(4721 S. K. m. 2) (6100 S. K. m. 389, 391, 394) (1086 S. K. m. 101)
Dava ve Karar: Taraflar arasındaki tüketicinin açtığı sözleşmenin uyarlanması davasının yapılan yargılamasının tensip aşamasında ihtiyati tedbir konulmasına yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Davacı, davalı bankadan konut finansmanı kredi sözleşmesi ile JPY üzerinden konut kredisi kullandığını, zaman içerisinde JPY'nin TL karşısında aşırı oranda artış gösterdiğini ve edimler arasındaki dengenin bozulduğunu, borcun ifasının imkansız hale geldiğini ileri sürerek hakimin sözleşmeye müdahalesiyle ödemenin sözleşme tarihindeki kur üzerinden yapılması için ihtiyati tedbir kararı verilmesini ve bu şekilde sözleşmenin uyarlamasını talep etmiştir.
Davalı banka vekili, açılan davanın reddini, ayrıca ihtiyati tedbir kararı verilmesinin hatalı olduğunu, bu nedenle tedbirin kaldırılmasını talep etmiştir.
Mahkemece değişen hal ve şartlar sebebiyle edimler arasındaki dengenin aşırı ölçüde bozulduğu ve davacı açısından bu durumun çekilmez bir hale geldiği belirtilerek dava sonuna kadar taksitlerin sözleşmenin yapıldığı tarihteki kur üzerinden yapılması için ihtiyati tedbir konulmasına karar verilmiş; davalı tarafın yapmış olduğu itirazın mahkemece reddedilmesi üzerine davalı HMK. 394/5 gereğince kararı temyiz etmiştir.
01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren ve 1086 sayılı HUMK'nun yürürlükten kaldıran 6100 sayılı HMK'nun da 1086 Sayılı Yasanın 101 ve takip eden maddelerinde düzenlenen ihtiyati tedbirle ilgili düzenlemelerden farklı hükümlere yer verilmiştir. İhtiyati tedbir isteğinin reddine dair veya kabulüne dair karara itiraz üzerine verilen karara karşı kanun yolunun açılmış olması, öncelikle incelenip, kesin olarak karara bağlanması hususları detaylı şekilde düzenlenmiştir (6100 sayılı HMK. 391/3 md.). Bilindiği ve öğretide de kabul edildiği üzere ihtiyati tedbir ...kesin hükme kadar devam eden yargılama boyunca, davacı veya davalının (dava konusu ile ilgili olarak) hukuki durumunda meydana gelebilecek zararlara karşı öngörülmüş geçici nitelikte, geniş veya sınırlı olabilen hukuki korumadır şeklinde tarif edilmiştir (Medeni Usul Hukuku 12. Baskı Sh. 714 - Prof. Dr. Hakan Pekcanıtez, Prof. Dr. Oğuz Atalay, Prof. Dr. Muhammet Özekes). Anılan tariften de anlaşılacağı üzere ihtiyati tedbir diğer fonksiyonları yanında davanın devamı sırasında ve verilecek hükmün kesinleşmesine kadar olan süreç içerisinde dava konusu şey üzerinde yeni birtakım ihtilafların çıkmasını da önleyici niteliği itibariyle geçici bir hukuki korumadır.
Nitekim 6100 sayılı HMK'nun onuncu kısmının birinci bölümünde düzenlenen ihtiyati tedbir müessesesi 389. madde başlığında geçici hukuki korumalar olarak vasıflandırılmış ve aynı maddenin birinci fıkrasında mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkansız hale geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hallerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir şeklinde şartları belirtildikten sonra takip eden maddelerde bu konudaki talep verilecek karar ve içereceği hususlar, teminat, kararın uygulanması gibi sair hususlar da duraksamaya yer bırakmayacak şekilde takip edilmesi ve yapılması gerekli usul ve prosedür vazedilmiştir. Anılan yasal düzenlemeler ışığında somut olaya bakıldığında; mahkemece, davanın ve uyuşmazlığın esasını halleder şekilde ihtiyati tedbir kararı verilmesi HMK'nun 394/5'ne aykırı olup bozmayı gerektirir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün bu nedenle davalı yararına BOZULMASINA, peşin alınan 21,15.-TL temyiz harcının istek halinde iadesine, 09.04.2012 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy