MAHKEMESİ:Asliye Hukuk Mahkemesi
Davacılar vekili tarafından, davalılar aleyhine 18.02.2011 gününde verilen dilekçe ile mirasın hükmen reddi talebi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 17.12.2015 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalılar vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:
K A R A R
Davacılar vekili, 24.12.2008 tarihinde vefat eden muris ...’ün terekesinin borca batık olduğunun tespiti ile mirasın hükmen reddine karar verilmesini istemiştir.
Davalılar vekili cevap dilekçesinde, davanın üç aylık hak düşürücü süre içerisinde açılmadığını, terekenin borca batık olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.
Hükmü, davalılar vekili temyiz etmiştir.
Dava, TMK'nın 605/2. maddesi gereğince açılan mirasın hükmen reddi istemine ilişkindir. Ölüm tarihinde miras bırakanın ödemeden aczi açıkça belli veya resmen tespit edilmiş ise, miras reddedilmiş sayılır (TMK m. 605/2). Mirasçılar Türk Medeni Kanununun 610. maddesinde yazılı aykırılık da bulunmadıkça yani zımnen mirası kabul etmiş duruma düşmüş olmadıkça her zaman murisin ödemeden aczinin tespitini isteyebilir. Türk Medeni Kanununun 606. maddesinde belirtilen süre bu davada uygulanmaz. Dava alacaklılara husumet yöneltilerek görülür. Bu davada yetkili mahkeme ise alacaklıların davanın açıldığı zamandaki ikametgahı mahkemesidir. Ayrıca Türk Medeni Kanununun Velayet Vesayet ve Miras Hükümlerinin Uygulanmasına İlişkin Tüzüğün 39/2. fıkrası gereğince mirasın reddi yetkisini içeren özel vekaletname sunulması da zorunludur.
Davanın kabulüne karar verilmiş ise de mahkemece yapılan araştırma ve incelemeler hüküm kurmaya yeterli değildir. Mirasın hükmen reddine ilişkin olarak açılan davalarda, terekenin açıkça borca batık olup olmadığının araştırılması gerekmektedir. İcra takibi sonunda aciz vesikası düzenlenmesi halinde terekenin borca batık olduğu kabul edilir. Aksi halde terekenin murisin ölüm tarihinde borca batık olup olmadığı, murisin malvarlığı bulunup bulunmadığının usulüne uygun olarak, bankalar, trafik tescil müdürlüğü, vergi daireleri, belediyeler, tapu müdürlüğü v.b. kurum ve kuruluşlardan sorulması, murisin alacak ve borçları zabıta marifetiyle de araştırılarak aktif malvarlığı ile takibe konu borç miktarı gözönünde tutularak aktif ve pasifinin tereddüde neden olmayacak şekilde belirlenmesi, mirasçının mirası kabul anlamına gelen davranışlarda bulunup bulunmadığının araştırılması gerekir.
Somut olayda, mahkemece murisin kendisinden önce vefat eden babası ...oğlu ...’e ait 1000, 646, 725, 753, 982, 993, 998,1620, 811 parsel sayılı taşınmazlarda ve ½ hissesi olan 1454 parsel sayılı taşınmazda talimat yoluyla keşif yaptırılmıştır. Bilirkişilerin taşınmazların değerini murisin kendisinden önce vefat eden babası ...oğlu ...’ün ölüm tarihi olan 18.04.1988 tarihi itibariyle belirlediği anlaşılmaktadır. UYAP üzerinden alınan ... raporuna göre ... İli, Sarıyahşi İlçesi, Sipahiler Köyü, 724 parsel sayılı taşınmazda murisin ½ hissesinin bulunduğu, aynı yerde babası ...’e ait başkaca 361, 563, 996 ve 423 parsel sayılı taşınmazların bulunduğu ve bu taşınmazlar üzerinde keşif yapılmadığı anlaşılmaktadır. Murisin ölüm tarihi itibariyle adına kayıtlı araç olup olmadığı ilgili emniyet müdürlüğünden sorulmamış, davacı mirasçıların mirası kabul anlamına gelebilecek davranışlarda bulunup bulunmadıkları araştırılmamıştır.
O halde mahkemece yapılması gereken iş, murisin kendisinden önce vefat eden babası ...oğlu ...’e ait 1000, 646, 725, 753, 982, 993, 998,1620, 811 parsel sayılı taşınmazlardan ve ½ hissesi olan 1454 parsel sayılı taşınmazdan murisin miras hissesine düşecek bedelin 24.12.2008 tarihi itibariyle hesaplanması amacıyla bilirkişilerden ek rapor alınmalıdır. ... İli, Sarıyahşi İlçesi, Sipahiler Köyü, 724 parsel sayılı taşınmazda murisin ½ hissesinin üzerinde ve aynı yer murisin babası olan ...’e ait 361, 563, 996 ve 423 parsel sayılı taşınmazlarda konusunda uzman bilirkişlier refakatiyle keşif yapılmalı, 24.12.2008 tarihi itbariyle 724 parsel sayılı taşınmazda murisin ½ hissesinin değeri, 361, 563, 996 ve 423 parsel sayılı sayılı taşınmazlarda, 24.12.2008 tarihi itbariyle murisin miras hissesine düşecek bedelin hesaplandığı denetime ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporu alınmalıdır. Murisin ölüm tarihi itibariyle adına kayıtlı araç olup olmadığının araştırılması amacıyla ilgili emniyet müdürlüğüne yazı yazılmalı, davacı mirasçıların mirası kabul anlamına gelebilecek davranışlarda bulunup bulunmadıkları tespit edilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.
Mahkemece, belirtilen hususlar üzerinde durulmadan eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan harcın istek halinde yatıranlara iadesine, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 04.03.2019 tarihinde oybirliği ile karar verildi.