(5543 S. K. Geç. m. 1)
Dava ve Karar: Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde taraflar avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü:
Davacı, Bulgaristan'dan zorunlu olarak göç ettiğini, 1990 yılında Devlet Bakanlığı'nın başlattığı bir proje sonucu Bursa'da göçmen evleri yapılacağının taahhüt edildiğini, yapılan duyurular üzerine göçmenler için hazırlanan proje için 24.09.1991 tarihinde bankaya 2.500.00 TL yatırıldığını, başvuruya rağmen konutun teslim edilmediğini, bu konuda hiç bir çalışma olmadığını, ödediği paranın büyük değer kaybına uğradığını, o tarihte bu parayla bir ev sahibi olabileceğini, müspet ve menfi zararlara uğradığını ileri sürerek, ödediği 2.500.000 TL. nin dava tarihindeki değeri ile o tarihteki arsa ve ev değerlerinin dava tarihinde ulaştığı değerin, biten ve teslim edilen dairelerin o tarih ve bu günkü tarihteki değerlerinin tespiti ile konut teslimindeki temerrüt tarihinden itibaren mahrum kalınan kira mahrumiyeti zararlarının tespiti ile, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere, 5.100.000.000 TL. nin ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.
Davalı, imkanlar dahilinde bir kısım konutlar yapılarak göçmen vatandaşlara dağıtımının yapıldığını, 1992 yılında konut yapımının durdurulduğunu, 13.05.1992 tarihinde yapılan duyurularla hak sahibi olamayan şahısların yatırdıkları paralarını almalarının istendiğini, davacının ilerde hak sahibi olma düşüncesiyle ödediği parasını almaması nedeniyle kendilerinin kusurlu olmadığını, her bir başvuru sahibine konut tahsis edileceği konusunda taahhütte bulunmadıklarını savunarak davanın reddini dilemiştir.
Mahkemece, 5543 sayılı yasanın geçici 1. maddesi uyarınca davanın kısmen kabulüne, 2.500.000 TL'nin ödeme tarihi olan 24.09.1991 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, karar verilmiş; hüküm taraflarca temyiz edilmiştir.
1- Davacı Bulgaristan'dan 1989 yılında göçmen olarak geldiğini, davalının 1990 yılında başlattığı proje kapsamında göçmenlere konut yapmayı taahhüt ettiğini, bu taahhüt nedeniyle davalı hesabına 2.500.000 TL. para yatırdığını, konutların teslim edilmediğini ileri sürerek talepte bulunmuş, davalı ise bu konuda broşür yayımlandığını kabul etmekle birlikte her başvuru sahibine konut vermeyi taahhüt etmediklerini, sınırlı sayıda konut üretildiğini, broşür ve yönergede gösterilen şartlar dahilinde puantaj usulüne ve öncelik sırasına göre konut dağıtımının gerçekleştirildiğini, 13.05.1992 tarihinde çıkarılan genelge ile de hak sahibi olamayanlara yatırdıkları paralarını almaları için duyuruda bulunduklarını savunarak davanın reddini dilemiştir. Dosyadaki delillerden davacının 24.09.1991 tarihinde davalının duyurusu üzerine konut sahibi olmak amacıyla davalı hesabına 2.500.000 TL para yatırdığı, davalının çıkardığı yönerge ve broşürde gösterilen konut dağıtımına ilişkin sıra tahsisi ve puanlarının yetersiz kalması nedeniyle kendilerine konut tahsis edilemediği, bu icap ve kabule göre de taraflar arasındaki uyuşmazlığın taşınmaz satışından kaynaklandığı anlaşılmaktadır. Mahkemece 5543 sayılı yasanın geçici 1. maddesi gereğince davanın kısmen kabulüne karar verilmişse de, 05.12.2008 tarihli 27075 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanan 27.11.2008 tarihli, İskan Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair 5819 sayılı Kanunun 1. maddesinde, 19.09.2006 tarihli 5543 sayılı İskan Kanunu'nun geçici 1. maddesinin beşinci fıkrasının değiştirilerek maddeye aşağıdaki fıkranın eklendiği belirtilmiş olup, anılan fıkrada, Bulgaristan'dan zorunlu göçe tabi tutulup, Türkiye' ye gelerek yerleşmek isteyen Türk soylu kişilere yaptırılan konutlardan almak üzere müracaat ederek para yatıranlardan konut sahibi olamayanların, bu Kanunun yayımı tarihinden itibaren bir yıl içerisinde müracaat etmeleri halinde yatırmış oldukları bedel, yatırıldığı tarihten ödeneceği tarihe kadar Tüketici Fiyat Endeksi esas alınmak suretiyle hesaplanarak Toplu Konut İdaresi Başkanlığı tarafından göçmen konutları hesabından ödenir. Süresi içinde müracaat etmeyen soydaşların yatırmış oldukları bedel, göçmen konutları hesabına gelir kaydedilerek toplanmış bulunan paralar bu şekilde tasfiye edilir. Hükmü bulunmaktadır. Buna göre, para yatırmalarına rağmen konut sahibi olamayan göçmenlerin, bu Kanunun yayımı tarihinden itibaren bir yıl içerisinde müracaat etmeleri halinde, yatırmış oldukları bedelin yatırıldığı tarihten ödeneceği tarihe kadar Tüketici Fiyat Endeksi esas alınmak suretiyle belirlenecek miktarın ödeneceği belirtilmiş olup, davacının bu amaçla açmış olduğu eldeki dava nedeniyle yasadan yararlanmanın ön şartı olarak gösterilen bir yıl içinde müracaat etme koşulunu da yerine getirdiği kabul edilerek, mahkemece ödenen paranın, yatırıldığı tarihten itibaren davacıya ödeneceği tarihe kadar Tüketici fiyat endeksi oranında faiziyle davalıdan tahsiline karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.
2- Bozma nedenine göre tarafların diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.
Sonuç: Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenlerle temyiz edilen kararın BOZULMASINA, 2. bentte açıklanan nedenlerle tarafların diğer temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan 15.60 TL temyiz harcının istek halinde iadesine, 21.01.2010 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy