(1086 S. K. m. 1) (492 S. K. m. 16) (YHGK. 29.03.2006 T. 2006/14-91 E. 2006/115 K.) (YHGK. 31.05.2006 T. 2006/14-330 E. 2006/332 K.)
Dava: Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 20.4.2001 tarihinde verilen dilekçe ile tapu iptali tescil istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın reddine dair verilen 28.11.2006 tarihli hükmün Yargıtay'ca tetkiki davacı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içindeki tüm kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:
Karar: Dava, taşınmaz mal satış vaadi sözleşmesine dayalı tapu iptali ve tescil istemi ile dava değeri 600.000.000 TL (600,00 YTL) gösterilerek 20.4.2001 gününde Asliye Hukuk Mahkemesinde açılmış, mahkemece satış vaadi sözleşmesindeki değer esas alınarak Sulh Hukuk Mahkemesince görevsizlik kararı verilmiş, bu karar temyiz edilmeyerek kesinleşmiştir. Sulh Hukuk Mahkemesi davayı görerek davanın reddine karar vermiş, hükmü davacı vekili temyiz etmiştir.
Davada 14.6.1991 tarihli biçimine uygun düzenlenmiş gayrimenkul satış vaadi sözleşmesine dayanılmıştır. Gerçekten, bu sözleşmede satımı vaad edilen dava konusu taşınmazın 3.000.000 TL değerinde olduğu yazılıdır. Az yukarda söylendiği üzere dava 20.4.2001 gününde açılmış, mahkemeden hukuki himaye bu tarihte talep edilmiştir. 492 s. Harçlar Yasasının 16. maddesince müdahalenin men'i, tescil, tapu kayıt iptali gibi gayrimenkulün aynına taalluk eden davalarda, gayrimenkulün değeri nazara alınarak harç alınır. Mahkemelerin görev konusunu düzenleyen HUMK. nun 1. maddesi gereğince de görev dava edilen şeyin değerine göre belirlenmiş ise görevli mahkemenin tesbitinde davanın açıldığı günündeki değerin esas tutulması gerekir. Sair yandan taşınmaz mal satış vaadi sözleşmesine dayalı davalar münhasıran Sulh Hukuk Mahkemelerinin görevini tayin eden 8. madde kapsamında da değildir.
Bütün bunlar dışında gerek harç sorununun gerekse görev hususunun kamu düzenine ait olduğu hususu tartışmasızdır. Böyle olunca mahkemenin görevi belirlenirken sözleşmede yazılı değere bakmamak eldeki davanın gayrimenkulün aynına ait tapu iptali ve tescil davası olduğu düşünülerek dava konusunun davanın açıldığı gündeki değerine göre görevin tayini gerekir. Nitekim dava, değeri 600.000.000 TL (600,00 YTL) gösterilerek 20.4.2001 gününde Asliye Hukuk Mahkemesinde açılmıştır. Gösterilen bu değer dava gününe göre Sulh Hukuk Mahkemesinin görevini aştığından görevsizlik kararı verilmesi gerekir. Yüksek Hukuk Genel Kurulunun 29.03.2006 tarih ve 2006/14-91-115, 2006/14-95-158 ve 31.05.2006 tarih ve 2006/14-330-332 s. kararları da bu doğrultudadır. Mahkemece Dairemizin yerleşik içtihatları dikkate alınarak görevsizlik kararı verilmesi yerine istemin reddine karar verilmesi doğru olmadığından hükmün bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin harcın istem halinde yatırana iadesine, 17.05.2007 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy