(2004 S. K. m. 133, 134)
Dava: Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 30.12.2004 gününde verilen dilekçe ile tapu iptali tescil istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın reddine dair verilen 14.03.2006 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:
Karar: Dava, 22.11.1994 tarihli açık teklif ile yapılan ihale sonucu 2.310.000.000 lira bedelle davacıya ihale edilen taşınmazdaki davalı Hazine payının ihale bedelinin yatırılması koşulu ile iptal ve tescili istemiyle açılmıştır.
Mahkemece, ihale bedeli depo edilmediğinden davacının ilk ihale bedeli ile taşınmaza malik olmak istemesi de ona haksız kazanç sağlayacağından davanın reddine karar verilmiş, hükmü davacı temyiz etmiştir.
Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerden; 6703 ada 1 parseldeki Hazine payının 22.11.1994 günlü açık teklif ile yapılan ihalesinde 2.310.000.000 lira bedelle davacıya ihale edildiği, ihale kararının 21.12.1994 tarihinde onandığı, bedelinin ödenmesi için davacıya 28.12.1994 tarihinde 15 gün süre verildiği, davacının başvurusuna rağmen bedel ödeme işleminin reddedildiği, redde dair işlemin iptali için davacının idari yargı yerine başvurduğu, isteminin kabul edildiği, idari yargı yerindeki iş ve işlemlerin Danıştay 6. Dairesinin karar düzeltme talebini reddetmesi üzerine 03.02.2000 tarihinde kesinleştiği anlaşılmaktadır. Davacı, 20.03.2000 tarihinde idareye yeniden bedel ödenmek üzere başvurmuş, idare davacıdan ihale bedelini değil, Hazineye ait payın yeniden belirlenen bedelin depo edilmesi gerektiğinden söz ederek davacı istemini geri çevirmiş, eldeki dava ise 30.12.2004 tarihinde açılmıştır.
Buraya kadar yapılan açıklamalardan anlaşılacağı üzere 6703 ada 1 parseldeki Hazine'ye ait payın 2.310.000.000 lira karşılığı davacıya satış ihalesi kesinleşmiş, davacının bedel ödeyerek tescil istemesi talebi idarece reddedilerek taraflar arasındaki uyuşmazlık İdari Yargı önüne taşınmıştır. İdari Yargı yerinde davacının haklılığı idarenin karar düzeltme isteminin 03.02.2000 tarihinde reddedilmesi ile sonuçlanmış bulunmaktadır. Davacı, bu tarihte genel mahkemede dava açarak taşınmazın tescilini talep etseydi, kesinleşen yargı kararına göre tescil için ödemesi gereken bedel 2.310.000.000 lira olacaktı. Zira bu tarihe kadar geçen süreden ve taşınmaz değerindeki artışlardan davacı sorumlu tutulamayacaktı. Ancak dava, 30.12.2004 tarihinde açılmıştır. Bu tarihte açılan davanın gecikme ile açıldığı bu suretle davacının idare zararının çoğalmasına neden olduğu açıktır. Kendi kusuruyla gecikerek dava açan davacı kusurunun sonuçlarından yararlanamaz. O yüzden 03.02.2000 tarihinden davanın açıldığı 30.12.2004 tarihine kadar dava konusu taşınmazın değerindeki artışlardan davacı sorumlu tutulmalıdır. Böyle olunca mahkemece yapılması gereken iş; 03.02.2000 tarihinde dava konusu taşınmazdaki Hazine payı 2.310.000.000 lira kabul edilerek bu tarihten davanın açıldığı 30.12.2004 tarihine kadar taşınmazdaki değer artışını gerek duyulursa keşifte yapılarak bilirkişiye hesaplatmak bulunacak bu değer artışı 2.310.000.000 liraya ilave edilerek bu bedeli depo etmek üzere davacıya uygun bir mehil vermek, bedel depo edilirse, çekişme konusu payın birlikte ifa kuralı doğrultusunda davacı adına tesciline karar vermek aksi halde davayı reddetmek olmalıdır.
Mahkemece, tüm bu yönler gözden kaçırılarak somut olaya ve yasaya uygun düşmeyen bazı gerekçelerle davanın reddedilmiş olması yerinde olmadığından karar bozulmalıdır.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz olunan kararın davacı yararına BOZULMASINA, peşin yatırılan harcın istek halinde yatırana iadesine, 19.07.2006 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy