(818 S. K. m. 270) (1086 S. K. m. 8) (6570 S. K. m. 1) (HGK. 27.05.1998 T. 1998/3-361 E. 1998/373 K.)
Dava: Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 20.3.2006 tarihinde verilen dilekçe ile kiracı olduğunun tespiti ve kiracılık hakkına elatmanın önlenmesi istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın reddine dair verilen 14.4.2006 tarihli hükmün Yargıtay'ca tetkiki davacı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içindeki tüm kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:
Karar: Davacı, 13.6.2001 başlangıç günlü kira sözleşmesi ile davalı Öztürk Kardeşler Turizm İşletmeleri Nakliyat Petrol Ürünleri Lmt. Şti.'ne ilişkin işyerini iki yıl süre ile kiraladığını, kira sözleşmesindeki hükümler ve tarafların rızası ile kira sözleşmesinin iki senelik sürenin dolmasına rağmen uzatıldığını ve kira bedelinin ödenmeye devam edildiğini, ancak; Öztürk Kardeşler ... Lmt. Şti.'nin sair davalı İş Genel Finansal Kiralama A.Ş.'ye olan borcu sebebiyle işyerinin icra marifetiyle İş Genel Finansal Kiralama A.Ş.'ye satılarak tapuda onun adına tescil edildiğini, kiracılık ilişkisi devam ettiği durumda işyerini satın alan bu davalının kendisini tahliye ettirmek amacıyla girişimde bulunarak çekişme yarattığını ileri sürerek, kiracı olduğunun tespiti ile kiracılık haklarına vaki elatmanın önlenmesini istemiştir.
Mahkemece davanın reddine karar verilmiş; hükmü, davacı vekili temyiz etmiştir.
Uyuşmazlık, Borçlar Yasanın 270 ve devamı maddelerinde düzenlenen hasılat kira sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Hukuk Usulü Muhakemeleri Yasanın 30.4.1973 gün ve 1711 s. Kanunla değiştirilen 8/II, b, 1. maddesi "kira sözleşmesine dayanan her türlü tahliye, akdin feshi yahut tesbit davalarına, bu davalarla birlikte açılmış kira alacağı ve tazminat davalarına ve bunlara karşılık olarak açılan davalara" bakmaya Sulh Mahkemelerini yetkili kılarken, 6570 s. Gayrimenkul Kiraları hakkındaki yasanın uygulama alanı içerisinde kalan yerleri amaçlamaktadır. Gerçekten de, 6570 s. Gayrimenkul Kiraları Hakkındaki Yasanın 1. maddesi ile bu yasanın uygulaması kanun kapsamında kalan kiralanan yerin musakkaf (çatılı) bir taşınmaz olmasına hasredilmiştir. (Hukuk Genel Kurulunun 27.5.1998 gün 1998/3-361 Esas 1998/373 Karar s. ilamı.)
Hukuk Usulü Muhakemeleri Yasasının 8/II, b, 1 maddesi ile 6570 s. Gayrimenkul Kiraları Hakkında Yasanın uygulama alanı içerisinde kalan yerler hakkında açılan davaların basit yargılama usulünün uygulandığı Sulh Hukuk Mahkemesinde görülerek süratle sonuçlandırılması amaçlanmıştır. Bu nedenle, Borçlar Yasasının 270 ve devamı maddelerinde düzenlenen hasılat kirası hükümlerinin uygulanması gereken yerler hakkında anılan madde hükümü uygulanamaz. Yanlar arasındaki sözleşmede senelik kira parası 30.508.474.572 T.L. olarak belirlendiğinden davaya bakmakla görevli mahkeme Sulh Mahkemesi değil Asliye Hukuk Mahkemesidir. Mahkemece, açıklanan olgu gözetilerek kamu düzeninden olan görev konusu re'sen dikkate alınıp dava dilekçesinin görev noktasından reddi yerine çekişmenin esasının tetkiki doğru olmamış, kararın bu sebeple bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarda yazılı nedenlerle, temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, bozma nedenine göre diğer hususların şimdilik incelenmesine yer olmadığına, istem halinde peşin yatırılan temyiz harcının yatırana iadesine, 31.10.2006 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy