14. Hukuk Dairesi
MAHKEMESİ:Asliye Hukuk Mahkemesi
Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 08.10.2012 gününde verilen dilekçe ile 775 sayılı Gecekondu Kanunu gereğince tahsise dayanan tapu iptali ve tescil olmazsa tazminat talebi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 05.04.2018 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalılar vekilleri (ayrı ayrı) tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:
K A R A R
Dava, 775 sayılı Gecekondu Kanunu hükümleri uyarınca yapılan tahsise dayanan tapu iptali ve tescil, mümkün olmadığı takdirde meskenin ikame değerinin verilmesi istemine ilişkindir.
Davacı vekili, murisi ...’a 775 sayılı Gecekondu Kanunu hükümleri uyarınca 894 ada 39 parsel sayılı taşınmazda bulunan 10 nolu bağımsız bölümün tahsis edildiği, murisi ...’ın ... 3.Noterliğinin 17.04.1978 tarih 6126 yevmiye nolu işlemi ile tahsise konu 10 nolu bağımsız bölümü tüm hak ve borçları ile birlikte kendisine devrettiği, ödemelerin 16.07.1999 tarihinde bitirdiğini ancak daha sonra muris ...’e yapılan tahsisin iptal edildiğini belirterek 10 nolu bağımsız bölümün adına tescilini mümkün olmazsa denkleştirici adalet kuralına göre meskenin ikame değerinin davalılardan tahsilini istemiştir.
Davalılar, davanın reddini savunmuşlardır.
Davalı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı vekili, dava konusu yapılan sosyal konutlarla ilgili tüm çalışmaların ... Belediyesi tarafından yürütülüp, davalı Bakanlığın bir ilgisinin olmadığını belirterek davanın husumet yönünden reddini istemiştir.
Davalı ... Belediyesi vekili davanın zamanaşımına uğradığını, esas yönünden de İdare Mahkemesi'nin görevli olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, ilk kararda davanın reddine karar verilmiştir.
Hükmü davacı vekilinin temyiz etmesi üzerine Dairemizin, 31.03.2016 tarih 2015/12372 Esas sayılı İlamı ile davacı vekilince dava konusu 10 no’lu bağımsız bölümün tapu kaydının iptali ile temlike dayanarak davacı adına tescili, mümkün olmadığı takdirde dava tarihindeki rayiç bedelinin tahsilinin talep edildiği, tahsisin iptaline karar verildiği, tapu iptali ve tescil isteminin dayanağı kalmadığına göre, mahkemece davacının talebi doğrultusunda araştırma yapılarak dava konusu taşınmazın denkleştirici adalet kuralları gereğince değeri belirlenerek davanın kabulü gereğince bozulmasına karar verilmiştir.
Bozmaya uyularak yapılan yargılama sonunda mahkemece; davanın kabulü ile, davalılardan 72.332,50 TL'nin dava tarihi itibari ile yasal faizi ile alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
Hükmü davalı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı vekili ve davalı ... Belediyesi vekili temyiz etmiştir.
Dosyada yer alan bilgi ve belgelerden, davacının, murisi ...’a Belediye encümeninin 18.06.1974 tarih ve 1746 sayılı kararı ile 775 sayılı Gecekondu Kanunu hükümleri uyarınca tahsisi yapılan 894 ada 39 parsel sayılı taşınmazda bulunan 10 nolu bağımsız bölümü tüm hak ve borçları ile, ... 3.Noterliğinin 17.04.1978 tarih 6126 yevmiye nolu işlemi ile murisi ...’dan temlik aldığı, ... belediye encümeninin 04.02.1975 tarih ve 1746 sayılı kararı ile muris ...’a yapılan tahsisin iptal edildiği, tahsisin iptaline dair encümen kararının 06.09.1993 tarihinde tebliğ edildiği, bozmaya uyularak yapılan yargılama sonunda mahkemece, davacının murisi ...’a 775 sayılı Gecekondu Kanunu hükümleri uyarınca tahsisi yapılan daha sonra tahsisi iptal edilmiş olan 894 ada 39 parsel sayılı taşınmazda bulunan 10 nolu bağımsız bölümün rayiç bedeli hesaplanarak bu bedelin davalılar tarafından ödenmesine karar verildiği anlaşılmaktadır.
775 sayılı Gecekondu Kanunu hükümleri uyarınca yapılan tahsisin iptaline karar verildiği anlaşılmasına göre davacının talep edebileceği bedel, iptaline karar verilen tahsis gereğince ödenen bedelin, güncellenmiş değeridir.
Bu durumda mahkemece; bütün bu açıklamalar doğrultusunda;
1)Davacının temlik almış olduğu iptal edilen tahsise konu 10 nolu bağımsız bölüme ilişkin ödemelerin saptanarak, yapılan ödemelerin bilirkişi vasıtasıyla hesaplanacak güncel değerin davacıya ödenmesine karar verilmesi gerekirken, taşınmazın rayiç bedeli hesaplanarak bu bedele hükmedilmesi doğru görülmemiştir.
2)Dava konusu 10 nolu bağımsız bölümü davacının kendisinden temlik aldığı murisi ...’a 775 sayılı Gecekondu Kanunu hükümleri uyarınca tahsis eden kurum davalı ... Belediyesi olduğuna göre, tazminat isteği de bu davalıya karşı yöneltilecektir, bu nedenle davalı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın pasif husumet ehliyeti bulunmadığından bu davalı hakkında davanın pasif husumet yokluğu nedeni ile reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi de doğru görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle hükmün bozulması gerekmiştir.
SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, peşin yatırılan harcın istek halinde yatırana iadesine, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 07.02.2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.