(6762 S. K. m. 644, 730)
Dava ve Karar: Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.
Davacı, GATA askeri hastanesinin temizlik ihalesini kazandığını, daha sonra aynı yerin ihalesinin davalıya verildiğini, kendisinin kullandığı malzemeleri, bedeli kendisine 10.06.1998 vadeli, 14.500 DM bedelli, çek verdiğini, bakiye bedel 6.500 TL için aralarında sözleşme yapıldığını, davalının çek bedelini ve bakiye bedeli ödememek için aleyhinde suçlamalarda bulunduğunu, ağır cezada yargılandığını ve beraat ettiğini, zaman geçtiği için ve çek adli emanete alındığı için tahsil edilemediği gibi kambiyo senedi özelliğini de kaybettiğini belirterek, çek bedeli olan 14.500 DM ve haksız yargılanmasına neden olunduğu için de 3.000 TL manevi tazminatın davalıdan tahsilini istemiştir.
Davalı, davanın reddini dilemiştir.
Mahkemece, Alacak davasının kabulüne, 14.500 DM'ın Euroya çevrilerek dava tarihinden itibaren devlet bankalarının Euro ile açılmış 1 yıl vadeli hesabına uyguladığı, en yüksek faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile 1.000 TL tazminatın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiş, hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.
1- Davacı eldeki dava ile, davalının kendisine verdiği 10.06.1998 vadeli, 14.500 DM bedelli, zamanaşımına uğramış çek nedeni ile çek bedeli ile manevi tazminat talebinde bulunmuş olup, davalı ise çekin zamanaşımına uğradığını, davacı ile aralarında akti bir ilişki bulunmadığını, çekin zorla elinden alındığını belirterek davanın reddini dilemiştir.
Davaya konu çek fotokopisinin incelenmesinde; 10.06.1998 vadeli, 14.500 DM bedelli, hamiline keşide edilmiş, keşidecisi dava dışı E. Ltd. Şti. olan çekin, Davalı İ.K. tarafından dava dışı K. Ltd. Şti.ne ciro edilmiş olduğu, çekin bankaya ibraz edilmediği gibi, Çek aslının 16.05.1998 tarihinde Şişli Adli Emanetine alındığı ve fakat daha sonra İstanbul 1. Ağır Ceza Mahkemesi'ne ait 1998/316 Esas sayılı dava dosyası içinde iken kaybolduğu anlaşılmaktadır.
Davaya konu çekte davacı ciro yoluyla hamil, davalı ise cirantadır. Çekler zamanında bankaya ibraz edilemediğinden gerçekten davacının keşideciye başvuru hakkı düşmüş bulunmaktadır. Bu durum karşısında davacı çek hamilinin sadece TTK'nın 730/14 bendi yollamasıyla çeklerde de uygulanması gereken ve aynı yasanın 644. maddesinde düzenlenmiş bulunan sebepsiz iktisaba dayalı olarak çekin zamanaşımı süresinin dolmasından itibaren bir yıllık zamanaşımı süresi içerisinde yalnızca keşideciye karşı ayrı bir talep ve dava hakkı bulunmaktadır. Dava konusu çek üzerinde son ciranta olarak dava dışı K. Ltd. Şti. gözükmekte olup, son cirantadan evvelki ciranta olan davalıya karşı, dava tarihi itibariyle zamanaşımına uğramış çek nedeni ile dava açılması mümkün bulunmamaktadır. Bununla birlikte davaya konu çek nedeni ile akti ilişkinin davalı ile değil, davacı ile dava dışı K. Ltd. Şti. arasında kurulduğu da anlaşılmaktadır. Hal böyle olunca, davacının gerek çeke dayalı alacak istemine de gerekse şartları oluşmadığından manevi tazminat isteminde bulunamayacağına göre davasının reddi gerekirken, yazılı şekilde çek bedelinin davalıdan tahsili ve manevi tazminata hükmedilmesi usul ve yasaya aykırı olup, BOZMA nedenidir.
2- Bozma nedenine göre sair teyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenler ile temyiz olunan hükmün temyiz eden davalı yararına BOZULMASINA, 2. bentte açıklanan nedenle sair temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına peşin alınan 75.00 TL temyiz harcının istek halinde iadesine, 13.06.2011 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy