(818 S. K. m. 161) (1086 S. K. m. 91)
Dava: Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda; ilamda yazılı nedenlerden dolayı, davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Davacı, Yaraş orman içi dinlenme yeri sınırları içerisinde bulunan idareye ait genel saha temizliği ile kır gazinosu işletmeciliği işi için davalı D. vekili M. ile Muğla 2. Noterliği'nin 7342 yevmiye numaralı 02.07.1998 tarihli ihale sözleşmesi yapıldığını, 2006 yılı işletme bedellerinin davalı M.'e gönderilen ihtarnameye rağmen yatırılmadığını, bu nedenle sözleşmenin feshedildiğini, fesih kararının tebliğinden sonra işletmecinin 10 gün içinde tesisi boşaltmak zorunda olduğunu, ancak, davalının fesihten çok sonra işlettiği yeri teslim ettiğini ileri sürerek, 95.067,02.-TL cezai şart bedelinin yasal faiz ile birlikte ve bakiye gecikme zammı tutan 96,29.-TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini istemiştir.
Davalılar, davanın reddini dilemişlerdir.
Mahkemece, davalı M. yönünden davanın husumet yokluğundan reddine, davalı D. yönünden davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, davacı ve davalı D. tarafından temyiz edilmiştir.
1-) Temyiz eden davacı taraf, 02.06.2010 havale tarihli dilekçesi ile temyiz talebinden feragat etmiştir. Feragat nedeniyle davacının temyiz dilekçesinin reddine karar verilmesi gerekir.
2-) Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı D.'in aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekir.
3-) Davacı, 02.07.1998 tarihli sözleşmenin Cezalar ve Tazminatlar bölümünün 2. maddesine göre sözleşme şartlarına uymayan işletmecinin tesisi hasarsız, borçsuz olarak 10 gün içinde idareye teslim etmemesi nedeni ile cezai şart talep etmiş olup, mahkemece, bu isteğin kabulüne karar verilmiştir. Somut olayda, işletmenin mahiyetine göre davalının tacir olmadığı anlaşılmaktadır. Taraflar, sözleşme ile cezanın miktarını tayin etmekte serbest iseler de, BK. 16l/son maddesi hükmüne göre, taraflar ileri sürmese bile hakim fahiş gördüğü cezaları re'sen tenkis etmekle yükümlüdür. Ceza koşulunun fahiş olup olmadığı tarafların ekonomik durumu, özel olarak borçlunun ödeme kabiliyeti ile beraber borcunu yerine getirmemiş olması nedeniyle sağladığı menfaat, borçlunun kusur derecesi ve borca aykırı davranışının ağırlığı, ölçü olarak alınarak tayin edilmeli ve hüküm altına alınacak ceza miktarı hak, adalet ve nesafet kurallarına uygun olarak tespit edilmelidir. Mahkemece, bu yönde bir değerlendirme yapılmadan, eksik incelemeyle yazılı şekilde hüküm tesisi, usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.
Sonuç: Yukarıda birinci bentte açıklanan nedenlerle davacının temyiz dilekçesinin reddine, ikinci bentte açıklanan nedenlerle davalı D.'in diğer temyiz itirazlarının reddine. Üçüncü bentte açıklanan nedenlerle temyiz edilen kararın davalı D. yararına BOZULMASINA, peşin alınan 17,15.-TL temyiz harcının istek halinde iadesine, 20.01.2011 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy