(1086 S. K. m. 13, 73)
Dava: Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 29.12.1993 gününde verilen dilekçe ile ipoteğin fekki istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda, mahkemenin yetkisizliğine dair verilen 3.10.1994 günlü hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı Tapu Sicil Müdürlüğü vekili tarafından istenilmekle; süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek, gereği düşünüldü:
Karar: Dava, temin ettiği borç miktarı ödenmiş bulunduğundan dolayı ipoteğin kaldırılması isteminden ibarettir. Dava dilekçesinden anlaşıldığına göre, borcu temin için üzerine ipotek konan gayrimenkul Bursa'dadır. Bursa Yıldırım da, merkeze bağlı olduğu için dava HUMK.nun 13. maddesi uyarınca gayrimenkulün bulunduğu yer mahkemesinde açılır. İpotek, fer'i bir ilişkidir. Mülkiyetin gayri bir ayni hak olması dolayısıyla HUMK.nun 13. maddesi ile sıkı sıkıya ilgilidir. Tapu kaydı ve ipotek akit tablosu getirtilmemiştir. Buna rağmen bir Borçlar Hukuku münasebeti bulunan alacak-borç ilişkisinin yapıldığı yer bulunan Rize'de davanın açılması gerektiği şeklindeki savunmaya itibar edilerek yetkisizlik kararı verildiği görülmüştür. Alacak-borç münasebeti, bir Borçlar Hukuku ilişkisidir. Bunun ayni teminat ile güvence altına alınması ise mülkiyetin gayri bir ayni hak ilişkisi olduğundan, HUMK.nun 13. maddesi uyarınca ipoteğin fekkiyle ilgili davaların gayrimenkulün bulunduğu yer mahkemesinde açılması gerekir. Bu izah edilenlerin açığa çıkartılması yönünde bir inceleme yapılmadan gayrimenkulün Bursa'da bulunduğu dosyadan anlaşıldığından, akit tablosu da getirtilmeden Rize Mahkemelerinin yetkisini kabul ederek yetkisizlik kararı verilmesi doğru görülmediği gibi, bu tür davalarda davacı ile davalı arasındaki münasebetlere yani alacaklı borçlu ve temin eden gayrimenkulün sahibi arasına Tapu Sicil Müdürlükleri dahil edilemez. Bu yönler üzerinde durulmadan karar verilmesi doğru görülmediğinden hükmün bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle yerinde görülen temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün (BOZULMASINA), 12.12.1996 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy