(4721 S. K. m. 756)
Dava: Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 28.9.2004 gününde verilen dilekçe ile irtifak ya da kullanım haklarının iptali ile tescili istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 13.7.2005 günlü hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:
Karar: Davada, 9.3.1998 tarihli görev verilmesine ilişkin İmtiyaz Sözleşmesi hükümlerine dayanılarak, davalı yararına tesis edilen intifa ve irtifak haklarının kaldırılması istenmiş, mahkemece istek kabul edilmiş, hükmü davalı şirket temyiz etmiştir.
Yanlar arasındaki sözleşmenin 20/A ve 21/a maddeleri hükümlerince, davalı şirketin sözleşme süresinin sonunda, davacı idareye işin yürütülmesi için yapılmış ve yapılmakta olan tüm tesisleri, taşınır ve taşınmaz malları ve bunlar üzerindeki hakları tam çalışır olarak bedelsiz devretmesi gerekmektedir. Ancak, bu hükümler uyarınca davacı idareye devir edilmesi gereken taşınır taşınmaz mallar ve hakların devri için, ya sözleşmedeki imtiyaz süresinin dolmuş olması veya sözleşmenin taraflarından birince fesh edilmesi ve bu fesih işleminin kesinleşmiş olması gerekmektedir. Sözleşmeye göre imtiyaz süresi 19.10.2058 tarihinde dolacağından bu süre geçmeden taşınır ve taşınmaz mallar üzerindeki hakların devri, başka bir anlatımla kayıtlardaki 9.3.1998 tarihli sözleşme gereği davalı yararına konulan şerhlerin kaldırılması istenemez. Ne var ki; Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ile davalı Çukurova Elektrik A.Ş. arasında imzalanan görev verilmesine ilişkin 9.3.1998 tarihli imtiyaz sözleşmesi Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığınca fesh edilmiş, işletme faaliyeti için tüm araç ve gereçlere el konulmuş davalı da gerek fesih işlemi ve gerekse tesislere el koyma işleminin iptali için Danıştay'da dava açmıştır. Açılan bu davanın Danıştay 13. Dairesinin 31.5.2005 tarih, 5390-2879 sayılı kararı ile ret edildiği, temyiz edilmesi üzerine dosyanın Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'na gönderildiği ve henüz kesinleşmediği anlaşılmaktadır. Davalı şirket tarafından açılan dava reddolunmak suretiyle kesinleştiği takdirde sözleşme imtiyaz süresinden önce fesh edilmiş olacağından davacı fesih kararının kesinleşmesi halinde 9.3.1998 tarihli sözleşmenin 20/A ve 21/a maddelerinden yararlanarak taşınır ve taşınmaz mallardaki intifa ve davalı yararına kurulan irtifak haklarının kaldırılmasını isteyebilir. Böyle olunca mahkemece yapılacak iş; Danıştay 13. Dairesinin temyiz üzerine Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'na gönderildiği yukarıda tarih ve numarası zikredilen dava sonucunu beklemek, dava davacı şirket lehine sonuçlanırsa imtiyaz süresi ancak 19.10.2058 tarihinde biteceğinden davayı reddetmek, aksi durumda, 9.3.1998 tarihli imtiyaz sözleşmesi süresinden evvel haklı nedenlerle fesih edilmiş olacağından davanın sözleşmenin 20/A ve 21/a maddelerince şimdiki gibi kabulüne karar vermek olmalıdır. Mahkemece bu yönler gözden kaçırılarak imtiyaz süresi dolmuş veya fesih kesinleşmişçesine davanın kabulü doğru değildir. (HGK. nun 2007/14-46 E. 2007/42 K. sayılı kararı da aynı doğrultudadır.)
Mahkemece bu yönler gözden kaçırılarak imtiyaz süresi dolmuş veya fesih kesinleşmişçesine intifa ve irtifak haklarına ilişkin şerhlerin kaldırılmasına karar verilmesi doğru olmamış kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle, temyiz olunan hükmün BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde yatırana iadesine, 28.02.2007 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy