(2004 S. K. m. 194) (1086 S. K. m. 38)
Dava: Dava, İİK'nun 194. maddesince sağlanan yetkiye dayanılarak tapu iptali ve tescil istemiyle açılmıştır. Mahkemece dava kabul edilmiş, asıl hükmü davalılardan Tapu Sicil Müdürlüğü, mahkeme hükmünden sonra davaya müdahil olarak katılma talebinde bulunan T. A.Ş. ise bu istemin reddine dair 1.8.2005 tarihli ek kararı temyiz etmiştir.
Karar: 1- Davaya katılma istemi mahkeme önüne getirilen dava hakkında mahkemece nihai karar aşamasına kadar olanaklıdır. Mahkeme karar verdikten ve dosyadan el çektikten sonra katılma isteminde bulunulamayacağından bu talebin reddine dair 1.8.2005 tarihli ek kararda usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığından katılma talebinde bulunanın temyiz itirazlarının reddi ile 1.8.2005 tarihli ek kararın ONANMASINA;
2- Davalı Tapu Sicil Müdürlüğünün temyiz itirazına gelince;
Yukarıda söylendiği üzere dava, İİK'nun 194. maddesince edinilen yetkiye dayanılarak açılmıştır. Hemen belirtmek gerekir ki, bir davada davacı ya da davalı olarak gösterilenlerin, o davanın gerçekten davacısı veya davalısı olmaları gerekir. Buna, usul yargılamasında taraf sıfatı denmektedir. Taraf sıfatı taşımayan kişilerin açtıkları davanın dinlenme olanağı yoktur. Çünkü davanın taraflarının taraf sıfatı taşımaları dava şartlarındandır. Bu nedenle eldeki davada davacı veya davalı sıfatının bulunup bulunmadığı hususunun mahkemece resen gözetilmesi gerekir. Davacı sıfatıyla hareket eden kimsenin dava konusu hak üzerinde tasarruf yetkisi yoksa veya başlangıçta edinilen bu yetki somut olayda olduğu gibi sonradan kalkmış veya kaldırılmışsa, o kimse davacı sıfatını kaybetmiş olacağından, sıfatı olmayan kimsenin açtığı dava dinlenemez. Somut olayda davacının dava açmak üzere İİK'nun 194. maddesi ile sağladığı yetki İcra Hakimliğinde dava konusu yapılmış, İstanbul 9. İcra Hukuk Mahkemesi, şikayet üzerine; sağlanan yetki belgesinin iptaline karar vermiştir. Böyle olunca başlangıçta davacı sıfatıyla hareket eden R. Tekstil A.Ş.'nin dava konusu hak üzerindeki tasarruf yetkisi ortadan kalkmıştır. Davada sıfat, dava şartlarından olduğu için, karar verilinceye kadar mahkemece re'sen gözetilmesi gerektiği gibi hükmün temyiz incelemesi sırasında Yargıtay'ca da resen gözetilecek hususlardandır. Davacı sıfatı kalmayan davacının davası bu nedenle reddedilmelidir.
Diğer taraftan kabul şekline göre de; hükmen kayıt maliki sayılan T. Tekstil ve San. Tic. A.Ş.'nin davaya katılması sağlanmadan çekişmenin esası hakkında karar verilmesi doğru olmamıştır.
Sonuç: Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenlerle T. Tekstil ve San. Tic. A.Ş.'nin aleyhindeki, mahkemenin 1.8.2005 tarihli ek kararının ONANMASINA, hükmün 2. bent uyarınca BOZULMASINA 13.04.2006 tarihinde oybirliği ile karar verildi.(¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy