(4721 S. K. m. 747)
Dava: Davacı tarafından, davalı aleyhine 1.2.2005 gününde verilen dilekçe ile geçit hakkı istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; mahkemenin görevsizliğine dair verilen 25.1.2006 günlü hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı idare vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:
Karar: Davacı 1256 parsel numaralı taşınmazı lehine davalıya ait 1257 parsel numaralı taşınmaz aleyhine geçit hakkı kurulmasını istemiş, davalı mümkün olduğu takdirde başka taşınmazlardan geçit hakkı kurulmasını savunmuştur.
Yerel mahkeme, dönümü 2 milyar TL hesabıyla dava konusu taşınmazların sayısı ve toplam yüzölçümleri nazara alındığında dava değerinin 5 milyar TL.nin çok açtığı gerekçesiyle mahkemenin görevsizliğine, diğer hususların görevli mahkeme tarafından nazara alınmasına karar vermiş, hükmü davalı idare vekili temyiz etmiştir.
Dava, zorunlu geçit hakkı kurulması istemine ilişkin olup, bu tip davalarda mahkemenin görevi, geçit tesisi önerilen yerin zemin değeri ile üzerindeki muhdesatın değerinin toplamına göre belirlenir. Görevli mahkeme, aleyhine geçit tesisi istenen taşınmazın tümünün değeri esas alınarak belirlenmez. Ayrıca, görevsizlik kararları nihai karar olduğundan mahkemece görevsizlik nedeniyle dava dilekçesinin reddine ve dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesine karar verilmesi halinde, yargılama giderlerinin de görevsizlik kararı veren mahkeme tarafından hüküm altına alınması gerekir.
Somut olaya bakıldığında, teknik bilirkişiler geçit hakkı kurulabilecek iki alternatif belirlemişler, ziraatçi bilirkişi ise, bu alternatiflerden birinin değerini 1129, diğerinin değerini 1629 YTL olarak hesaplamıştır. Bu alternatiflerin her ikisi de Sulh Mahkemesinin görev sınırı olan 5000 YTL. nin altında olduğundan Sulh Mahkemesi davaya bakmakla görevlidir. Bu husus gözden kaçırılarak mahkemenin görevsizliğine karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün bu nedenle bozulması gerekmiştir.
Kabule göre de; yargılama masraflarının hüküm altına alınması gerekirken bundan zuhul ile karar verilmesi doğru görülmemiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, 26.06.2006 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy