(4721 S. K. m. 683)
Dava: Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 16.11.2001 gününde verilen dilekçe ile meni müdahale istenmesi üzerine bozmaya uyularak yapılan duruşma sonunda; davanın kısmen kabul kısmen reddine dair verilen 14.7.2005 günlü hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davacı ve davalı vekillerince istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:
Karar: Dava, meraya elatmanın önlenmesi isteğine ilişkindir.
Davacı, köye ait iki ayrı meraya, sürüp ekmek suretiyle elatan davalının müdahalesinin önlenmesi isteğinde bulunmuş, yargılama aşamasında Köylü çayırı mevkiindeki mera ile ilgili isteminden vazgeçmiştir.
Davalı davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece davanın kabulü ile A harfi ile gösterilen 558.25 m2 miktarındaki yere davalının müdahalesinin önlenmesine, Köylü çayırı mevkiindeki müdahalenin önlenmesine ilişkin istemden vazgeçildiğinden bu yer hakkında açılan davanın reddine karar verilmiştir.
Hükmün, davalı tarafından temyizi üzerine Dairemizin 21.3.2003 tarih 2002/9133-2003/2086 K. sayılı ilamı hükmün eksik incelemeye dayalı olduğu gerekçesi ile bozulmuştur. Mahkemece bozma kararına uyularak yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabul kısmen reddi ile, bilirkişi İsmet Dirican'ın raporunda 2 nolu krokide yeşil renge boyalı olarak gösterilen 282 m2 yüzölçümündeki köy çayırına davalının müdahalesinin önlenmesine, raporda 1 nolu krokide yeşil renge boyalı olan hakkında açılan davanın reddine karar verilmiştir.
Hüküm taraflarca temyiz edilmiştir.
1- Dava, tecavüze konu yerlerin mera olduğu iddiası ile açılmıştır. Aşamaları yukarıda anlatılan yargılama sonucunda 1 numaralı krokide yeşil ile boyalı olarak gösterilen kısmın köy boşluğu olup, mera niteliğinde bulunmadığı gerekçesi ile bu kısma ilişkin davanın reddine karar verillmiş ise de, yapılan keşifte dinlenen mahalli bilirkişi ve tanıklar bu kısım köy boşluğu olup, zaman zaman hayvan otlatılmak suretiyle kullandığını söylemişlerdir. Dosya içerisine alınan sulh ceza mahkemesinin 2000/114 E. 2001/1222 K. sayılı dosyasına sunulan ve fen bilirkişisi Mustafa Yurtcu tarafından düzenlenen krokili raporda dava konusu yere isabet eden C harfli yerin tapu kaydı kapsamında olduğu belirtilmiştir. Köy boşlukları mera niteliğinde değil ise de kamunun kullanımına sunulmuş ise bu gibi yerler hakkında da köy tüzel kişiliğinin elatmanın önlenmesi davası açma yetkisi bulunduğundan 1 nolu krokide belirtilen yerin niteliğinin ve kullanım biçiminin tüm kanıtlar doğrultusunda, şüpheye yer vermeyecek şekilde saptanması gereklidir. Mahkemece bu yönler üzerinde durulmaksızın eksik araştırma ve inceleme sonucu yazılı biçimde hüküm kurulduğundan davacının temyiz itirazlarının kabulüne karar vermek gerekmiştir.
2- Davalının temyiz itirazlarına gelince; sabit olduğu üzere dava konusu yer iki ayrı kısımdan oluşmaktadır. Mahkemece 17.7.2002 tarihinde hüküm altına alınan kararın 2.fıkrasında Köylü çayırı mevkiindeki taşınmazla ilgili talepten vazgeçildiğinden bu yer hakkında açılan davanın reddine karar verilmiştir. Anılan bu karar sadece davalı tarafından temyiz edildiğinden Dairemizce yapılan inceleme hükmün 1.fıkrasında A harfi ile gösterilen 558.25 m2'lik kısım için yapılmıştır. Mera olduğu iddia edilen yerler ile ilgili olarak köy muhtarının feragat sulh, kabulü yetkileri yoktur. Ancak reddedilen kısım ile ilgili karar temyiz edilmediğinden ve bu nedenle Dairemizce de inceleme yapılamadığından Köylü çayırı mevkiindeki hüküm (şekli anlamda) kesinleşmiştir. Belirtilen nedenle ve mahkemenin kesinleşmiş bir hususla ilgili olarak yeniden inceleme yapıp karar verme yetkisi bulunmadığından, 2 nolu krokide yeşil renge boyalı olarak gösterilen 282 m2'lik kısım ile ilgili davanın kabulüne ilişkin hükme yönelik temyiz itirazlarının kabulü ile davalı yararına bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda 1.bentte açıklanan nedenlerle, davacının temyiz itirazlarının, 2.bentte yazılı nedenlerle de davalının temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının yatıranlara geri verilmesine, 14.03.2006 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy