(4721 S. K. m. 747) (6100 S. K. m. 27, 290)
Dava ve Karar: Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 27.10.2009 gününde verilen dilekçe ile geçit hakkı kurulması istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 25.04.2012 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi dahili davalı O. D. tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:
Dava, Türk Medeni Kanununun 747. maddesi gereğince geçit hakkı tesisi istemine ilişkindir.
Davalılar, davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, dava kabul edilmiş, 2690 parsel sayılı taşınmaz yararına, 2698 parsel sayılı taşınmaz aleyhine, bilirkişi raporu ve ekindeki krokide 2. alternatif olarak gösterilen yerden geçit kurulmuştur.
Hükmü, 2698 parsel sayılı taşınmaz maliki dahili davalı O. D. temyiz etmiştir.
Mahkemece, hükme esas alınan bilirkişi rapor ve krokisi 28.04.2010 havale tarihli olup buna ilişkin keşif 01.02.2010 tarihinde yapılmıştır. Dahili dava dilekçesi ise 28.04.2011 tarihinde yani keşiften sonraki bir tarihte verilmiştir. Kısacası dahili davalılara savunma hakkı verilmeden yapılan keşfe dayalı olarak oluşturulan bilirkişi rapor ve krokisine göre hüküm kurulmuştur.
6100 sayılı HMKnun 290. maddesi uyarınca keşif, taraflar usulen davet edildikten sonra hazır iseler huzurlarında, aksi takdirde yokluklarında yapılır. Bu kuralın ihlali halinde bir tarafın savunma hakkı kısıtlanmış, hukuki dinlenme hakkı elinden alınmış sayılır (6100 sayılı HMK m.27).
Somut olaya gelince; yukarıda söz edildiği üzere hükme esas alınan keşif, davalıların yokluğunda hukuki dinlenilme hakları ihlal edilerek yapıldığından, yöntemince yapılmayan bu keşfe dayanarak hüküm kurulamaz.
Mahkemece yapılması gereken iş, belirtilen yasa kuralları uyarınca işlem yapılarak mahallinde yeniden keşif yapmak, 2698 parsel sayılı taşınmazın maliklerine hukuki dinlenilme hakkı tanınarak bilirkişiden keşif tarihi itibarıyla geçit bedelini de belirlemek suretiyle yeniden rapor almak, davayı bunun sonucuna uygun şekilde karara bağlamak olmalıdır.
Kararın, açıklanan nedenlerle bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Temyiz olunan kararın yukarıda açıklanan nedenlerle bozulmasına, bozma nedenine göre davalının diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, peşin yatırılan temyiz harcının istek halinde yatırana iadesine, 22.11.2012 tarihinde oybirliği ile, karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy