(743 S. K. m. 618) (3213 S. K. m. 1, 2, 46)
Dava: Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 23.2.2001 gününde verilen dilekçe ile elatmanın önlenmesi ve tazminat istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kısmen kabul ve kısmen reddine dair verilen 27.3.2001 günlü hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı Sebahattin Demirbilek vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:
Karar: Davacı, uyuşmazlık konusu saha için 20.10.1994 tarihli maden (mermer) arama ve 19.10.1998 tarihli ön işletme ruhsatı bulunduğunu, ruhsat kapsamı alanda davalıların arama yapmak ve maden çıkarıp satmak suretiyle menfaat sağladıklarını belirterek elatmanın önlenmesi ve tazminat isteminde bulunmuş, daha sonra tazminat isteminden vazgeçmiştir. Davalı Açık İnşaat Limited Şirketi davaya cevap vermemiş, diğer davalı vekili; müvekkilinin dava konusu yerde taş ocağı işletme ruhsatı olduğunu ve ayrıca Defterdarlıktan bu yeri kiraladığını savunarak davanın reddini istemiştir. Mahkemece; davacının bu yer için yetkili Bakanlıktan 1994 yılında ruhsat aldığı, davalıların ruhsatlarının sonraki tarihli olduğu, davalıların çekişmeli yere yersiz müdahalede bulunduklarından bahisle elatmanın önlenmesi davasının kabulüne, tazminat davasının feragat nedeniyle reddine karar verilmiş, hüküm davalı Sebahattin Demirbilek vekili tarafından temyiz edilmiştir. Dava, kişisel hakka dayalı elatmanın önlenmesi isteğine ilişkindir. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Maden İşleri Genel Müdürlüğünün dosya içerisinde bulunan 19.7.1999 ve 11.12.2000 tarihli yazıları ve taraflara ait ruhsat ve belge örneklerinden; Güney Köyü hudutları dahilinde dava konusu alanda davacıya Maden İşleri Genel Müdürlüğünce 20.10.1994 tarihinde 30 ay süreli AR: 57760 sayılı maden (mermer) arama ruhsatı verildiği, bu ruhsat süresi içinde verilen önişletme projesinin değerlendirilmesi sonucu, 30.12.1998 tarihinde yürürlüğe giren 3 yıl süreli ÖNİR:7919 sayılı ön işletme ruhsatına bağlandığı ve halen yürürlükte olduğu, Yalova Özel İdare Müdürlüğünce de davalı Sebahattin Demirbilek adına 5 yıl için 20.5.1997 tarihinde aynı bölgede taşocağı açma belgesi düzenlendiği, taşocağı ruhsatlarının Taşocakları Nizamnamesine göre İl Özel İdare Müdürlüklerince verildiği, ancak ruhsat verilmeden önce söz konusu alanda maden ya da mermer ruhsatı bulunup bulunmadığının Maden İşleri Genel Müdürlüğünden sorulması gerektiği, davalıya bu ruhsat verilmeden önce Genel Müdürlükten bilgi alınmadığı, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı'nca görevlendirilen bir teknik heyetçe mahallinde yapılan inceleme sonucu; sahanın kristalize kireç taşlarından oluştuğu, önişletme ruhsatı ile herhangi bir faaliyetin yapılmadığı, taşocağı ruhsatları ile üretim faaliyetinde bulunulduğu, bu ruhsatlar verilirken Genel Müdürlükten bilgi alınmadığı, ancak taşocağı ruhsatı verilen alandaki malzemenin çok kırıklı ve çatlaklı olması nedeniyle blok almanın (ekonomik olarak) mümkün olmadığı, Güney Deresinin doğusunda kalan alanda blok verebilecek bir yapının olabileceği ÖNİR:7919 sayılı saha üzerine verilen taşocağı ruhsatları usulsüz verilmiş olmakla birlikte taşocağı ruhsatlı alanda 3382 sayılı kanuna tabi malzeme olmadığı ancak, taşocaklarında yapılan galeri atımları nedeniyle Güney Deresinin doğusunda yer alan alanda muhtemel mermerleşmenin olabileceği kanaatiyle galeri atımının yasaklanması için Valiliğe yazı yazılması isteğinin heyetçe rapor halinde sunulduğu, taşocağı ruhsatı usulsüz verilmiş olmakla birlikte taşocağı ruhsatlı alanda 3213 sayılı Maden Kanununa tabi malzeme olmadığı tespit edildiğinden yürürlükte bulunan taşocağı ruhsatının temdit aşamasında, verildikleri alanlar itibariyle yenilenmesi, başka bir taşocağı ruhsatı verilmemesi, taşocaklarında yapılan galeri atımlarının sahada bulunan Güney Deresinin doğusunda mevcut mermerleşmeye zarar vereceğinden galeri atımlarının yapılmaması gerektiği hususlarında Genel Müdürlükçe ilgili Valiliğe yazı yazıldığı anlaşılmaktadır. Bu itibarla, önce çekişmeli alanın kesin olarak belirlenmesi, Maden İşleri Genel Müdürlüğü'nün yukarıda belirtilen yazısında açıklandığı gibi davalı İbrahim Demirbilek'e verilen taşocağı sahasında davacıya ait ÖNİR:7919 kapsamında mermer bulunmadığı saptanmış bulunduğundan bu alana vaki bir elatmadan bahsedilemeyeceği, davalıya ait taşocağı ruhsat sahası dışında ve davacının önişletme ruhsatının kapsamında kalan alana davalının elatmasının olup olmadığı, ayrıca galeri atımının yasaklandığı ve muhtemel mermerleşmenin olabileceği Güney Deresinin doğusundaki alanın davacıya ait ruhsat kapsamında kalıp kalmadığının tespiti ve kalıyor ise davalı tarafından bu kısma tecavüz olup olmadığının tespiti ÖNİR:7919 kapsamında olup davalının da müdahalesi varsa; müdahalenin menine karar verilmesi gerektiğinin gözetilmemesi doğru görülmediğinden hükmün temyize gelen Sebahattin Demirbilek yönünden bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda yazılı nedenlerle, temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde yatırana iadesine, 16.11.2001 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy