(4721 S. K. m. 747)
Dava: Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 19.7.1999 gününde verilen dilekçe ile geçit hakkı tesisi istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 23.12.2004 günlü hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı İ. Ş. ve K. Ç. vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:
Karar: Davacı Türk Medeni Kanunu'nun 747. maddesine dayanarak Derebaşı Köyünde bulunan 1486 parseli lehine, 1488 ve 1489 nolu parsellerden geçit hakkı talep etmiştir. Geçit hakkı verilmesiyle genel yola bağlantısı olmayan veya yolu bulunsa bile bu yol ile ihtiyacı karşılanamayan taşınmazın genel yolla kesintisiz bağlantısı sağlanır. Uygulama ve doktirinde genellikle bunlardan ilkine mutlak geçit ihtiyacı veya geçit yoksunluğu, ikincisinde de nisbi geçit ihtiyacı ya da geçit yetersizliği denilmektedir.
Mahkemece, 27.9.2004 günlü krokide (A) harfi ile gösterilen ve sarı renk ile boyalı güzergahtan geçit hakkı tesis edilmiş, hükmü davalılar temyiz etmiştir.
1- Yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve dosya kapsamına göre davalıların diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiş reddi gerekmiştir.
2- Dairemizin kararlılık kazanan uygulaması uyarınca şayet dava tarihi ile hüküm tarihi arasında geçit bedeli belirlenmesini etkileyecek taşınmaz değeri arasında önemli bir süre geçmiş ise bu bedelin dava tarihine göre değil, hüküm tarihine yakın bir tarih esas alınarak saptanması gerekir.
Somut olayda depo ettirilen bedel davanın açıldığı 19.7.1999 tarihine göre bulunmuştur. Oysa keşif 19.4.2004 tarihinde yapılmıştır. Dava tarihi ile hüküm tarihi arasında taşınmazın değerinde değişim yaratabilecek uzunca bir süre geçmiştir. Bu bedelin ödenmesine karar verilmesi halinde, mülkiyet hakkı kısıtlanan taşınmaz malikinin mağduriyetine neden olunacağından hakkın kötüye kullanılması sonucunu doğuracak davranışları önlemek için yeniden keşif yapılarak hüküm tarihine yakın yeni bir değer saptanmalı, bu bedel depo ettirilmelidir.
Karar açıklanan bu nedenle bozulmalıdır.
Sonuç: Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenlerle diğer temyiz itirazlarının reddine, temyiz olunan kararın 2. bent uyarınca BOZULMASINA, temyiz harcın istek halinde yatırana iadesine, 20.03.2006 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy