MAHKEMESİ:Asliye Hukuk Mahkemesi
Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 30/12/2013 gününde verilen dilekçe ile gayrimenkul satış vaadi sözleşmesine dayalı tapu iptali ve tescil talebi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 19/03/2015 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı ... tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:
_ K A R A R _
Dava, gayrimenkul satış vaadi sözleşmesine dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.
Davacı vekili, davalıların murisi ...’in 11.03.2002 tarihli ...yevmiye sayılı gayrimenkul satış vaadi sözleşmesiyle dava konusu İstanbul ili, ... ilçesi, ... ada, 7 parsel sayılı taşınmazı müvekkiline satmayı vaat ettiğini, bedelin ödendiğini, taşınmazın teslim edildiğini belirterek tapu iptali ve tescil talep etmiştir.
Bir kısım davalılar, davayı kabul etmiştir.
Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmesi üzerine davalı ... temyiz etmiştir. Mahkemece, 29.01.2016 tarihli ek karar ile 15 günlük yasal temyiz süresinin geçtiği gerekçesiyle temyiz talebinin reddine karar verilmiştir. Ek kararı adı geçen davalının temyiz etmesi üzerine Dairemizin 17.12.2018 günlü 2016/9917 Esas ve 2018/9080 Karar sayılı ilamıyla ek kararın kaldırılmasına karar verilmiş, temyiz eden davalı Dairemizin mahalline iade kararı gereğince eksik temyiz harcını ikmal etmiştir. İstanbul Anadolu 13. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2013/534 Esas, 2015/129 Karar sayılı ilamındaki 22.05.2015 tarihli kesinleşme şerhinin kaldırılmasına karar verilmiştir.
Kaynağını Borçlar Kanununun 22. maddesinden alan taşınmaz satış vaadi sözleşmeleri, Borçlar Kanununun 213. maddesi ile Türk Medeni Kanununun 706. ve Noterlik Kanununun 89. maddesi hükümleri uyarınca noter önünde re’sen düzenlenmesi gereken, bir başka anlatımla geçerliliği resmi şekil şartına bağlı kılınan, tam iki tarafa borç yükleyen ve kişisel hak sağlayan sözleşme türüdür. Vaat alacaklısı, taşınmaz satış vaadi sözleşmesi ile mülkiyet devir borcu yüklenen satıcıdan edim yerine getirilmediğinde Türk Medeni Kanununun 716. maddesi uyarınca açacağı tapu iptali ve tescil davasında borcun hükmen yerine getirilmesini isteyebilir.
Savunma hakkı, Anayasanın 36. maddesi ile güvence altına alınmış olup, 6100 sayılı HMK’nun 27. maddesinde de “Hukuki dinlenilme hakkı” başlığı altında ayrıca düzenlenmiştir. Hakim, tarafları dinlemeden veya iddia ve savunmalarını bildirmeleri için kanuna uygun biçimde davet etmeden hükmünü veremez. Buna göre hakim iddia ve savunma haklarını kullanabilmeleri için tarafları duruşmaya çağırmak zorundadır.
Somut olaya gelince; davalı ...'a dava dilekçesi tebliğ edilmemiş, duruşma günü ve bilirkişi raporunun eski mernis adresine 7201 sayılı Tebligat Kanununun 21/2. maddesine göre tebliğ edildiği anlaşılmıştır. Ülkemizin de tarafı olduğu ve Anayasanın 90. maddesi gereği iç hukukun bir parçası olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 6, 1982 Anayasasının 36. maddesinde adil yargılanma hakkına yer verilmiştir. 6100 sayılı HMK'nin 27. maddesinde ise adil yargılanma hakkının en önemli unsuru olarak hukuki dinlenilme hakkı düzenlenmiş olup, bu hak yargılama ile ilgili olarak bilgi sahibi olunmasını, açıklama ve ispat hakkını, mahkemenin, açıklamaları dikkate alarak değerlendirmesini, kararların somut, açık olarak gerekçelendirilmesini içermektedir. Dava dilekçesinin tebliği ile davalı savunma hakkını kullanma olanağını kazanır ve cevap süresi işlemeye başlar. Esasa ve usule ilişkin savunma ve delillerini, dava dilekçesinin içeriğine göre ileri sürebilmesi için dava dilekçesinin tebliği zorunludur.
Tüm bu nedenlerle; davalı ...'a dava dilekçesi tebliğ edilmeden ve hukuki dinlenilme hakkı tanınmadan yargılamaya devam olunarak hüküm kurulması hukuka aykırı olduğundan adı geçen davalının temyiz talebi kabul edilerek hükmün bu nedenle bozulması gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; davalı ...'ın temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, bozma nedenine göre sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, peşin yatırılan harcın istek halinde yatırana iadesine, 11/11/2019 t/0