(1086 S. K. m. 287)
Dava: Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 20.1.1998 gününde verilen dilekçe ile inanç sözleşmesine dayalı tapu iptali ve tescil istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın reddine dair verilen 30.12.1998 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:
Karar: Davacı, 22 parsel sayılı taşınmazın 13 kişi tarafından birlikte satın alındığım, ancak hisseli tapu verilmediğinden davalı Agah Solak'ın tapuda işlemleri kendi adına yaptırdığını, taşınmazı birlikte aldıklarına dair Agah Solak tarafından 16.10.1996 tarihli taahhütname düzenlendiğini, imar uygulaması sonucu, satın alınan iş bu taşınmazın 10135 ada 5 parsel numarası aldığını ileri sürerek, tapu iptali ve tescil istemiştir.
Davalı Ersoy K., tapuda malik olmadığını, Agah Solak ise taahhütnamedeki imzanın kendisine ait bulunmadığım savunarak davanın reddini talep etmişlerdir.
Mahkemece, harici satışın geçerli olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, davacı hükmü temyize getirmiştir.
Dava, inanç sözleşmesinden kaynaklanan tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir. 5.2.1947 tarihli, 20/6 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında belirtildiği üzere inanç sözleşmesi, inanç gösterilene bir hakkın kullanımında davranışlarını inanç gösterenin tespit ettirdiği amaca uydurmak borcunu yükler. Eş anlatımla inanç gösterilen kişi inanç gösteren namına yapılacak bir işlemden sonra taşınmazın mülkiyetini ona geçirme yükümlülüğü altına girmiş ise, yükümlülüğün yerine getirilmemesi halinde bunun dava yolu ile hükmen yerine getirilmesi istenebilir. Aslında inanç sözleşmesi her türlü delil ile kanıtlanabilir nitelikte bir sözleşmedir. Yalnız, değeri usul kanunundaki miktarı aştığı takdirde, usulen yazılı delille kanıtlanması gerekir. Bu yazılı delil ise tarafların getirecekleri imzalı belgeler ya da karşı tarafın elinden çıkmış, olayın tamamen ispatına kafi olmamakla birlikte en azından bunun vukuuna delalet edebilecek delil başlangıcı niteliğinde olması gerekir. Yazılı delil başlangıcının varlığı halinde arktık her türlü yasal takdiri delil ile dava kanıtlanabilir.
Somut olayda, davacı 22 parsel sayılı taşınmazın birlikte satın alındığını, ancak 13 kişi adına tescilinin mümkün olmaması nedeni ile davalı Agah Solak adına tescil edildiği, tapuda adlarına intikal koşullarının oluştuğunda da davalının satın aldıkları yerleri kendilerine tapudan devredeceği inancı ile hareket ettiklerini ileri sürmektedir. Aralarında yapılan bu inançlı işleme de 16.10.1996 tarihinde onaylanan arsa taahhütnamesi ve arsa satış sözleşmesi ile 14.1.1997 tarihinde Buca Belediyesi İmar Müdürlüğüne verilen dilekçeyi kanıt olarak göstermektedir.
Mahkemece, arsa satış sözleşmesinin resmi şekilde yapılmadığından geçersiz olduğu, arsa taahhütnamesinin de aslının sunulmadığı gerekçesiyle kanıt olarak değerlendirilemeyeceği kabul edilmiştir. Yukarıda açıklandığı üzere, inançlı işlemin kanıtlanabilmesi için yazılı belgenin varlığı gerekmektedir. Davacının, davalının imzasını taşıdığını ileri sürdüğü belgenin niteliği yanlış saptanmıştır. Öncelikle aslının onaylatana verildiği belirtilen belgelerin bir örneği ilgili Noterlikten, Belediye İmar Müdürlüğüne verilen dilekçenin aslı da ilgili Müdürlükten getirtilmeli, bu belgelerdeki imzaların davalı Agah'a ait olup olmadıkları yöntemine uygun biçimde saptanmalı, ona aidiyetinin saptanması halinde, bu belgelerin yazılı delil başlangıcı sayılır nitelikte olduğunun kabulü ile bu aşamadan sonra da davanın artık her türlü yasal delille ispatı mümkün olduğundan davacının dayandığı diğer kanıtlar da değerlendirilerek, sonucuna göre bir karar verilmelidir. Açıklandığı şekilde araştırma ve inceleme yapılmadan yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.
Sonuç: Yukarıda yazılı nedenlerle, temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde yatırana iadesine, 08.11.2001 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy