(4753 S. K. m. 8) (4721 S. K. m. 683)
Dava: Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 10.2.2005 gününde verilen dilekçe ile elatmanın önlenmesi ve mer'anın eski hale getirilmesi tazminatı istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kısmen kabul-kısmen reddine dair verilen 1.7.2005 günlü hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davacı vekili ve davalı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:
Karar: 1- Yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve tüm dosya içeriğine göre davacı hazinenin 223 parsele yönelik tüm temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.
2- Davalı gerçek kişinin 222 parsele yönelik temyiz itirazlarına gelince;
1960 yılında yapılan tapulama tespiti sırasında 1133 parsel sayılı 338250 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz mer'a olarak sınırlandırılmıştır. Dosya kapsamından daha sonra bölgede 4753 sayılı Yasa Çiftçiyi Topraklandırma Kanunu'na göre uygulamalara girişildiği, bu çalışmalarda 36 numaralı Toprak Komisyonu Kararı ile 1133 sayılı parselin 149.000 metrekare yüzölçümlü bölümünün mer'a olarak bırakıldığı, kalan kısmının ise meyve ve bağ yeri olarak taşınmazın bulunduğu Paşaköy'deki 185 aileye dağıtımının planlandığı, ancak orman idaresi tarafından Biğadiç Asliye Hukuk Mahkemesine 1971/368 sayılı davanın açıldığı, böylelikle toprak dağıtma çalışmalarının duraksadığı anlaşılmaktadır. Gerçekten, 4753 sayılı Yasada Çiftçiyi Topraklandırma Kanunun 8. maddesinde hangi tür arazilerin dağıtıma tabi olacağı gösterilmiş, bunların arasına orman nitelikli taşınmazlar alınmamıştır. Şayet orman idaresi tarafından açıldığı bildirilen dava sonucunda, dava konusu taşınmazın orman olduğu saptanmışsa dağıtım yapılsa bile bu tür yerler mülk edinilemez. Bu nedenle mahkemece öncelikle açılan dava sonucu dosyası getirtilerek araştırılmalı, anılan dava kabul edilmişse kapsamı keşfen belirlenmeli, çekişmeli taşınmazın durumu krokide gösterilmeli, mülkiyet durumu tartışılmalıdır.
Diğer yandan; dağıtım çalışmalarının durdurulduğu 1971 yılına kadar yetkili Toprak Tevzi Komisyonlarınca yapılan işlemler geçerlidir. Bu işlemler sonunda Toprak Tevzi Komisyonunca dağıtım yapılmış ve davalıya taşınmaz verilerek tevzi cetveli Valilikçe onaylanmışsa yapılan devir geçerli olacağından taşınmaz tapuya tescil edilmese bile davalı (bu yer Orman İdaresi tarafından açılan davada orman olarak saptanmadığı sürece) mülkiyet hakkını kazanır. Bunun içinde yetkili merciden 36 numaralı Toprak Komisyonunun dağıtıma ilişkin tevzi cetvelleri ve dayanağı haritalar getirtilmeli, davalıya dağıtımda yer verilip verilmediği, tevzi cetvellerinin Valilikçe onaylanıp onaylanmadığı üzerinde durulmalı, Valilik onayı taşıyan temlik varsa haritaya bağlı olan bu yerin kapsamı tayin edilmeli, dava konusu edilen taşınmaz bölümünün bu yere göre neresi olduğu saptanmalı, bütün bunların dışında da taşınmazın 4342 sayılı Mer'a Kanunu çalışmalarına göre durumu belirlenmelidir. Bütün bu araştırma ve inceleme üzerinde durulmadan sonradan yapılan uygulamalara göre mer'a niteliği tartışılır hale gelen dava konusu yerin tartışmasız mer'a olduğu kabul edilerek istemin yazılı olduğu şekilde kabulü doğru olmamış, kararın bozulması gerekmiştir.
3- Yukarıdaki bozma nedenine göre davacı hazinenin tazminata yönelik temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesi gerekmemiştir.
Sonuç: Yukarıda 1.bentte açıklanan nedenlerle davacı hazinenin 223 parsellerle ilgili tüm temyiz itirazlarının reddine, HUMK. nun 2.bent uyarınca 222 parsel yönünden davacı gerçek kişi yararına BOZULMASINA, 3.bent gereğince de hazinenin tazminata yönelik temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, peşin harcın yatırana iadesine, 26.01.2006 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy