(4077 S. K. m. 4, 30) (6098 S. K. m. 223) (818 S. K. m. 198)
Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı ile avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.
Davacı, davalı....'den satış vaadi sözleşmesiyle ... ili, ...ilçesi, Orhan Mah. 3467 ada, 12 parselde kayıtlı gayrimenkulün B 2 Blok 8 nolu bağımsız bölümü satın aldığını, satış bedeli olan 245.000,00-TL'nin tamamının ödendiğini, diğer davalı ... Ekonomi Bankası ile 15/04/2008 tarihinde konut finansmanı sözleşmesi imzalandığını, 75.000,00-TL'lik bölümünün konut kredisiyle ödendiğini, kredinin 97.448,98-TL'lik toplam bedelinin 46.017,64-TL'lik kısmını davalı bankaya ödediğini, Ekim 2008 tarihinde teslim edilmesi taahhüt edilen konutun halen tamamlanarak teslim edilmediğini, davalı şirketin ... Asliye Ticaret Mahkemesine iflas ertelemesi talebiyle müracaat ettiğini, ... 2. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2009/107 D. İş sayılı dosyası ile eksikliklerin tespit ettirildiğini ve toplam 46.501,82-TL eksik imalat tutarı belirlendiğini, ayrıca raporda gayrimenkulün aylık 600,00-TL kira geliri getireceğinin tespit edildiğini belirterek fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla eksik işler bedeli olan 46.501,82-TL'nin ödeme tarihi olan 08/03/2008 tarihinden itibaren TC Merkez Bankasının kısa vadeli krediler için uyguladığı avans faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, 27.450,00-TL ecrimisil ve geç teslim bedelinin Şubat 2008'den başlamak üzere yasal faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen davalılardan tahsiline, Türkiye Ekonomi Bankası A.Ş.ye 51.434,34-TL borçlu olmadığının tespitine ve 22.520,48-TL'nin istirdatına karar verilmesini talep ve dava etmiş, 26/12/2013 tarihli ıslah dilekçesi ile; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla kredinin geri ödenmesinden kalan bakiye 51.431,36-TL dikkate alınarak davalı bankaya 51.431,36-TL borçlu olmadıklarının tespiti ile toplam talepleri olan 84.520,83-TL dikkate alınarak ödedikleri kredi bedellerine istinaden 33.089,47 TL’nin istirdatına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Ekonomi Bankası A.Ş. davanın reddini dilemiş, diğer davalı ...Proje ve İnş. A.Ş. davaya cevap vermemiş, bozma öncesi davacı taraf davalı ...Proje ve İnş. A.Ş. yönünden davaya devam etmediklerini bildirmiştir.
Mahkemece, bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda, davanın Türk Ekonomi Bankası A.Ş. hakkında açılan davanın kısmen kabul kısmen reddi ile, davacının davalı bankaya 44.506,10 TL borçlu olmadığının tespitine, davacının fazla ödediği 5.711,77 TL'nin dava tarihi olan 12/10/2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine, 19.447,74 TL gecikme tazminatının dava tarihi olan 12/10/2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiş; hüküm, davacı ve davalı ... Ekonomi Bankası A.Ş. tarafından temyiz edilmiştir.
1-Dava, geç teslimden kaynaklı kira zararları ile satış esnasında sunulan projede ve tanıtımlarda belirtilen ancak bunlara uygun olarak yapılmayan veya eksik yapılan işler nedeni ile bu işlerin yapım bedelinin ödetilmesi talebine ilişkindir.
Dava tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 4077 sayılı TKHK.’nun 4. maddesinin 2. fıkrası hükmüne göre; tüketici, malın teslimi tarihinden itibaren otuz gün içerisinde açık ayıpları satıcıya bildirmekle yükümlüdür. Tüketici bu durumda, bedel iadesini de içeren sözleşmeden dönme, malın ayıpsız misliyle değiştirilmesi veya ayıp oranında bedel indirimi ya da ücretsiz onarım isteme haklarına sahiptir. Satıcı, tüketicinin tercih ettiği bu talebi yerine getirmekle yükümlüdür.
Tüketicinin Korunması Hakkındaki Kanun’da gizli ayıpların ne kadar sürede satıcıya ihbar edileceğine dair bir hüküm bulunmamaktadır. Öyle olunca, 4077 sayılı TKHK’nun 30. maddesi gereğince, bu kanunda hüküm bulunmayan hallerde, genel hükümlere göre uyuşmazlığın çözümü gerekli olduğundan, dava tarihinde yürürlükte bulunan 6098 Sayılı TBK.’nun bu konudaki 223. maddeye göre, (818 sayılı BK'nun 198.maddesi), alıcı, teslim aldığı malı işlerin olağan akışına göre, imkân bulunur bulunmaz gözden geçirmek ve satıcının sorumluluğunu gerektiren bir ayıp gördüğü zaman bunu satıcıya uygun süre içinde ihbar etmekle yükümlüdür. Bunu ihmal ettiği takdirde, satılanı kabul etmiş sayılır. Ancak, satılanda olağan bir gözden geçirme ile meydana çıkarılamayacak bir ayıp bulunması halinde, bu ayıp sonradan meydana çıkarsa, bu durumu da hemen satıcıya bildirmediği takdirde yine satılanı bu ayıp ile birlikte kabul etmiş sayılır. O halde, gizli ayıpların, dava zamanaşımı süresi içinde ve ayıp ortaya çıktıktan sonra hemen (dürüstlük kuralına uygun olan en kısa sürede), ihbar edilmesi; ayıbın açık mı, yoksa gizli mi olduğunun tayininde ise, ortalama (vasat) bir tüketicinin bilgisinin dikkate alınması, gerekmektedir.
Bu açıklamalar ışığında somut olayın incelenmesinde; davacının davalı ...Proje ve İnşaat A.Ş. ile imzaladığı sözleşme ile dava konusu taşınmazı satın aldığı, satış bedelinin ödenmesi amacıyla da diğer davalı ... Ekonomi Bankası A.Ş.'den kredi kullandığı ancak taşınmazın tamamlanmadığı ve dava tarihi itibariyle davacıya fiilen teslim edilmediği anlaşılmaktadır. Davacı tüketici bilirkişi raporunda tespit edilen açık ayıplar yönünden malın tesliminden itibaren 30 gün içerisinde, gizli ayıplar yönünden ise teslim aldığı taşınmazda ayıpların ortaya çıktığı tarihten itibaren derhal ihbarda bulunmak suretiyle seçimlik haklarını kullanma hakkına sahip olacaktır. Bu durumda mahkemece dava konusu taşınmazın fiilen davacıya teslim edilip edilmediği hususunun araştırılması, teslim edilmemiş ise davacının ayıplı iş bedelini talep edip edemeyeceği hususunun tartışılması ve sonucuna göre hüküm kurulması gerekirken, eskik incelemeyle yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.
2-Bozma nedenine göre tarafların sair temyiz itirazlarının incelenmesine bu aşamada gerek görülmemiştir.
Sonuç: Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenlerle kararın BOZULMASINA, 2.bentte açıklanan nedenlerle tarafların sair temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına peşin alınan 31,40 TL harcın davacıya, 1.190,40 TL harcın davalı Türk Ekonomi Bankası'na iadesine, HUMK’nun 440/I maddesi uyarınca tebliğden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 29/06/2020 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)