(5553 S. K. m. 11) (818 S. K. m. 205)
Dava ve Karar: Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün davacı avukatınca duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davalı Y... Fide Tar. San. Tic. Ltd. Şti vekili gelmiş, diğer davalılar ve davacı tarafından gelen olmadığından duruşmaya başlanılmış ve hazır bulunan avukatın sözlü açıklaması dinlenildikten sonra karar için başka güne bırakılmıştı. Bu kez temyiz dilekçesinin süresinde olduğu saptanarak dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Davacı, davalıdan satın aldığı Delfın F1 marka fidelerini serasına dikerek uygun koşullarda üretimini sağladığı halde kalitesiz ve az miktarda ürün elde ettiğini, serasında yaptırdığı tesbit sonucu satılan fidelerin orijinal Delfın F1 olmadığının fiziki bulgularla saptandığı gibi yapılan DNA analizi sonucu orijinal tohum olmadığının da anlaşıldığını bildirerek 2006-2007 sezonunda bu sebeple uğradığı zarar olarak fazlaya ilişkin hakları saklı kalarak ıslah dilekçesi ile 24.680 TL zararının ve tesbit giderlerinin yasal faizi ile tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı kendisinin fide üreticisi olduğunu, davacının siparişi üzerine tohumları orijinal paketi ile dava dışı Ç... Tarım Limited Şirketinden satın alarak fide haline getirip davacıya teslim ettiğini, herhangi bir kusurlarının olmadığını, davacının fideyi uygun koşullarda yetiştirmediğini, yokluklarında yapılan tesbit ile DNA analizinde şahit numune alma yönteminin de usulüne uygun olmadığını savunarak davanın reddi ile davanın üretici firmaya ihbar edilmesini talep etmiştir. Davaya feri müdahil olarak katılan E... Tohumculuk Limited Şirketi tesbite ve DNA analiz usulünde şahit numune alma yöntemine itiraz ederek davanın reddini dilemiştir.
Mahkemece, davalının orijinal paketi ile tohum üreticisinden tohumları satın alarak fide haline getirip davacıya teslim ettiği, tohumların orijinal olmamasından dolayı sorumluluğu olmayacağı gibi davacının yaptırdığı tesbitte şahit numunenin usulüne uygun elde edilmemesi sebebiyle şahit numunenin orijinal Delfın F1 domates çeşidi olarak kabul edilemeyeceği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.
Davacının 2005 yılı ihracat birincisi seçilen Delfın F1 Domates fidelerini 5.8.2006 tarihli fatura ile 9.000 adet olarak davalıdan satın alarak serasına diktiği, uygun koşullarda yetiştirdiği halde kalitesiz ve az ürün aldığı hususları dosya kapsamından anlaşılmaktadır. Dava konusu domates çeşidi 9.10.2002 tarihinde ithalatçı firma olan E... Tohumculuk Limited Şirketi adına Tarım ve Köyişleri Bakanlığı Tarımsal Üretim ve Geliştirme Genel Müdürlüğü kayıtlarına cam ve plastik seralarda üretiminin uygun olduğu, meyve az yassı parlak kırmızı, yeşil yaka yok, meyve et rengi kırmızı, orta erkenci ve ticari vasıflarla tescil edilmiş ve deneme üretimi sonucu üretim şekline göre dekara verimi ve şekil özellikleri de belirlenmiştir. Her ne kadar şahit numune alma şekli usulüne uygun değilse de davacının serasında yapılan tesbit ve dosyadaki bilirkişi incelemelerinde davacının serasındaki ürünün bu tescil edilen vasıflarla benzerlik göstermediği anlaşılmaktadır. Bu duruma göre davacıya orijinal Delfın F1 marka olarak davalı tarafından satılan fidelerin orijinal tohumdan üretilmediğinin kabulü gerekir. Davalı kendisinin tohum üreticisi olmadığı, davacının siparişi üzerine dava kendisine ihbar olunan Ç... Tarım Limited Şirketinden orijinal paketler halinde aldığı tohumları fide haline getirerek davacıya teslim ettiğini, tohumun orijinal olmamasından dolayı sorumluluğu olmadığını savunmuştur. B.K. nun 205/2. maddesi hükmü uyarınca satıcının hiçbir kusuru bulunmasa dahi ayıplı mal satmış olmasından dolayı alıcıya karşı sorumludur. Ayrıca tacir olan davalının bu ve başka tür domates tohumlarının fide yetiştiricisi olup yetiştirdiği tohumların ve fidelerin orijinal olup olmadığını bilecek durumdadır. Kaldı ki Tohumculuk Kanununun 11. maddesi hükmüne göre suç teşkil eden haller ayrı olmak üzere kusurlu tohumluğu satan, üreten, dağıtan, ithal eden yada başka şekilde piyasaya sürenler meydana gelen zarardan müteselsilen sorumludurlar. Bu açıklamalar ışığında mahkemece davacının orijinal olmayan tohumdan üretilen fide sebebiyle uğradığı zararı hesaplanarak, bulunacak miktar üzerinden davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan sebeple kararın davacı yararına BOZULMASINA, peşin alınan 15.60 TL temyiz harcının istenmesi halinde iadesine, 29.04.2010 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy