(1086 S. K. m. 440)
Taraflar arasındaki muarazanın men’i davasının asıl ve birleşen dosyalarda yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.
Davacı, davalı kurum tarafından şirketlerine ait olan Deepo Avm’de bulunan işyerinde yapılan denetim sırasında ... isimli çalışanın 25.02.2011 tarihinde işe girdiğini ancak, isgorta girişinin bu tarihte yapılmamış olduğunu iddia edilerek 21.10.2011 gün ve 19800345 sayılı yazıyı göndererek şirkete para cezası tahakkuk ettirmiş ve sözleşmeyi tek taraflı olarak 1 ay süreyle feshetmiştir. Ancak, ...'nun 25.02.2011 tarihinde başvuru formu doldurduğunu, işe giriş tarihinin ise 01.03.2011 tarihi olduğunu belirterek; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla sözleşmenin 1 ay süreyle feshine ve para cezası verilmesine yönelik kararının iptalini istemiş, birleşen davada da yine aynı denetimde nylör makinasının olmaması ve reçetelerin başka bir müesseseye yaptırılması nedeniyle uygulanan 21.869,90 TL para cezası ve 1 ay süreyle sözleşmenin feshi kararının iptalini talep etmiştir.
Davalı, mevcut olayın sigortasız işçi çalıştırılmasına dayandığını, yapılan cezai işlemlerin sözleşmede yazılı olduğunu ve sözleşmeye herhangi bir aykırılık teşkil etmediğini belirterek davanın reddine karar verilmesini dilemiştir.
Mahkemece, asıl ve birleşen davaların reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Dava, sözleşmeyle kararlaştırılan cezai şartın uygulanmasına yönelik davalı Kurum kararının hukuka aykırı olduğu gerekçesi ile ceza-i işlemin iptali talebine ilişkindir. Davalı taraf davacının şirketine ait işyerlerinde denetim yaptığı sırada Gima şubesindeki mağazasında nylör makinasının olmaması ve reçetelerin başka bir müesseseye yaptırılması nedeniyle 21.869,90 TL para cezası ve 1 ay süreyle sözleşmenin feshi kararı vermiş, ayrıca Deepo Avm’de bulunan mağazasında çalışanlardan ... isimli kişinin 25.02.2011 tarihinde işe girdiğini ancak, sigorta girişinin bu tarihte yapılmamış olduğunu iddia ederek yine 1 ay süreyle sözleşmesinin feshine dair ikinci bir cezai işlem uygulamıştır. Davacı tarafından ise çalışanın işe başlar başlamaz sigortasının yapıldığı ve nylör makinesinin arızalı olması nedeniyle tamire gönderildiği için işyerinde bulunmadığı, reçetelerin de başka bir müessese tarafından yapılmadığı beyan edilmiştir. Mahkemece, dosyaya getirtilen idare mahkemesinde görülen dava dosyasında bulunan denetim tutanağı kapsamında davacı iş yerinde 25.02.2011 tarihinde yapılan denetim sırasında düzenlenen tutanakta ...'nun bulunduğu ve çalıştığı hususunun kayıtlara geçtiği ve bu tespitin ... ve iş yeri yetkilisi tarafından tutanağın imzalanması suretiyle sabit olduğu, bu anlamda kurumca yapılan işlemin hukuka uygun olduğu sonucuna varılmış ve bilirkişilerin raporlarına itibar edilmeyerek Nylör makinesinin yapılan denetimler sırasında iş yerinde olmadığı, taraflar arasındaki sözleşmenin 6.3.8 maddesindeki fesih ve para cezası verilmesine ilişkin tüm koşulların yerine getirildiği Nylör makinesinin davacı iddiasında belirtildiği şekilde tamire gönderildiği yönündeki sonradan sunulan delillerin inandırıcı nitelikte olmadığı tespit sırasında söz konusu makinenin tamire gönderildiğine ilişkin belgenin görevlilerede ibraz edilmediği, hususları gözetilerek davaların reddine karar verilmiştir.
Dava konusu uyuşmazlıkta dosya kapsamından; davacının, çalışanı ...’nun işe başlama tarihinden sonraki bir tarihte sigorta kaydını yaptırması nedeniyle hakkında ayrıca idari para cezası uygulandığı ve bu nedenle idari yargıda bu işleme karşı iptal davası açıldığı, bu davada da çalışanın davacı tarafından SGK’ya bildirildiği tarihte işe başladığının, sigortasız çalışmasının bulunmadığının tespit edildiği ve bu kararın kesinleştiği anlaşılmaktadır. Bu nedenle davacı hakkında bu hususta verilen cezai işlemin yerinde olmadığı mahkeme kararı ile de sabit olmuştur. Uygulanan diğer cezai işleme konu Nylör makinesinin işyerinde mevcut olup olmadığına dair davacı tarafından fatura ve sevk irsaliyeleri sunulmuş ve davalı bu faturalara rağmen makinenin işyerinde olmadığını ispatlar delil sunamamıştır. Dolayısıyla tespit tarihinde söz konusu makinenin tamirde olduğu iddiasının kabulü gerekir. Ayrıca reçetelerin başka müessesede yaptırıldığına dair de dosyada delil bulunmamaktadır. Tüm bu nedenlerle davalı kurumun davacı hakkında uyguladığı cezai işlemlerin yerinde olmadığı sonucuna göre asıl ve birleşen dava hakkında bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz olunan kararın davacı yararına BOZULMASINA, peşin alınan 29,20 TL harcın davacıya iadesine, HUMK’nun 440/I maddesi uyarınca tebliğden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 30/01/2020 gününde oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)