(1086 S. K. m. 440)
Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.
KARAR
Davacı, davalının teyzesi olduğunu,... Köyünde bulunan 103 ada 7 parsel, 105 ada 6 parsel ve 106 ada 3 parselde kayıtlı taşınmazların davalıya ait olduğunu ve aralarındaki yakınlık gereği kiraya verme işlerini kendisinin yaptığını, taşınmazlardan daha fazla verim alınması için davalı ile ortaklaşa karar aldıklarını, bu karara dayanarak tarafından toplam 176,024,50-TL harcama yapıldığını, ancak davalının 28.03.2013 tarihli ihtarname ile kendisini azlettiğini bildirdiğini belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla yaptığı 176,024,50-TL masrafın dava tarihinden itibaren işleyen yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsilini istemiştir.
Davalı, davaya cevap vermemiştir.
Mahkemece, davanın kısmen kabulüne, 163.757,30-TL'nin dava tarihinden işleyen yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiş; hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir.
1-Davacı eldeki dava ile, teyzesi olan davalıya ait tarlaları kiraya verdiğini, daha fazla verim almak için davalının yetkilendirmesi ile tarlalarda düzleme ve ıslah çalışmaları yaptığını, davalıdan akaryakıt masraflarını istemesi üzerine davalının kendisini azlettiğini ileri sürerek, yaptığı masrafların tahsilini istemiş; mahkemece, davacının davalının vekili sıfatıyla taşınmazları zaman zaman kiraya verdiği, zaman zaman da kendisinin ekip biçtiği ve bu kullanım şekli sırasında da bir kısım zorunlu ve faydalı masraflar yaptığı, davacı tarafından davaya konu taşınmazlarda yapılan arazi düzleme ve drenaj çalışmaları için yapılan 141.257,30-TL zorunlu gider ile 106 ada 3 parsel sayılı taşınmazda temizleme işlemleri ve kuyu açmak için harcanan 22.500,00-TL'lik giderin de faydalı giderler olduğu gerekçesiyle toplam 163.757,30-TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmiştir. Hükme esas alınan 09.02.2016 tarihli bilirkişi raporunda, 1993-1994 yılları arasında DSİ tarafından yapılan toplulaştırma, arazi düzleme işlemi ve drenaj çalışmaları ile arazinin tarımsal açıdan üretime uygun hale getirildiği, 2006 yılından itibaren çeltik üretimi için yapılan işlemlerin de arazide geniş kapsamlı bir ağır tesviye işlemine gerek olmadığını ortaya koyduğu, çünkü çeltik tarımında belli dönemlerde tavaların tevsiye edilmesinin su tutma ve ekim amacıyla yapılması gereken bir işlem olduğu, aynı şekilde her üç tarlanın düzlenmesi ve taşların temizlenmesi için yapılan masrafların da bitkisel üretim (çeltik) için yapılması gereken zorunlu işlem masrafı olarak değerlendirildiği; 106 ada 3 parsel sayılı tarlada azmak temizleme işlemi için 94 kamyon toprak doldurma ve 52 m derin kuyu açmak için harcanan 22.500,00-TL'nin parsel için faydalı masraf olarak görülebileceği belirtilmiş ise de, rapordaki tespit ve değerlendirmelerin uyuşmazlığın çözümünde yeterli olmadığı anlaşılmıştır. O halde mahkemece, davacı tarafından yapıldığı iddia edilen işlemlerin hangilerini kiraya veren hangilerini kiralayanın yapacağı, davacının yaptığı kira sözleşmeleri, varsa yerel örf, adet ve uygulamalar da değerlendirilip gerekirse bu hususta bilirkişiden ek rapor alınarak sonucuna uygun bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.
2-Bozma nedenine göre davalının sair temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.
SONUÇ: Yukarıda birinci bentte açıklanan nedenlerle temyiz olunan kararın davalı yararına BOZULMASINA, ikinci bentte açıklanan nedenle davalının sair temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, HUMK’nun 440/I maddesi uyarınca tebliğden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 15/06/2020 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)