(4342 S. K. m. 4, 5)
Dava: Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 1.6.2005 gününde verilen dilekçe ile mera iddiasına dayalı tapu iptal ve tescil istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın reddine dair verilen 29.12.2005 günlü hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:
Karar: Dava ile öncesi köy veya kasabaya ait kadim mera bulunan taşınmazın 105 ada 39 parsel numarası ile davalı adına tapuya bağlandığı belirtilerek davalı adına olan tapu kaydının iptali ile belediye adına tescili istenilmiş, davalı davanın reddini savunmuş, mahkemece Milli Emlak Müdürlüğünce davaya konu taşınmazın mera ile ilgisinin bulunmadığı yolundaki cevabı hükmü gerekçe yapılarak davanın reddine karar verilmiş, hüküm davalı belediye başkanlığınca temyiz edilmiştir.
Meralar mülkiyeti hazineye ait olan ve köy ya da beldelerce hayvan otlatmak amacıyla otundan yararlanılan kamu mallarından sayılırlar. 4342 sayılı Mera Kanununun 4. maddesine göre; mera, yaylak ve kışlaklar özel mülkiyete geçirilemez, zaman aşımı ile edinilemez, sınırlarında daraltma yapılamaz nitelikteki taşınmazlardan olup aynı yasanın 5. maddesine göre de belde ve köylere mera yasası uyarınca kurulan komisyonlar gereği tahsis edilebilen yerlerdendirler. Başka bir anlatımla; mera ve yaylalarda tasarruf hakkı belde yada köylere ait bulunmaktadır. Yine aynı Yasanın 5/a maddesinden çıkan sonuca göre de henüz tahsisler yapılmamış ise meraların kadim hak üzere kullanılabileceği kabul edilmektedir. Görüldüğü üzere, belde yada köy tüzel kişilikleri kadim ya da tahsislere dayanarak meranın mutassarıfı olduklarını iddia yada savunma yoluyla yargı huzuruna getirebilme olanağına sahiptirler.
Somut olayda; davacı belediye olup bünyesine katılan Muratlı köyüne ait olduğunu bildirdiği kadim meranın gerçek kişi adına özel mülkiyete konu teşkil eder şekilde tapuya bağladığını açıklıyarak bu taşınmazın davalı adından silinerek belediye adına tescilini istemiştir. Meraların, az yukarıda sözü edilen yasanın ilgili hükümleri gereğince tapu sicilinin mülkiyetle ilgili sicilinin değil de mera özel siciline yazılması öngörülmüştür. Kadastro Yasaları gereğince belirlenen meralarda o yasalarda geçen hükümlere göre sınırlandırmaya tabi tutulup mera oldukları belirtilmek suretiyle özel sicillerine yazılırlar. Eldeki davada davacı belediyenin mülkiyet istemesi, uyuşmazlık konusu taşınmazın mera olduğunun kanıtlaması halinde onun mera siciline yazılamayacağı anlamına gelmez. Meralarda çıplak mülkiyetin hazinede bulunması yasadan doğan bir hak olup elbette ki mera olan bir taşınmazın bir başkası adına mülkiyet siciline yazılması halinde hazineye de dava hakkı vermekte olup böyle bir davayı Milli Emlak'ı temsil eden mahalli idare birimlerinin de açması mümkündür. Eldeki davada Milli Emlak'ı temsilen defterdarlığa bağlı Milli Emlak Müdürlüğünün uyuşmazlık konusu taşınmazın merayla ilgisinin bulunmadığını bildirmesi bu yerde tasarruf hakkı olduğunu ileriye süren davacı belediyenin dava hakkını ortadan kaldırmaz. Açıklanan nedenlerle davacı Belediye Başkanlığının sunacağı deliller ile davalı delilleri toplanarak tekmil deliller birlikte değerlendirilip işin esası hakkında bir hüküm verilecek yerde davacı belediyenin mera iddiası ile açtığı davanın Milli Emlak Müdürlüğünün olumsuz yanıtına bağlı kalınarak esastan reddi doğru görülmemiş, hükmün bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı belediye vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde yatırana iadesine, 22.05.2006 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy