(743 S. K. m. 2)
Dava: Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 20.12.1983 gününde verilen dilekçe ile ferağa icbar suretiyle tescil, davalı Halil vekili de karşılık dava dilekçesiyle senet iptali, tapulu taşınmaza elatmanın önlenmesi yapının yıktırılması istenmesi üzerine yapılan muhakeme sonunda; Mustafa'nın tapu iptali ve tescil davasının reddine ve kendisinin 3406 ada 5 parselde, krokide (A) ve (B) harfleriyle gösterilen 131 m2 müdahalesinin men'ine, karşılık davacının diğer isteklerinin reddine dair verilen 27.12.1984 günü hükmün Yargıtay'ca, duruşmalı olarak incelenmesi davacı ve karşılık davalı Mustafa vekili ve duruşmasız incelenmesi ve davalı ve karşılık davacı Halil tarafından istenilmekle; dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek, gereği düşünüldü:
Karar: Dosya kapsamı ve toplanan deliller itibariyle davalı Halil'in temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
Bir davada, olayları izah taraflara ve hukuki tavsif hakime aittir. Olayın izahına göre, dava ferağa icbar suretiyle tescil istemine ilişkindir.
Davacı vekili, Veli'nin satış vaadi sözleşmesi ile Halil'den satın aldığı taşınmazı Musa'ya devrettiğini ve Antalya Birinci Noterliği'nce re'sen düzenlenen 3.6.1976 gün ve 20608 sayılı sözleşme ile mezkur taşınmazı üzerindeki evle birlikte müvekkilin Musa'dan devraldığını bildirerek çekişmeli taşınmazın yüzölçümü ile kapsamında bulunduğu 3406 ada 5 parselin yüzölçümü arasında kurulacak orantıya göre hasıl olacak payın davacı adına tescilini istemiştir. Dosya kapsamı, satış senetleri, mahallen yapılan keşif ve uygulama, uzman bilirkişi raporu ile 3406 ada 5 parselde (A) ve (B) harfleriyle gösterilen 131 m2 yerin selefleri ve davacının tasarrufunda olduğu anlaşılmıştır. Senetlerde yeralan (sattım) sözcüğünden (satışını vaadettim) sözcüğü anlaşılmalıdır. Zira, Yüksek HGK. nun 10.2.1960 gün, E. 4, K. 188 sayılı içtihadlarında belirtildiği veçhile (sattım) ve (aldım) sözcüklerinin kapsamlarında (satışını vaadettim) ve (almayı vaadettim) sözcükleri de vardır.
Davalı Halil, 29.5.1954 tarih ve 54 sıra numaralı tapu ile sahip olduğu taşınmazını, imar parselasyonu işlemini yapmadan çok önce haricen bölerek muhtelif kimselere resmi senetlerle satmıştır ve kendisinin senet tanzimi hususunda bilgi sahibi olduğu anlaşılmıştır. Davalının teşviki ile de alıcılar, satın ve teslim aldıkları yerlere inşaat yaparak 25 yılı aşan bir süreden beri tasarruf etmişlerdir. Halil, taşınmazı sattıktan, kendisinin bilgisi dahilinde düzenlenen sözleşme hükümleri yerine getirildikten, alıcılara mülkiyetin devredileceği hususunda güvence verdikten sonra sözleşmenin geçersizliğini ileri sürmesi, bir hakkın sırf gayrı izrar eden suistimalidir ve yasaca korunması mümkün değildir. Bu itibarla, Antalya Birinci Noterliği'nce düzenlenen 18.2.1967 gün 2769 sayılı sözleşme sureti getirtilerek senetler arasında bağlantı kurulduktan sonra ferağa icbar suretiyle tescil isteğinin kabulü yönünde hüküm kurulması gerekirken yazılı gerekçe ile davanın reddi, usul ve yasaya aykırıdır.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı ve karşılık davalı Mustafa vekilinin yerinde görülen temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün (BOZULMASINA), istek halinde peşin yatırılan harcın kendisine iadesine, 6500 lira duruşma vekalet ücretinin Halil'den alınarak Mustafa'ya ödenmesine, 17.9.1985 gününde bozmada oybirliği ile ve gerekçede oyçokluğuyla karar verildi.
KARŞI OY YAZISI
Tapı maliki Halil tarafından imzalandığı belirtilen belgeler tek tarafladır. tek taraflı beyanı içeren bir belge asla sözleşme olarak nitelendirilemez. Bu belgelere dayanılarak tapu malikinin ferağa zorlanması istenemez. yasal koşullar bulunmadığına ve tapulu taşınmazın harici satışı da geçersiz olduğuna göre Medeni Kanunun 2. maddesinden hareketle mülkiyet nakli yoluna gidilemez.
Tapu kayıt sahibi, taşınmazı harici satışa dayanarak elinde bulunduran kimseyi mülkiyet hakkına istinaden menettirebilir. ne var ki, taşınmazı belirtilen nedenle elinde bulunduran şahsın da hapis hakkı mevcuttur.
Binanın yıkılması yoluyla elatmanın önlenmesi davalarında, binanın yıkılmasının fahiş zararı müeddi olduğunun anlaşılması halinde, arsa sahibine, malzeme parası olarak bir şey ödemek isteyip istemediği mahkemece sorulmak, arsa sahibi bu isteği kabul ederse, diğer tarafın isteyebileceği haklı tazminat tespit edilerek hükme bağlanmak ve ileride malzeme sahibinin yeni bir davasına yer bırakılmamak gerekir (HGK. 9.9.1964 gün ve 1/256 E., 546 K.).
Tarafların hukuki durumu açıklanan kurallar çerçevesinde değerlendirmeye tabi tutularak bir sonuca varılmak gerektiği görüşündeyiz ve çoğunluğun bozma gerekçesine karşıyız.
Full & Egal Universal Law Academy