğunu kanıtlayamamıştır. Ancak cevap dilekçesinde her türlü yasal delil demek suretiyle yemin deliline dayanmıştır. Mahkemece, aylık kiranın 400 YTL. olduğuna dair davalının davacıya yemin teklif etme hakkı olduğu hatırlatılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken aylık kiranın 400 YTL. olarak kabulü usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
4- Davacı mecuru, 5.8.2004 tarihinde tahliye ettiğini iddia etmekte, davalı ise 15.11.2004 tarihinde tahliye edildiğini, savunmakta olup taraflar arasında mecurun tahliye tarihi konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır. Kural olarak, mecuru 5.8.2004 tarihinde tahliye ettiğini iddia eden davacı bu iddiasını yasal delillerle kanıtlamalıdır. Davacı tarafın 29.4.2005 tarihli delil dilekçesine eklediği 3.3.2005 tarihli davalının inkar etmediği ibranamede mecurun 5.8.2004 tarihinde boşaltılarak anahtarın iki ay sonra kiralayana teslim edildiği belirtilmiştir. Bu durumda davacının ibraz ettiği belge içeriğine göre mecurun 5.10.2004 tarihinde tahliye edildiğinin kabulü gerekir. Ne var ki davacı, dava dilekçesinde yasal deliller demek suretiyle yemin deliline de dayanmıştır. Mahkemece mecurun davacının iddia ettiği gibi 5.8.2004 tarihinde tahliye edilip anahtarının aynı tarihte kiralayana teslim edildiğine dair yemin teklif etme hakkı hatırlatılarak, sonucuna uygun karar verilmesi gerekirken, tahliye tarihinin yazılı şekilde 5.8.2004 tarihi olarak kabulü usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.
5- Kira sözleşmesinde aylık kiranın her ayın 1 ile 5 arasında ödeneceği, gecikme halinde aylık %15 temerrüt faizi ödeneceği kararlaştırılmıştır. BK. 84. maddesi gereğince temerrüde düşerek faiz ödemek yükümlülüğü altına giren borçlu, kısmi ödeme yaptığında ödemelerin öncelikle işlemiş faizden mahsubu gerekirken ödemelerin asıl alacaktan mahsubu sonucunu doğuracak şekilde hesap yapan bilirkişi raporuna itibar edilerek karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
Sonuç: Yukarıda 1 nolu bentte açıklanan nedenlerle, davacının karar düzeltme talebinin kabulü ile Dairemizin 2006/2671-3864 sayılı ve 1.5.2006 tarihli bozma ilamının kaldırılmasına ve tarafların temyiz itirazlarının incelenmesine, 2 nolu bentte açıklanan nedenlerle davacı ve davalının sair temyiz itirazlarının reddine, 3 nolu bentte açıklanan nedenlerle davacı lehine 4 ve 5 nolu bentlerde açıklanan nedenlerle davalı lehine BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, 28.12.2006 gününde oybirliği ile karar verildi.(¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy