MAHKEMESİ:Asliye Hukuk Mahkemesi
Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 01.10.2014 gününde verilen dilekçe ile mirasın hükmen reddi talebi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 26.05.2015 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:
K A R A R
Davacı vekili, 16.09.2012 tarihinde vefat eden muris ...'in terekesinin borca batık olduğunun tespiti ile mirasın hükmen reddine karar verilmesini istemiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde, davanın sulh hukuk mahkemesinde hasımsız olarak açılması gerektiğinden mahkemece görevsizlik kararı verilmesinin doğru olacağını, davanın ayrıca husumetten de reddedilmesi gerektiğini, murisiz ödemeden aczinin açıkça belli olduğuna ilişkin resmi bir delil olmadığından bahisle davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.
Hükmü, davalı T.C. ... Bankası A.Ş. vekili temyiz etmiştir.
Dava, TMK'nun 605/2. maddesi gereğince açılan mirasın hükmen reddi istemine ilişkindir. Ölüm tarihinde miras bırakanın ödemeden aczi açıkça belli veya resmen tespit edilmiş ise, miras reddedilmiş sayılır (TMK m. 605/2). Mirasçılar Türk Medeni Kanunu'nun 610. maddesinde yazılı aykırılık da bulunmadıkça yani zımnen mirası kabul etmiş duruma düşmüş olmadıkça her zaman murisin ödemeden aczinin tespitini isteyebilir. Türk Medeni Kanunu'nun 606. maddesinde belirtilen süre bu davada uygulanmaz. Dava alacaklılara husumet yöneltilerek görülür. Bu davada yetkili mahkeme ise alacaklıların davanın açıldığı zamandaki ikametgahı mahkemesidir. Ayrıca Türk Medeni Kanununun Velayet Vesayet ve Miras Hükümlerinin Uygulanmasına İlişkin Tüzüğün 39/2. fıkrası gereğince mirasın reddi yetkisini içeren özel vekaletname sunulması da zorunludur.
Davanın kabulüne karar verilmiş ise de mahkemece yapılan araştırma ve incelemeler hüküm kurmaya yeterli değildir. Mirasın hükmen reddine ilişkin olarak açılan davalarda, terekenin açıkça borca batık olup olmadığının araştırılması gerekmektedir. İcra takibi sonunda aciz vesikası düzenlenmesi halinde terekenin borca batık olduğu kabul edilir. Aksi halde terekenin murisin ölüm tarihinde borca batık olup olmadığı, murisin malvarlığı bulunup bulunmadığının usulüne uygun olarak, bankalar, trafik tescil müdürlüğü, vergi daireleri, belediyeler, ... müdürlüğü v.b. Kurum ve kuruluşlardan sorulması, murisin alacak ve borçları zabıta marifetiyle de araştırılarak aktif malvarlığı ile takibe konu borç miktarı gözönünde tutularak aktif ve pasifinin tereddüde neden olmayacak şekilde belirlenmesi, mirasçının mirası kabul anlamına gelen davranışlarda bulunup bulunmadığının araştırılması gerekir.
Somut olayda, mahkemece yeterince araştırma yapılmadığı, terekenin aktif ve pasifi belirlenirken ölüm tarihinin esas alınmadığı, davacı vekilinin 23.03.2015 tarihli dilekçesinde belirttiği ... 5. İcra Dairesi'nin 2014/6005, ... İcra Dairesi'nin 2010/335, ... 24. İcra Dairesi'nin 2009/14512 sayılı dosyalarının ilgili birimlerden getirtilmediği anlaşılmaktadır. O halde mahkemece; 16.09.2012 itibariyle murisin SGK'ya olan borcunun miktarı ve kaynağı tespit edilmeli, muris üzerine ölüm tarihi itibariyle kayıtlı taşınmaz, araç ve banka kaydının bulunup bulunmadığının araştırılması için ilgili ... müdürlüğü, emniyet ve banka müdürlüklerine yazı yazılmalı, ... 4. İcra Dairesi'nin 2010/7462 sayılı dosyasından 09.10.2012 tarihinde üzerine haciz konulan murise ait ... plakalı aracın akıbeti araştırılmalı, ... 5. İcra Dairesi'nin 2014/6005, ... İcra Dairesi'nin 2010/335, ... 24. İcra Dairesi'nin 2009/14512 sayılı dosyalarının ölüm tarihi itibariyle borç miktarının tespit edildiği onaylı örnekleri ilgili birimlerden istenilmeli, dosya arasına alınan ... 4. İcra Dairesi'nin 2010/7462, ... 1. İcra Dairesi'nin 2010/1803, ... 9. İcra Dairesi'nin 2010/3722 sayılı dosyalarından 16.09.2012 itibariyle borç miktarı sorulmalı murisin ... Vergi Dairesi'nde 13.04.1998 işe başlama tarihli halen faal gözüken mükellefiyeti, mükellefiyetin kaynağı, borcu var ise ölüm tarihi itibariyle miktarı tespit edilmeli ve sonucuna göre bir karar verilmelidir.
Ayrıca, davacının Av. ...'e verdiği vekaletnamede mirasın reddini içeren özel yetki bulunmadığından davacı vekiline özel yetkiyi içeren vekaletname sunması için süre verilmesi ve bu eksikliğin tamamlattırılarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekir.
Kabule göre, davanın niteliği gereği davalı-alacaklının, murisin terekesinin borca batık olduğunu bilmediği, bilmesinin mümkün olmadığı, yapılan yargılama sonrasında terekenin borca batık olup olmadığına karar verildiği göz önünde bulundurularak yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılması ve davacı lehine vekalet ücretine hükmedilmemesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.
Mahkemece, belirtilen hususlar üzerinde durulmadan eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, bu nedenlerle hükmün bozulması gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün BOZULMASINA, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 21.11.2018 tarihinde oybirliği ile karar verildi.