(492 S. K. m. 16) (1086 S. K. m. 74)
Dava, kişisel hakka dayalı müdahalenin men'i ve ecrimisil istemine ilişkindir.
Davanın reddine dair verilen yerel mahkeme kararı Dairemizce .. .davacı dayanağı satış vaadi sözleşmesine değer verilerek davalıya teb'an davalının babasının oturduğu niza konusu bağımsız bölüme davalının haksız müdahalesinin men'ine karar verilmesi gerektiği.. gerekçesiyle bozulmuştur. Mahkemece, bozmaya uyularak müdahalenin men 'ine ve davacıya nizalı bağımsız bölümün satışının yapıldığı 15.5.1996 tarihinden dava tarihine kadar 466.750.000 TL ecrimisilin ve dava tarihinden hüküm tarihine kadar aylık 40.000.000 TL.dan toplam 1.262.000.000 TL ecrimisilin davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş, bu hüküm davalı vekili tarafından temyize getirilmiştir.
Dosya kapsamına, toplanan delillere göre, davalı vekilinin aşağıda belirtilen nedenler dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
1- Davacı satış vaadi sözleşmesine dayanarak dava1ının nizalı bağımsız bölüme müdahalesinin men 'ine ve ecrimisile karar verilmesini istemiş, bu şekilde objektif dava birleşmesi oluşmuştur. Objektif dava birleşmesinin olduğu davalarda dava değeri, müdahalenin men' i istenen taşınmazın değeri ile ecrimisil miktarı toplamından oluşur. 492 sayılı Harçlar Kanun'un 16/II maddesinde de gayrimenkulün aynına taalluk eden davalarda ecrimisil talebinin de bulunması halinde harcın, gayrimenkulün değeri ile talep olunan ecrimisil tutarı üzerinden alınacağı hükme bağlanmıştır. Davacı, dava dilekçesinde 1.100.000.000 TL değer göstermiş olup bu miktarın ne kadarının ecrimisil miktarı, ne kadarının taşınmazın değeri olduğu hususunda bir açıklama getirmemiştir. Yargılama aşamasında ise, mahkemece davacıdan bu hususta bir açıklama istenmemiştir. Halbuki mahkemenin HUMK.nun 74. maddesinde hükme bağlanan istem aşılmasının söz konusu olup olmadığını tespit- için öncelikle bu hususun açıklığa kavuşturulmasını davacıdan istemesi, istenilen ecrimisil miktarını kesin olarak belirlenmesi gerekirken, bu konu dikkate alınmadan dava dilekçesinde yazılı müdahalenin men'i ve ecrimisil miktarı toplamından oluşan dava değerini aşar şekilde hüküm kurulması,
2- Ecrimisil alacağı 8.3.1950 tarih, 22/4 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararına göre haksız eylemden doğan bir işgal tazminatıdır. Kural olarak yasanın ayrık tuttuğu özel haber dışında dava tarihine kadar gerçekleşmiş olan haklar ile ilgili hüküm tesisi istenebilir. Başka bir deyişle her dava açıldığı tarihe göre değerlendirilir.
Yani dava tarihinden sonraki haklar ve istemler hüküm altına alınamaz. Davacı ancak davayı açtığı tarihe kadar olan haklarını dava konusu yapabilir. Dava tarihinden sonra dava konusu yerine haksız işgalinin ne kadar süreceği ve istenecek ecrimisil miktarı bilinemeyeceği için, dava tarihinde sonraya ait ecrimisil ayrı bir davanın konusu olup görülmekte olan davanın konusu olamaz. Kaldı ki, Harçlar Kanunu'na göre davaya bakabilmek için ödenecek peşin harcın miktarı da hesaplanamayacağından, dava tarihinden sonraya ait ecrimisil ile ilgili hüküm tesis edilemez. Bu husus dikkate alınmadan işgal tarihinden dava tarihine kadar istenebilecek ecrimisilin ayrı bir dava konusu yapılabileceği gözetilmeden davacının bu istemi hakkında da kabul kararı verilmesi doğru görülmediğinden hükmün bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda yazılı nedenlerle, davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulüne, usul ve yasaya aykırı hükmün BOZULMASINA, oybirliği ile karar verildi.(¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy